قازاقستانداعى تانىمال Nur.kz پورتالىنىڭ مۇلكى تۇتقىندالدى. اقپارات قۇرالىن سولتۇستىك-قازاقستان وبلىستىق اۆتورلىق قۇقىقتى قورعاۋ قوعامى Defacto.kz پورتالىنان زاڭگەرلىك ەنسيكلوپەديانى ۇرلادى دەپ ايىپتاپ، سوتتان 537 ميلليون تەڭگە ءوندىرىپ بەرۋدى تالاپ ەتىپ وتىر، - دەپ حابارلايدى «قامشى» پورتالى 365ينفو-عا سىلتەمە جاساپ.
شاعىمدانۋشى تاراپ سونىمەن قاتار، Nur.kz سايتىنىڭ قىزمەتىن 3 اي مەرزىمگە توقتاتۋدى، اقپارات قۇرالىنىڭ ماتەريالدارى مەن اۆتورلىق قۇقىقتى بۇزۋعا قولدانىلعان قۇرالدارىن تاركىلەپ، جويۋدى سۇراعان. ءسال كەيىنىرەك اتالعان شاعىمعا Nur.kz ينتەرنەت-رەسۋرسىنىڭ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اۋماعىنداعى قىزمەتىن زاڭسىز دەپ تانۋ تۋرالى تالاپ قوسىلىپ وتىر.
اۆتورلار قوعامىنىڭ زاڭگەرلەرى ينتەرنەت-رەسۋرس بىرنەشە جىل بويى ەل اۋماعىندا زاڭسىز قىزمەت كورسەتىپ، ءتىپتى، مەملەكەتتىك ساتىپ الۋلارعا دا قاتىسىپ كەلگەنىن انىقتادىق دەپ وتىر.
Defacto.kz زاڭگەرلەرى 2003 جىلدان بەرى تىرناشتاپ جيناعان ەنسيكلوپەديانىڭ 2015 جىلدىڭ قىركۇيەگىندە قولدى بولىپ، Nur.kz سايتىنىڭ «زاڭ ەنسيكلوپەدياسى» بولىمىنە ورنالاستىرىلعانىن حابارلادى. اتالعان بولىمدە Defacto.kz-كە تيەسىلى 542 ماقالا جاريالانعان.
شاعىمدانۋشىلار، جەكەلەگەن ماقالالارمەن قوسا Defacto.kz سايتىنىڭ قۇرىلىمى ايدار، بولىمدەردىڭ اتاۋىنا دەيىن كوشىرىلىپ الىنعانىن ايتىپ وتىر.
«اتالعان ماقالالار اۆتورلاردىڭ كەلىسىمىنسىز الىنىپ، ورنالاستىرىلعان. ماقالالاردىڭ مازمۇنى تولىقتاي كوشىرىلىپ، Nur.kz سايتىنا اۆتورلارى مەن جاريالانعان كۇنى تۋرالى مالىمەتتەر ءوشىرىلىپ ورنالاستىرىلعان. ول ماتەريالدار ورنالاستىرىلعان بەتتەردىڭ ءار قايسىسىندا ءۇش جارنامالىق بلوكتار جاساقتالىپ، Nur.kzء-تىڭ جارناما بەرۋشىلەرىنە ۇسىنىلعان. ياعني، ماتەريالداردى قولدى ەتۋ كوممەرسيالىق سيپات يەلەنىپ وتىر»، - دەگەن Defacto.kz اۆتورلارىنىڭ ءبىرى سەرگەي سيزينسيەۆ.
سولتۇستىك-قازاقستان وبلىستىق اۆتورلار قوعامىنىڭ ءتوراعاسى گەورگيي سوروكين دە Nur.kz پورتالىنىڭ بىرنەشە رەت وسىنداي داۋعا قالعانىن ەسكە سالعان.
