كوپشىلىك اراسىندا قازاق اسحاناسىنىڭ تاعامدارى مايلى، دەنساۋلىققا زيان دەگەن قاتە تۇسىنىك قالىپتاسقان. ءيا كەيبىر تاعامنىڭ كالورياسى كوپ بولۋى مۇمكىن. دەسە دە قازاق اسحاناسى دايىنداۋ تاسىلىنە باي. سول سەبەپتى كەيبىر تاعامداردى ديەتا كەزىندە ويلانباي قولدانۋعا بولادى. ناقتىراق ايتساق قازاق اسحاناسىنان دەنساۋلىققا پايدالى، ارىقتاۋعا كومەكتەسەتىن تاعامداردى تابا الامىز.
ادام اعزاسىنا پايدالى نەمەسە زيان تيگىزەتىن مايلار بار ەكەنى كوپشىلىككە بەلگىلى. مىسالى قوي مايىنىڭ قۇرامىنداعى زاتتار حولەستەريندى جوعارىلاتپايدى، باۋىر گەموگلوبيندى جوعارىلاتادى جانە قۇرامىندا ا دارۋمەنى كوپ. ال ەلىمىزدە وتە سيرەك دايىندالاتىن قانسوقتا تاعامىن ديەتالىق تاعامعا جاتقىزساق بولادى.
بۇل تاعامنىڭ دايىنداۋ ءتاسىلىن تەك ۇلكەن كىسىلەر عانا ۇمىتپاعان. اسىرەسە موڭعوليا ەلىندەگى قانداستارىمىزدىڭ اراسىندا كەڭىنەن تانىمال. مالدى باۋىزداعاننان كەيىنگى ارام قانىن اعىزىپ، ورتاڭعى قىزىل قانعا مايدالاپ تۋرالعان جۇرەك، وكپە، بۇيرەك، پەريتونەالدى ماي قوسىلادى. كەيىن مايدالانعان پياز قوسىپ، تۇزداپ، بۇرىشتاعان سوڭ توق ىشەككە تولتىرىلادى. تىعىزداپ تولتىرعان سوڭ 1 ساعاتتاي دايىن بولعانعا دەيىن قايناتىلادى.
تاعى ءبىر پايدالى جانە سونىمەن بىرگە ديەتالىق تاعامنىڭ ءبىرى – ءاءسىپ. ول ءشوپتىڭ بارلىق پايدالى ەلەمەنتىن سىڭىرگەن قوي ىشەگىنەن جاسالادى. كوبىنەسە تازارتىلىپ، جۋىلعان ىشەككە باۋىر، وكپە، جۇرەك جانە كۇرىش قوسۋ ارقىلى جاسالادى. تولتىرىلعان ىشەك تىعىز بايلانعان جانە 40-50 مينۋت قايناتىلعان. ءاسىپ قازىرگى ءومىر جاعدايىندا وتە ىڭعايلى. سونداي اق قازىرگى شۇجىقتى وسى اسىپپەن الماستىرۋ الدەقايدا پايدالى.
بۇدان بولەك جاس انالار مەن اياعى اۋىر ايەلدەرگە ارنالعان ارنايى تاعامدار دا بار. ونىڭ ءبىرى – بىلامىق دەپ اتالادى. بىلامىق – نارەستەنىڭ دامۋى قالىپتى بولۋى ءۇشىن جانە ايەل ادامنىڭ جوعالتقان دارۋمەندەرىنىڭ ورنىن تولتىرۋ ماقساتىندا جاسالاتىن تاعام ءتۇرى. اسىرەسە قازاق حالقى بالانى قىرقىنان شىعارعانعا دەيىن جاس اناعا ماندەتتى تۇردە بىلامىق دايىنداپ بەرەدى.
بۇل تاعامنىڭ قۇرامىنا ۇن، ءسۇت، ماي، وڭدەلگەن تارى شىرىنى، دامىنە قاراي قانت پەن تۇز كىرەدى. بولامىق كالسيي مەن تەمىرگە وتە باي. كالسيي جۇكتى جانە بالا ەمىزەتىن ايەلدىڭ سۇيەكتەرى مەن تىستەرىن نىعايتىپ قانا قويمايدى، كۇش بەرەدى، كوڭىل-كۇيدى جاقسارتادى، جۇيكە جۇيەسىن نىعايتادى، ەستە ساقتاۋ قابىلەتىن جاقسارتۋعا اسەر ەتەدى.
