Qazirgi ýaqytta Qazaqstan pavılonynyń tujyrymdamasy bekitilgen. Oǵan «Bolashaq energıasynyń murajaıy» degen tujyrymdama usynyldy. Alyp shar tárizdi ǵımarat 7 qabattan turady. Ár qabat ǵarysh, kún, bıomassa, jel, sý jáne kınetıkalyq energıaǵa arnalady. Al segizinshi qabat «Astana – bolashaqtyń qalasy 2050» ekspozısıasyna arnaıy bólingen.
Atalmysh sferanyń tómengi tabanyndaǵy 5 myń sharshy metr aýmaqta Ulttyq pavılon bolady. Pavılon «Qazaqstanmen tanysý» jáne «Jasampazdyq energıasy» atty eki basty aımaqqa bólinedi.
Pavılonnyń birinshi bólimine landshaft, mádenıet, tarıh, Qazaqstannyń ótkeni men bolashaǵy týraly qoıylady. Mamandar «Jasampazdyq energıasy» aımaǵynyń kontentin qalyptastyrý jumystary Energetıka mınıstrligimen birlesip jasalady deıdi.
Kórmege otandyq ǵalymdardyń úzdik jobalaryn, Elbasynyń energetıka jáne qorshaǵan ortany qorǵaý salalaryndaǵy bastamalaryn, «Jasyl ekonomıkanyń» respýblıka aımaqtarynda jemisti júzege asyrylǵan jobalaryn qoıý kózdelgen.
Sonymen qatar, «Bolashaqtyń energıasy» kórmesin jan-jaqty tanystyrýdy kózdeıtin 2 taqyryptyq pavılon qurylady. Eger Qazaqstan pavılonynda kórermen tabıǵattyń tylsym kúshinen týǵan barlyq jańǵyrtpaly energıa túrlerimen tanysatyn bolsa, taqyryptyq pavılondarda meımandarymyz energıa evolúsıasyn, onyń búgini men bolashaǵyn tanyp túsinýge, 21 ǵasyrdyń energetıkalyq qıyndyqtaryn baıqaýǵa, tehnologıalyq jáne zıatkerlik jetistikterdi elestetýge, planetamyzǵa orasan zor áser etetin energıa tutyný máselesin kórýge múmkindik alady.
ÚZDİK TÁJİRIBELER AIMAǴY
Úzdik tájirıbeler aımaǵy pavılony kórmeniń taqyryptyq mazmunyn barynsha ashady. Munda jańǵyrtpaly energıa kózderin óndirý, saqtaý men tasymaldaý salasyndaǵy 30-ǵa jýyq úzdik álemdik tájirıbeleri tanystyrylady.
Aldyńǵy qatarly sheshimder men tehnologıalar 5 negizgi kategorıalarǵa bólingen. Olar:
Jańǵyrtpaly jáne balamaly energıa;
Energıalyq tıimdilik;
Energıany saqtaý;
Energıany bólý jáne tasymaldaý;
Tabıǵat baılyqtaryn utymdy paıdalaný.
İrikteýdi halyqaralyq irikteý komıteti júzege asyrady. Komıtet qazirgi tańda jasaqtalǵan, onyń quramyna álemdik energetıka salasynyń ataqty qaıratkerleri jáne kórnekti ǵalymdar kirgen. Olardyń arasynda birneshe Nobel syılyǵynyń sańlaqtary da bar.
QOǴAMDYQ AIMAQTAR
Kórme taqyrybyn ashatyn sońǵy alań «Qoǵamdyq aımaqtar» dep atalady.
Tirkeý qujattamasyna sáıkes, EKSPO-2017 taqyryptyq mazmuny pavılondar aıasymen shektelmeı, sonymen birge kórme kesheniniń ashyq aımaqtarymen tolyqtyrylý kerek.
Qoǵamdyq aımaqtar «Bolashaq energıasynyń» konseptýaldy negizderine arnalady da, sonyń nátıjesinde EKSPO taqyrybyn odan ári ashatyn bolady.
Kórme kórermenderine arnap jaıly, rekreasıalyq aımaqtar qurý josparlanǵan, onda qonaqtar tynyǵýmen birge EKSPO taqyryby boıynsha qosymsha qyzyqty aqparat alyp, taqyryptyq ekspozısıalar men qazaqstandyq jáne halyqaralyq sýretshiler ınstallásıalaryn, ınteraktıvti obektilerdi kóre alady.
MÁDENI SHARALAR MEKENİ
2017 jyly Astana eldiń mádenı ómiriniń epısentri men álemniń eń iri alańdarynyń birine aınalady. Munda ulttyq jáne álemdik mádenı tendensıalarǵa jarasatyn biregeıli ári jan-jaqty baǵdarlama usynylady.
Kórmeniń mádenı-oıyn-saýyq baǵdarlamasy EKSPO-2017 mazmunynyń negizine alynǵan «Bolashaq energıasy» taqyrybyn qamtıdy.