«مىسالى، پورتالعا قازاقستاندىق بلوگەرلەر مەن اۆتورلىق كونتەنت جاساۋشىلار ماتەريالداردى كەلىسىم سۇراماي كوشىرىپ باستى دەپ 2010 جىلدىڭ مامىر جانە قازان ايلارىندا دا شاعىمداندى. 2010 جىلدىڭ قازانىندا سايتتىڭ جارناما بەرۋشىلەرگە ۇسىنىلاتىن كورىلىمىن جوعارىلاتۋ ماقساتىندا فايلالماستىرۋشىلار مەن پورنوترافيكتەردى پايدالاندى دەپ ايىپتالدى»، - دەيدى ول.
365ينفو دا Nur.kz پورتالىنىڭ بۇعان دەيىن دە بىرنەشە رەت سىنعا الىنىپ، سپام تاراتۋ، ينتەرنەت-رەيتينگتەرىن جالعان كورسەتۋ سىندى ارەكەتتەرى ءۇشىن قازاقستاننىڭ ينتەرنەت قاۋىمداستىعىنان شىعارىلعانىن جازۋدا.
اننان-مىننان ماتەريالدار الىپ، كونتەنت جاساپ كەلگەن سايت زاڭگەرلەردىڭ ينتەرنەت-رەسۋرسىنا جيەندىك جاسايمىز دەپ باستارى داۋعا قالىپ وتىر.
الايدا، Nur.kz تە شاما-شارقىنشا «ۇيالعان تەك تۇرماستىڭ» قامىن جاساپ جاتقان كورىنەدى. زاڭگەرلەر سوتقا شاقىرتۋ العان Nur.kz سايتىنىڭ باسشىلىعى اقپارات قۇرالىنا جاريالانعان ماتەريالدار مەن سايت قۇرىلىمدارىن دەرەۋ وزگەرتۋگە، ونى نوتاريۋستارعا بارىپ كۋالاندىرۋعا كىرىسكەنىن ايتىپ وتىر.
«ءبىزدىڭ كۇمانىمىز شىندىققا اينالدى. Nur.kz پايدالانىلعان ماتەريالداردىڭ سىرتقى كورىنىسىن، بولىمدەردىڭ اتاۋلارىن وزگەرتىپ، ماقالالاردىڭ ماتىندەرىن وشىرۋگە كوشكەن. جاۋاپكەر تاراپ وسى ارقىلى بوتەن ماقالالار جاريالامادىق دەپ ايتقىسى كەلەتىن شىعار. ءبىراق، ول ماقساتتارى ورىندالمايدى. Nur.kz –تە جاريالانعان بارلىق كونترافاكتىلى ماتەريالدار نوتاريۋس كۋالاندىرعان سكرين شوتتار تۇرىندە سوتقا الدەقاشان تاپسىرىلىپ قويىلعان»، - دەيدى سولتۇستىك-قازاقستان وبلىستىق اۆتورلار قوعامىنىڭ ءتوراعاسى گەورگيي سوروكين.
سونداي-اق، تالاپكەرلەر Nur.kz سايتىندا وسىعان دەيىن بولعان وزگەرىستەردىڭ بارلىعى Google جانە Yandex جۇيەلەرىنىڭ كەشتەرىندە دە ساقتالعانىن ايتىپ وتىر. WayBackMachine قىزمەتى ارقىلى دا Nur.kz سايتىنداعى ماتەريالدار يندەكستەلگەن.
سەرگەي سيزينسيەۆ سونداي-اق، Nur.kz ينتەرنەت-رەسۋرسىنىڭ مەنشىك يەلەرىنە قاتىستى دا كۇماندى جايتتاردىڭ كوپتىگىن، سايتقا شەتەلدىك ازاماتتاردىڭ يەلىك ەتۋىنىڭ دە مۇمكىندىگىن جاريالادى. سونداي-اق، تالاپكەرلەر مەملەكەت قارجىسىن جىمقىردى دەپ ءتۇرلى لاۋازىمدى تۇلعالارعا ايىپ تاعاتىنداردىڭ بۇل اقپارات قۇرالىن قالاي اينالىپ ءوتىپ جاتقانىنا تاڭ قالاتىندىقتارىن ايتادى. ولاردىڭ ايتۋىنشا، Nur.kz 2014 جىلى رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن 30،1 ميلليون تەڭگە، 2015 جىلى 48،4 ميلليون تەڭگە قاراجات العان كورىنەدى.
جومارت ابدوللا ۇلى
