جەزقازعان قالاسىنىڭ سەرىك دۇيسەن ۇلى ەسىمدى تۇرعىنى قوقىستان جانارماي شىعارۋدا، - دەپ جازادى «پودروبنوستي» گازەتى.

باسىلىم ونەرتاپقىشتىڭ قوقىستان بەنزين شىعاراتىن قۇرىلعىنى دا مەتال سىنىقتارىنان قۇراستىرىپ العانىن جازادى. ونەرتاپقىشتىڭ ءوزى بۇل قۇرىلعىنىڭ اتموسفەراعا توكسيندى قالدىقتار شىعارماي جۇمىس ىستەيتىنىن ايتقان.

سەرىك دۇيسەن ۇلىنىڭ قۇرىلعىسىنىڭ بار قۇپياسى مىناۋ كورىنەدى: پەشكە قولعا تۇسكەن بارلىق قوقىستى، قاعازدان باستاپ تۇرمىستىق قاتتى قالدىقتارعا دەيىن تاستايسىز. ال، ولار جانىپ بولعاندا قۇرىلعىدان قالاعان جانارمايدى (مازۋت، ديزەل وتىنى، بەنزين، گاز) قۇيىپ الاسىز.

«بۇل يدەيا بىرنشە جىل بۇرىن پايدا بولدى. شاشىلىپ جاتقان قوقىستى كورگەندە ولاردى قالاي كادەگە جاراتۋعا بولاتىنىن ويلاي باستادىم»، - دەيدى سەرىك دۇيسەن ۇلى.

بىرنەشە جىلعا سوزىلعان تاجىريبەلەردىڭ ناتيجەسىندە وسى اگرەگاتتى قۇراستىرىپ شىققان. ونەرتاپقىش بۇل قۇرىلعىسى ءۇشىن بار بولعانى 50 مىڭ تەڭگە شىعىنداعانىن ايتادى.

اتالعان قۇرىلعى تۋرالى ەستىگەن ايماقتاعى كاسىپورىنباسشىلارى سەرىك دۇيسەنۇلىنا جينالىپ قالعان قوقىستارىن بەرە باستاعان. ءتىپتى، اتىراۋ، اقمولا سياقتى بىرنەشە وبلىستاردان شاقىرۋ تۇسكەن. كوكشەتاۋلىقتار سەرىككە جەرگىلىكتى جىلۋ ەلەكتر ستانساسى ءۇشىن جىلىنا 500 مىڭ توننا مازۋت شىعاراتىن اگرەگات قۇراستىرۋعا ۇسىنىس جاساعان.

ەگەر، جەزقازعاندىق ونەرتاپقىشتىڭ ويلاپ تاپقان قۇرىلعىسى كەڭ قولدانىسقا ەنسە،ەكولوگيالىق ماسەلەلەر دە ءبىرشاما شەشىلىپ قالار ەدى.

«رەزينالى-تەحنيكالىق بۇيىمداردىڭ ءبىر تونناسىن اشىق كۇيدە ورتەگەندە اتموسفەراعا 270 كەلى كۇيە، 460 كەلىگە تەڭ ۋلى گاز بولىنەدى. ال، مەنىڭ قۇرىلعىم سونىڭ ءبارىن ءتۇتىن شىعارماي وڭدەپ بەرەدى»، - دەيدى ول.

قۇرىلعى تولىق قۋاتىندا جۇمىس ىستەگەندە 470-500 گرادۋسقا دەيىن قىزادى ەكەن. قوسىلعاننان سوڭ 20 مينۋتتان كەيىن ءونىمىن بەرە باستايدى. 8 كەلى پلاستيك قالدىقتاردان 50-70 گرامم پايدالى وتىن ءبولىپ شىعارادى.

سونىمەن قاتار، ول اگرەگات شىعارعان گازدى قايتادان قۇرىلعىعا ايداپ، ەلەكتر گەنەراتورىن جۇمىس ىستەتۋگە، سول ارقىلى اۆتونومدى ەلەكتر ستانساسىن جاساۋعا بولاتىنىن ايتادى.

الايدا، ونەرتاپقىشتىڭ ءوزى بۇل باستاماسىنا مەملەكەتتىك مەكەمەلەردىڭ نەمقۇرايلى قاراپ وتىرعانىنا قىنجىلادى.

«مەنىڭ بار ماقساتىم قازاقستاندى قوقىستان تازالاۋ ەدى. وسى قۇرىلعىنى تانىستىرىپ، جەزقازعاننىڭ دا، كورشى ساتبايەۆ قالاسىنىڭ دا اكىمدىگىندە بولدىم. ودان ەش ناتيجە شىقپادى. ونداعىلار 2014-2050 جىلدارى قالا ماڭىنداعى قاتتى قالدىقتار پوليگونىن مودەرنيزاسيالاۋ ءۇشىن رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن 128 ميلليارد تەڭگە بولىنگەنىن، قوقىستان سولاي ارىلاتىندارىن ايتادى. مۇنشا اقشانى جەلگە ۇشىرعانشا، قوقىس وڭدەيتىن قۇرىلعى قۇراستىرعان جەڭىل ەمەس پە؟»، - دەيدى س. دۇيسەن ۇلى.