Qytaıda basqa shyǵys elderindegideı jemqorlyq máselesi ýshyǵyp tur. Alaıda aspan asty elinde atalǵan máseleni sheshý jolynda qatigez áreketterge baratyn elderdiń biregeıi.

Zamanýı Qytaıdyń jemqorlyqpen ustalǵandarǵa qatysty jazalaý ádisteri sheteldik saıasatkerlerdiń jaǵasyn ustatady. Qytaılyqtardyń oıynsha alyp eldiń qaryshtap damýyna dál osy qatań tártipter sebep. Dáriger, kishirgirim ınspektorlar, jergilikti kólik ınspeksıasy para alýǵa qorqady eken.

Al gýbernator, mer, mınısr men prokýror sekildi sheneýnikter para alý, qarjyny jymqyrý sekildi qylmystyq iste jıi boı kórsetedi. Bul laýazymdy adamdar keıde mıllıardtap aqsha urlaıdy. Alaıda sol arqyly ózderine ólimge kesetinin bilmeıdi de.

Qytaı ólim jazasyna kesý boıynsha kósh bastap tur. Tipti eń joǵary laýazymdy sheneýniktiń ózi ertengi kúni qylmysy áshkere bolyp basyna oq atylmasyna nemese oǵan ýly suıyqtyqty salmasyna eshkim kepildik bere almaıdy.

Qytaı bıligi 2015 jyly ǵana 300 myń sheneýnikti para alǵany úshin jaýapkershilikke tartqan. İshki ister mınıstri memleketke tıesili 5  mıllıondy kazınoda utylyp qalǵany úshin atý jazasyna kesildi.

Júzdegen ashynasy bar joǵary laýazymdy sheneýnikte,  eki mıllıon dollar para alǵan mer de ustalyp, dúnıe-múlki tárkilenip, ózderi atylyp ketti. Al týystary oqqa ketken qarjyny memleketke qaıtaryp berdi.  

Búkil álem Qytaıdyń qylmyskerlerge qatysty jazalaý ádisterine shoshyna qarasa da, qytaılyqtardyń ózderi odan eshqandaı qatygezdik kórmeıdi. Ólim jazasyna kesý boıynsha kósh ilgeri turǵany halyq sanynyń kóptigimen túsindiredi. Jemqorlyqty tek qatal tártippen ǵana jeńýge bolady dep esepteıdi.

Jergilikti turǵyndar az ýaqyt buryn ǵana para alý zańdastyrýdyń aldynda ǵana turǵanyn aıtady. Al ejelgi zamanda sheneýnikter adamdardy «syılyqsyz» qabyldamaǵan. Sondyqtan osyndaı jazalaý ádisteri bolmasa halyq árbir qadamyna para berýshi edi deıdi qytaılyqtar.