Qazaqstan Prezıdenti Nursultan Nazarbaev pen Túrkıa Prezıdenti Rejep Taııp Erdoǵannyń ıslam álemindegi tatýlasý jónindegi birlesken deklarasıasy
Bul Deklarasıa eki el kóshbasshylary kelissózderiniń qorytyndysy boıynsha qabyldandy.
Memleketter basshylary qujatta halyqaralyq beıbitshilik pen qaýipsizdikti qoldaýǵa jáne memleketter arasyndaǵy dostyq qarym-qatynastardy damytýǵa baǵyttalǵan qaǵıdattardy berik ustanatynyn rastady.
Sonymen qatar Nursultan Nazarbaev pen R.Erdoǵan Islam yntymaqtastyǵy uıymyna múshe elderdi memleketaralyq qatynastarda jáne qaqtyǵystar men daýlardy retteý máselelerinde izgi nıet pen erik-jiger tanytý jáne syndarly qadam jasaý arqyly ıslam álemindegi qarym-qatynastyń jańa paradıgmasyn qalyptastyrýǵa shaqyrdy.
***
QAZAQSTAN RESPÝBLIKASYNYŃ PREZIDENTİ NURSULTAN NAZARBAEV PEN TÚRKIA RESPÝBLIKASYNYŃ PREZIDENTI REJEP TAIIP ERDOǴANNYŃ ISLAM ÁLEMİNDEGİ TATÝLASÝ JÓNİNDEGİ BİRLESKEN DEKLARASIASY
Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti Nursultan Nazarbaev pen Túrkıa Respýblıkasynyń Prezıdenti Rejep Taııp Erdoǵan 2016 jylǵy 14-15 sáýir aralyǵynda Ystanbul qalasynda ótetin Islam Yntymaqtastyǵy Uıymynyń 13-shi Islam samıti konferensıasy qarsańynda ótken Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti Nursultan Nazarbaevtyń Túrkıa Respýblıkasyna 2016 jylǵy 13 sáýirdegi jumys sapary aıasyndaǵy ekijaqty kelissózderdiń qorytyndysy boıynsha,
2009 jylǵy 22 qazanda qol qoıylǵan Qazaqstan Respýblıkasy men Túrkıa Respýblıkasy arasyndaǵy Strategıalyq áriptestik týraly kelisimdi basshylyqqa ala otyryp,
barlyq saıası, ekonomıkalyq jáne áleýmettik aspektilerdi qamtıtyn jan-jaqty áriptestikti, sondaı-aq ortaq tarıhı jáne mádenı baılanystardyń negizinde qalyptasqan Qazaqstan men Túrkıa halyqtary jáne azamattyq qoǵamdary arasyndaǵy tyǵyz qarym-qatynastardy ilgeriletý maqsatyn kózdeı otyryp,
Qazaqstan men Túrkıa arasyndaǵy ekijaqty qarym-qatynastardy jáne yntymaqtastyqty odan ári damytýda mańyzdy ról atqaratyn joǵary deńgeıdegi ózara saparlar men saıası konsýltasıalardy udaıy ótkizýge jáne qoldaýǵa beıildilik tanyta otyryp,
halyqaralyq beıbitshilik pen qaýipsizdikti qamtamasyz etýge, sonymen birge memleketter arasyndaǵy dostyq baılanystar men yntymaqtastyqty damytýǵa baǵyttalǵan Birikken Ulttar Uıymy Jarǵysynyń jáne Islam Yntymaqtastyǵy Uıymy Jarǵysynyń maqsattary men qaǵıdattaryna beıildiligin rastaı otyryp,
jahandyq qaýip-qaterlerge, ekonomıkalyq problemalarǵa, konfesıalar men órkenıetter arasyndaǵy qarama-qaıshylyqtarǵa, lańkestik pen uıymdasqan qylmys qaterleriniń teńdessiz dárejede ósýine, sondaı-aq mıgrasıa, kedeıshilik problemalaryna qarsy turýdaǵy birlesken is-áreketterdiń qajettiligin túsine otyryp,
halyqaralyq qatynastardyń shapshań transformasıasynyń epısentrinde qalyp otyrǵan ıslam áleminiń shıelenisterge toly memleketaralyq qatynastardyń nasharlaýy, sondaı-aq memleketter arasyndaǵy yntymaqtastyq deńgeıiniń tómendeýi sekildi problemalar oryn alǵan kezeńdi basynan keshirip jatqanyn moıyndaı otyryp,
ıslam úmbetiniń tutastyǵyna qaýip tóndiretin jáne ıslam birligine zıan keltiretin birqatar jetekshi musylman elderi arasyndaǵy teketiresterdiń kúsheıip kele jatqanyna alańdaýshylyq bildire otyryp,
sheshimin tappaǵan tarıhı problemalar, turaqsyzdyq, lańkestikke qarsy kúres musylman elderiniń damý maqsattaryna jumsaýǵa bolatyn orasan zor resýrstaryn zaıa ketirip jatqanyn ataı otyryp,
ár memlekettiń kez-kelgen basqa memlekettiń ishki isterine aralaspaý jónindegi mindettemesi halyqtardyń ózara beıbit ómir súrýin qamtamasyz etýdiń mańyzdy sharty bolyp tabylatynyna kámil sene otyryp,
