Birinshi baılyq - densaýlyq. Densaýlyqty saqtaý úshin paıdalanatyn ónimderimiz jáne azyqtarymyz qunarly ári tabıǵı bolý tıis. Tabıǵı ónimderimizdiń deni tórt túliktiń eti jáne sút ónimi. Alaıda atalmysh ónimderdi satyp alarda qaýipsizdigine jıi mán bere bermeımiz.

Alaıda Batys Qazaqstan oblystyq aýmaqtyq ınspeksıasynyń bıologıalyq qaýipsizdik bóliminiń bas mamany Marat Qalmenovtyń  aıtýynsha, sút pen sút taǵamdarynda brýselez qozdyrǵyshy  birshama uzaq ýaqyt saqtalady eken. Salqyndatylǵan sútti 4-7 táýlik, irimshik, maı, brynzada 67 tálikke deıin tirshilik qabiletin joǵaltpaıdy. Al brýsellanyń hımıalyq zattarǵa shydamdylyǵyna keletin bolsaq, fenoldyń  2 %  eritindisi, kreolınniń 2%, lızoldyń 0,5% , formalınniń 2 %, hloramınniń 0,01%6 hlorly áktiń 1% eritindileri aýrý qozdyrǵyshyn tez óltiredi.

Atalmysh aýrýdyń alǵashqy belgileri sezilgenshe úsh jeti ótedi eken. Keıde naýqas, temperatýrasynyń 38,5—39,0 gradýska deıin kóterilgenin de sezbeı qalýy múmkin. Brýselez naýqastyń qyzýy birde kóterilip, birde tómendep otyrady. Qyzýy túskende adam ózin aıyqqandaı sezedi, tamaq ishkisi kelip, kóńili serigedi. Brýselez qozǵanda naýqastyń uıqysy qashady, túnde jıi  terleıdi, keıinirek býyndary isedi, nerv júıesi  qabynady, tósek tartyp jatyp ta qalady. Brýselez erkektiń tuqym bezin isindiredi, áıeldiń etekkirin buzady, bala tastatady eken. Adamdy aýrýhanada emdeý merzimi bir aıdan tórt aıǵa, keıde odan da uzaqqa sozylýy múmkin. 

Brýsella qozdyrǵyshy  jer betinde 40 táýlik, 5-8 sm tereńdikte 60, ylǵaldy jerde 90 tálikke deıin tirshiligin saqtaıdy. Tikeleı túsken kún sáýlesi ony birneshe mınýttan 3-4 saǵat aralyǵynda , al shashyrap túsken kún sáýlesi ony 7-8 táýlikte óltiredi eken. Salqyn jerde saqtalǵan zalaldanǵan ette uzaq saqtalady. Tipti tuzdalǵan ette 182 táýlik boıy óziniń ýyttylyǵyn joımaıdy.

Gúlim AQAP,

Batys Qazaqstan oblysy