Búgin halyq qaharmany, dańqty qolbasshy, jazýshy, Keńes Odaǵynyń Batyry, Qazaqstan Respýblıkasy Memlekettik syılyǵynyń laýreaty, qazaq halqynyń maqtanyshy Baýyrjan Momyshulynyń dúnıege kelgen kúni dep habarlaıdy Qamshy.kz aqparat agenttigi. Baýyrjan Momyshuly 1910 jyldyń 24 jeltoqsanynda Jambyl oblysynyń Jýaly aýdanynyń Myńbulaq atty aýylynda dúnıege kelgen.

«Qadirin bilmeppiz ǵoı tiri kezde»
Dep jylar sorly qazaq men ólgende.
Urpaq atar seksen men júzdigimdi,
Tarıhtyń túkpirinen sóz kelgende,- dep batyr ózi jyrlaǵanyndaı "Eldiń dańqyn alyp ushqan batyr" babamyz Baýyrjan Momyshulynyń týǵanyna búgin 107 jyl toldy.

Batyrǵa deıin tórt qyz kórgen ata-anasy ol týǵanda qatty qýanypty. Atasy Imash jan-jaqqa kisi shaptyryp, ulan-asyr toı jasaıdy. Shildehana toıynda Imash aqsaqal nemeresin kóterip shyǵyp, el qarıalarynan bata surasa, olar: “Tól nemereń, bel nemereń ǵoı. Bata jóni de ózińdiki” desipti. Sonda atasy:
Alataýdyń qyrany mol edi –
Qyraǵy bolsyn, qulynym.
Qoınaýy sýǵa mol edi –
Bulaǵy bolsyn, qulynym.
Eliniń tilegi zor edi –
Shyraǵy bolsyn, qulynym.
Ata tilegi oń edi –
Qumary bolsyn qulynym.
Bul jer batyrlar tóri edi –
Syńary bolsyn, qulynym! – dep bata beripti.

Ata-anasy týraly batyrdyń ózi ómirbaıandyq “Ushqan uıa” kitabynda bylaı dep jazady: “Meniń babam Imash 1911 jyly 92 jasynda dúnıe salǵan. Ortaı boıly, oraq muryn, ot janarly sol shymyr shaldyń tórtinshi perzenti – meniń ákem Momynaly eken. Ony jurt Momysh dep ketken. Ákem aıtys qýyp, ándetip júre-júre 33 jasynda Baıtana rýynan Ábdirahmannyń Rázıa atty qyzyna úılenipti. Ol meniń sheshem edi. Ol kisi men úsh jasqa tolar-tolmasta qaıtys bolǵan”. Anadan erte jetim qalǵan Baýyrjan ájesi Qyztýmastyń baýyrynda ósedi. Keıinirekke deıin ájesi kelini týraly “Jatqan jeriń jánnat bolsyn, mańdaıyma syımaı ketken perishtem Rázıa” dep muńaıyp otyrady eken. Osy sózdiń ózinen Baýkeńniń ájesiniń dinnen habary bar adam ekenin baıqaýǵa bolady. Al ákesi Momysh bolsa, óleń shyǵaryp, jıyn-toıda aıtysqa qatysyp júrse, keıin óz betimen saýatyn ashyp, el ishiniń daý-damaıyna bitimge júrgen kisi eken. Baýkeń óz jazbalarynda ákesin jeńgeleriniń “Molda bala” ataǵanyn aıtady. Soǵan qaraǵanda, ákesiniń dinı saýaty da az bolmasa kerek. Tek Keńes saıasatyna baılanysty batyrdyń ózi ony kitaptarynda atap kórsetpegen bolýy múmkin. Al ómiriniń aqyryna deıin “Týra Momysh” atanypty.

Ákesi Momysh óz betimen eskishe saýat ashqan sol kezeńdegi kózi qaraqty adamdardyń biri bolǵan. El arasynda aǵash ustasy jáne etikshi, zergerligimen tanymal bolatyn.

1921 jyly bastaýysh mektepti Asa ınternatyna túsedi. 1924 jyldan bastap jeti jyldyq mektepti Shymkent qalasynda oqıdy. Bul sol óńirdegi 1924 jyly ashylǵan alǵashqy jetijyldyq mektep bolatyn. Baýyrjanmen bir synypta Ábdilda Tájibaev jáne Qurmanbek Syǵyndyqov oqıdy. 1928 jyly mektepti úzdik bitirip, Orynbor qalasyndaǵy Qazaq Pedagogıkalyq ınstıtýtyna oqýǵa túsedi. Instıtýt dırektory Toqtybaev degen kisi bolatyn. Jas balanyń qatty sýyqta juqa kıimmen júrgenin kórip, óziniń kabınetine shaqyrtyp alady. Balanyń qolyna býhgalterıaǵa qaǵaz jazyp berip, osy qaǵaz boıynsha aqsha alatyndyǵyn jáne sol aqshaǵa aýylǵa qaıtatyndyǵyn aıtady. Osyndaı turmys jaǵdaıyna baılanysty oqýdan ketedi.

Baýyrjan Momyshuly soǵys jyldarynda adýyndy da qatal áskerı basshy bolyp qana qoıǵan joq, sonymen qatar qaramaǵyndaǵy jaýyngerler men ofıserlerdiń aqylgóı jetekshisi, zerdeli de bilgir, baıypty da meıirman tárbıeshisi de bola bildi.