Qarjylyq daǵdarys pen el ishindegi qymbatshylyq halyqtyń áleýmettik ahýalyna keri áserin tıgizbeı qoımaıdy. Bireýler qysqartýǵa ushyrap, tabys kózinen aırylsa, endi bireýler eńbekaqysyn eshteńege jetkize almaı qosymsha jumys isteýge májbúr. Sonymen qatar, zeınetkerlikte otyrǵandarǵa da bul daǵdarys ońaıǵa soqpaı turǵan sıaqty. Statısıkalyq málimetter zeınet jasyndaǵy azamattardyń ishinde de jumys izdeýshiler men jumys istep júrgender sanynyń artqanyn kórsetip otyr.
ranking.kz saıty 2015 jyly jasy alpysqa bet alǵan jumysshylar sanynyń eki ese artyp, 21,2 myń adamdy quraǵanyn jarıalap otyr.
Buryn bul kórsetkish kerisinshe tómen deńgeıde bolǵan. Tipti, birshama azaıǵan da. Máselen, 2013 jyly – 19, 2014 jyly 31 paıyzǵa kemigen. Al, sońǵy jyldary zeınet jasyna jaqyndaǵandardyń jumysqa shyǵýyna ne sebep? Árıne, qarjy daǵdarysy.
Elimizdiń densaýlyq saqtaý jáne áleýmettik damý mınıstrligi buǵan deıin elimizde 2 mıllıon shamasynda zeınetker baryn jarıalaǵan edi. Sol eki mıllıonnyń jasamystaýlary úıde otyrmaı eńbekke aralasyp jatqan kórinedi.
Alaıda,ekonomıs Oljas Qudaıbergenov jumys isteıtin zeınetkerlerdiń sanynyń artýyna demografıalyq faktordan basqa, salyq organdarynyń jumysy da yqpal etýi múmkin ekenin aıtady.
«50-jyldary týý kórsetkishteri joǵary boldy. Statısıkaǵa júginsek, 60-64 jastaǵy azamattardyń sany jyl saıyn artyp otyrǵanyn kóremiz. Olardyń sany 2010 jyly 479 myń bolsa, byltyr 620 myńǵa jetken. Iaǵnı, zeınetkerler sany artsa, olardyń ishinde jumys isteıtin bóliginiń de qatary jıileıdi», - degen ekonomıs munda ekonomıkalyq faktor mańyzdy ról oınamaıtynyn aıtady.
Qalaı degende de, beınetiniń zeınetin kórip, úıde, bala-shaǵanyń janynda jatqanǵa ne jetsin? Qartaıǵanda jastarmen jaǵalasýǵa qarıalardyń da qumarta qoıýy ekitalaı. Al, kúnnen-kúnge qymbattap jatqan azyq-túlik pen komýnaldyq tólem aqylardan bastap, zeınetkerlerdi beınetke salýǵa sebep bolatyn jaıttardy sanamalaı berýge bolady. «Ul men kelinniń tapqany balabaqsha men páteraqydan artylmaı jatqanda, joq degende tamaqqa sep bolaıyn» degen oı da qarıalarymyzdiki.
Al, «Zeınetaqymen qamtý týraly» jańa zań áıelderdiń zeınet jasyn 2018 jyldan bastap ár jyl saıyn alty aıǵa ulǵaıtýdy, sol arqyly erler men áıelderdiń zeınetke shyǵý jasyn teńestirýdi kózdep otyr. Osylaısha 1964 jyly týǵan apalarymyz zeınetkerlikke 63 jasqa tolǵanda baryp shyǵatyn bolady.