barlyq memleketter úshin halyqaralyq beıbitshilik, qaýipsizdik jáne ádilettilikke qaýip tóndirmeı, ózderiniń shıelenisterin Birikken Ulttar Uıymynyń Jarǵysyna sáıkes beıbit jolmen sheshý ortaq mańyzdylyqqa ıe ekendigin eskere otyryp,
álem halyqtarynyń beıbit jáne gúldengen bolashaǵy úshin óz jaýapkershiligin sezine otyryp jáne memleketter men halyqtar arasyndaǵy dostyq qarym-qatynastardy ilgeriletý, olardyń qaýipsiz jáne beıbit ómir súrýin qamtamasyz etýge nıetin basshylyqqa ala otyryp,
halyqaralyq qatynastardaǵy tózimdiliktiń mańyzdylyǵyn, ózara túsinistikke jetýdiń, beıbitshilikke tónetin qaterlerdi joıýdyń jáne yntymaqtastyqty nyǵaıtýdyń quraly retindegi dıalogtyń eleýli rólin ataı otyryp,
ıslam áleminiń túrli óńirlerinde oryn alyp otyrǵan saıası, ekonomıkalyq jáne gýmanıtarlyq problemalar aıasynda Túrkıa Respýblıkasynyń Ystanbul qalasynda Islam Yntymaqtastyǵy Uıymy 13-shi Islam samıti konferensıasy ótkizilýiniń mańyzdylyǵyn ataı otyryp,
13-shi Islam samıti konferensıasynyń «Ádilettilik pen beıbitshilik birlik pen yntymaqtastyq úshin» taqyrybyn nazarǵa ala otyryp,
tómendegideı ýaǵdalastyqtarǵa qol jetkizdi:
1. Memleketter shekaralarynyń myzǵymastyǵy, aýmaqtyq tutastyq pen egemendikti qurmetteý, basqa memleketterdiń ishki isterine aralaspaý, memleketaralyq qatynastardaǵy daýlar men qaqtyǵystardy beıbit kelissózder arqyly sheshý jónindegi Birikken Ulttar Uıymynyń jáne Islam Yntymaqtastyǵy Uıymynyń basty qaǵıdattaryn rastaımyz.
2. Islam birligi rýhyna beriktigimizdi taǵy da rastaımyz jáne Islam Yntymaqtastyǵy Uıymyna múshe memleketterdi memleketaralyq qatynastarda jáne ózara qaqtyǵystar men daýlardy sheshý jolynda izgilik pen syndarly ustanym tanytý arqyly ıslam álemindegi qatynastardyń jańa paradıgmasyn qalyptastyrýǵa shaqyramyz.
3. Islam Yntymaqtastyǵy Uıymyna múshe memleketterdi eń aldymen ortaq qundylyqtar men múddelerge basty nazar aýdara otyryp, ıslam álemindegi memleketaralyq problemalarǵa revızıa jasaý úderisin bastaýǵa shaqyramyz.
4. Islam Yntymaqtastyǵy Uıymyna múshe memleketterdi Islam álemindegi tatýlasý úderisin qoldaýǵa jáne ony taıaý jyldardaǵy ıslam úmbetiniń jańa saıası tuǵyrnamasy retinde qarastyrýǵa shaqyramyz.
5. Birikken Ulttar Uıymynyń jáne Islam Yntymaqtastyǵy Uıymynyń halyqaralyq qaqtyǵystardyń aldyn alýdaǵy jáne olardy beıbit joldarmen sheshýdegi jetekshi rólin, sondaı-aq Islam Yntymaqtastyǵy Uıymynyń ıslam álemindegi tatýlasý úderisin ilgeriletýdegi basqa halyqaralyq jáne óńirlik uıymdarmen yntymaqtastyǵyn qoldaımyz.
6. Islam álemindegi tatýlasý úderisin ilgeriletý mindetin Islam Yntymaqtastyǵy Uıymyna júkteýdi usynamyz jáne bastamanyń maqsattaryna qol jetkizýge baǵyttalǵan usynystardy daıyndaý maqsatymen Islam Yntymaqtastyǵy Uıymy Bas hatshysynan osy saladaǵy jaǵdaıǵa tereń taldaý jasaýdy suraımyz.
7. Islam álemindegi tatýlasý taqyrybyn Islam Yntymaqtastyǵy Uıymy Syrtqy ister mınıstrleri keńesiniń jáne Memleket pen úkimet basshylary samıtteri otyrystarynyń kún tártibindegi turaqty máselesi retinde bekitýdi usynamyz.
8. Islam Yntymaqtastyǵy Uıymyna múshe memleketterdi halyqaralyq qatynastardaǵy shıelenisti báseńdetý úshin naqty qadamdar jasaý jáne qordalanǵan problemalardy túrli konsýltasıa tetikterin qalyptastyrý jolymen sheshý, dıplomatıalyq mısıalardyń, parlamentaralyq dıalogtardyń, úkimettik emes uıymdardyń áleýetin qoldaný arqyly ıslam álemindegi tatýlasý bastamasyn naqty is júzine asyrý úshin úles qosýǵa shaqyramyz.
2016 jylǵy 13 sáýir, Ystanbul