Kórme aýmaǵyndaǵy mádenı-oıyn-saýyq baǵdarlama, ashylý men jabylý saltanaty, kúndelikti sherý, keshkilik kórinis jáne t.b. arnaıy sharalar uıymdastyrylady. Sonymen birge, baǵdarlamanyń baǵdarly mádenı is-sharalary – akademıalyq, ulttyq óner oılastyrylǵan.
ULTTYQ KÚNDERDİ QALAI ULYQTAIMYZ?
EKSPO-2017 kórmesine qatysatyn kez kelgen memleketke ulttyq kúnder, mádenı is-sharalar, shoý ótkizý múmkindigi beriledi. Ulttyq kúnderdi EKSPO plazada ótkizý josparlanǵan.
İs-sharalar halyqaralyq qatynastar men mádenı almasýǵa jaǵdaı jasaý úshin ıkemdelip ótedi. Ulttyq kúnder baǵdarlamasyna kelesideı rásimderdi engizý usynylýda: ulttyq týdy kóterý jáne memlekettik ánurandy oryndaý, resmı tulǵalardyń baıandamalaryn tyńdaý, sýretke túsý, qonaqtar kitabyna tirkeý.
Sharanyń sharyqtaý sheginde qatysýshy-memlekettiń mádenıeti tanystyrylady. Ulttyq mýzykalyq konsertter, qatysýshy-memlekettiń ulttyq bı ónerin kórsetetin baǵdarlamalar, kórinister, shoý, t.b. qoıylady.
Qatysýshylarǵa sonymen birge ataqty ártister men basqa óner ókilderin shaqyrý usynylady. Mundaı jaǵdaıda is-sharalardyń túri men aýqymyna baılanysty olar Amfıteatr, Energıa holy, Kongres nemese Ónerler ortalyǵynda ótedi.
Jalpy, barlyq is-sharalar 6 alańda: Kongres ortalyq, Energıa holy, Ónerler ortalyǵy, Ulttyq kún sahnasy jáne Kórme aýmaǵynda ótedi. Kúlli alańdar joǵary tehnıkalyq deńgeıde jaraqtalǵandyqtan, keıingi tehnologıalardy paıdalanyp, biregeı jáne tartymdy kórinis uıymdastyrýǵa bolady.
İs-sharalardan basqa, negizgi konsert alańdarynda kórermen úshin dúnıejúzine áıgili Dú Soleı sırkiniń qoıylymdaryn tamashalaýǵa, Lýna-saıabaqqa barýǵa, sheteldik qonaqtarǵa etno-qalashyqta turmyspen, qoldanbaly ónermen, ulttyq oıyndar jáne ádet-ǵuryppen tanysýǵa, ulttyq dámnen aýyz tıýge múmkindik beriledi.
KEREK DEREK
Amfıteatr – resmı, iri konserttik jáne teatrlanǵan mádenı-buqaralyq is-sharalardy ótkizýge arnalǵan ashyq alań. Syıymdylyǵy – 12 myń adamǵa deıin, onyń ishinde 2,5 myń otyratyn oryndar.
Kongres ortalyq – Kórme aýmaǵynan tys jerde ornalasqan, biraq jaıaý júrgenge jaqyn jabýly keshen. Ol konferensıa, forým, semınar, konserttik shoý ótkizýge arnalǵan. Syıymdylyǵy – 3 myń adamdyq zal.
Energıa holy – myń adam syıatyn konsert zaly. Qazirgi oryndaý óneriniń barlyq túrlerin (jaz, qazirgi balet, kameraly óner) kórsetýge arnalǵan.
Ónerler ortalyǵy – kórme kórermenderiniń dástúrli jáne qazirgi zamanǵy úzdik kórkem mádenıet úlgilerimen tanysatyn, Qazaqstannyń qoldanbaly jáne beıneleý óneriniń; qazirgi qazaqstandyq jáne halyqaralyq sýretshilerdiń kórmesi; taqyryptyq oqytý master-klastary; kıno kórsetilimi men teatr qoıylymy; sonymen birge kórkem salanyń jetekshi ókilderimen shyǵarmashylyq kezdesýler men leksıalar josparlanǵan oryn.
Ulttyq kún sahnasy (EKSPO plaza) – resmı qatysýshylardyń ulttyq kúnderi, oblystar men Astana, Almaty qalalarynyń mádenıet kúnderi aıasynda konsert ótkizýge arnalǵan tóbesi jabyq, jeńil jıylatyn sahna. Syıymdylyǵy – 500 otyratyn oryn.
Qoǵamdyq kóshe aımaǵy – mádenı-oıyn-saýyq (kóshe teatrlary), mádenı-bilim berý (balalar men eresekterge arnalǵan ınteraktıvti master-klastar).
EKSPO aýmaǵy – buqaralyq baǵdarlamalardy: kóshe kórinisterin, kúndelikti sherý men qatysýshy-elderdiń is-sharalaryn ótkizýge arnalǵan kórme aýmaǵy.
Gúlmıra AIMAǴANBET, "Astana aqshamy"