Naýryz aıynda Qazaqstan konstıtýsıasyna ózgerister men tolyqtyrýlar engizilip, Qazaqstan prezıdenttigine úmitkerge «sońǵy on jyldyń» ornyna «sońǵy on bes jylda» Qazaqstanda turýǵa mindetteıtin shart qosylǵan bolatyn. Sondaı-aq kandıdat «jasaryp» edi. Atap aıtqanda:
«41-baptyń 2-tarmaǵy mynadaı redaksıalanǵan:
2. Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti bolyp týmysynan Respýblıka azamaty bolyp tabylatyn, qyryq jasqa tolǵan, memlekettik tildi erkin meńgergen, Qazaqstanda sońǵy on bes jyl boıy turatyn jáne joǵary bilimi bar Respýblıka azamaty saılana alady. Konstıtýsıalyq zańda Respýblıka Prezıdenttigine kandıdattarǵa qosymsha talaptar belgilenýi múmkin.»
Mamyr aıynda prezıdentke talap taǵy kúsheıdi. Májiliste zań jobasyn tanystyrǵan, Ádilet mınıstri Marat Beketaev «prezıdenttikke kandıdattardy qoǵamdyq birlestikter men saıası partıalar ǵana usyna alady» dep, azamattardyń prezıdenttikke kandıdat retinde ózin-ózi usynýyna tyıym salǵan zańdy tanystyrǵan edi.
Arada jarym ótpeı Marat Bektaev eldiń bári «EXPO» dep qarbalas júrgende taǵy da «Prezıdentke kandıdat bolý» shartyn qıyndata túsken zań týraly aıtty.
Ádilet mınıstri Marat Beketaev kandıdattardyń elshi bolǵandar arasynan shyǵýy múmkin emes ekenin: «Qazaqstanda turmaıtyn elshilerdiń prezıdenttikke úmitker bolýǵa quqyǵy joq. Sebebi Konstıtýsıalyq zań talaby boıynsha prezıdenttikke úmitker Qazaqstanda turýy kerek. Al elshiler Qazaqstanda turmaıdy. Sondyqtan olar úmitker bolýy múmkin emes» dep jetkizgen.
Alaıda senator Serik Aqylbaev mınıstrdiń sózimen kelispegen. Onyń aıtýyna qaraǵanda, Qazaqstannyń elshileri de Qazaqstan azamattary. «Nege olar prezıdenttikke úmitker bola almaıdy? Bolady. Ol durys emes. Tipti, Qazaqstan elshiligi ornalasqan jer de Qazaqstannyń aýmaǵy bolyp sanalady», - dedi Aqylbaev. Parlament Senaty men Ádilet mınıstrliginiń parodoksaldy pikirleri halyqty da tyǵyryqqa tiregeni anyq.
Zańǵa saı, kelesi prezıdent saılaýy 2019 jyly birinshi jeltoqsanda ótýi tıis. Kelesi saılaýǵa eki jarym jyldaı ǵana ýaqyt qaldy. Al, saılaý jaqyndaǵan saıyn Qazaqstanda Prezıdentke talap kúsheıip barady. Bektaev «Elshi prezıdent bola almaıdy» deıdi, Aqylbaev «bolady» deıdi. Kimniń prezıdent bolǵanyn kim qalamaı júr? Konstıtýsıa kim úshin ózgertildi? Ol jaǵyn túsine almadyq.
Aqan Bektas
