Elimizdegi eń eleýli datalardyń biri – 9 mamyr – Jeńis kúni jaqyndap keledi. Jeńis kúni – san myńdaǵan urpaq úshin ortaq mereke. Beıbitshiliktiń máńgi jasampazdyǵyn, aqtyq demi qalǵansha Otanyn qorǵaǵan jaýyngerlerdiń aıbyny, tyldaǵy jumysshylardyń eren eńbekteriniń máńgi óshpeıtindigin dáleldeıtin belgi. Bul kún – abyroıymyz ben dańqymyz artqan kún. Ata-babamyzdyń tabandylyǵy men erligi, Otanǵa degen súıispenshiliginiń arqasynda qatal soǵystyń nátıjesi Jeńispen aıaqtalǵan kún.
Otan úshin otqa kúıgen ata-babamyzdyń erligin ulyqtaý endigi bizdiń enshimizde. Ataýly kúnniń mánin, qasıetin joǵaltpaı kelesi urpaqqa jetkizý de búgingi jastardyń úlken mindeti. Soǵan baılanysty ár jyly Jeńis kúnine oraı merekelik is-sharalar ótip turady. Ótken jyldardy «Jeńis kúni» merekesiniń qarsańynda elimizdiń úlken-kishisine «Georgıı lentasy» taratylatyn edi. Bul dástúr alǵash Reseıde 2005 jyldyń naýryzynda bastalǵan. Onyń maqsatyn Uly Otan soǵysyna qatysyp, jeńiske jetýge septigin tıgizgen ardagerlerimizdi eske alyp, olardy ardaq tutý bolsa, eknishiden qoǵam nazaryn ardagerler máselesine nazar aýdarý dep túsinnip júrdik. Sóıtip Reseıde de, elimzide de sary-qara tústi Georgıa lentasy sánge aınalǵan. Kóshedegi turmystyq quraldar, tipti kólikterge deıin osy lentalarmen kómkerilgeni esimizde. Syrttaı qaraǵanda, bul lentalarJeńis kúniniń sımvoly retinde kóringenimen, qoǵam belsendileri kórshimizdiń, ıaǵnı Reseıdiń ıdeologıalyq qarýyna aınalyp bara jatyr degen pikirleri kúdik týdyrdy. Mundaı lentalardyń qazaq jerinde taratylýy tańsyq kórindi. Georgıa lentasyn jandandyrý – Reseı ıdeologıasyn sanaǵa sińirýdiń bir kórinisi dep boljaǵan azamttarymyz da boldy. Birneshe qoǵam belsendisi qarsy shyǵyp, Georgıı lentasyn Reseıdiń jymysqy saıasatyna balady. Keńes áskerine qatysy joq atalmysh lentany 1941-1945 jyl aralyǵynda bolǵan soǵys belgisi retinde taǵý tarıhı qatelik dep, mundaı is-sharaǵa túbegeıli qarsy bolǵan.
Osy jaǵdaılar eskerilip 2015 jyly elimizde Uly Jeńiske oraı «Georgıı lentasynyń» balamasy retinde Jeńis lentasy jasaldy. Jeńis sımvolynyń oandyq nusqasy kók tústi jibek matadan daıyndalǵan. Uzyndyǵy – 30, al eni – 3 sm. Ulttyq oıýmen kómkerilgen lentanyń eki shetinde Otan soǵysynyń ordeni beınelengen. Sóıtip, 2015 jyldan bastap elimzdiń ár qalasynda Jeńis kúnine oraı «Jeńis lentalaryn» taratý aksıasy ótip keledi.
Aksıanyń basty maqsaty – Uly Otan soǵysyna eli men jeri úshin jaýmen shaıqasqan qaharman jaýyngerlerdiń erligin máńgige urpaq sanasynda qaldyrý.
Ár jyl saıyn Elordada Jeńis kúni qarsańynda el ıgiligi men bolashaq urpaqtyń bostandyǵy úshin óz ómirin qıǵan jandardy, soǵys jyldaryn jáne olardyń erlikterin este saqtap qalýǵa baǵyttalǵan «Jeńis lentasy» jyl saıynǵy sharasy osy jyly da uıymdastyryldy.
Bıyl patrıottyq aksıa aıasynda lentalar 6-9 mamyrda saǵat 10:30-dan 18:30-ǵa deıin qalanyń birneshe núktesinde, sonyń ishinde «Báıterek» monýmentiniń, «Han Shatyr», «Mega Silk way» saýda oıyn-saýyq ortalyqtarynyń mańynda, qalalyq alańda jáne Stýdentter saıabaǵynda taratylady.
Budan buryn sáýirdiń aıaǵynda Shymkent qalasynda jıyrmaǵa jýyq belsendi turǵyndarǵa 9 mamyr merekesine arnalǵan lenta taratyp, aksıa ótkizdi.
Aksıany uıymdastyrýshylardyń biri, «Aǵartýshy» qoǵamdyq qozǵalysynyń tóraǵasy Ómir Shynybekuly sol soǵystaǵy sovet áskeri jeńisiniń rámizi retinde kórinip júrgen Georgıı lentasynyń Ekinshi dúnıejúzilik soǵysqa esh qatysy joq ekenin aıtqan.
«Biz taratyp otyrǵan lentanyń túsi – baıraǵymyz sekildi kók tústes. Qazaqtyń óıý-órnegimen órnektelgen. Dóńgelek tańbada «9 mamyr» dep jazylǵan. Bul Jeńis kúnin ańǵartady» dedi ol.
Bul shara 9 mamyrǵa deıin jalǵasyn tappaq.
Qamshyger: Gúlim JAQAN
