29 مامىردا ۆلاديمير پۋتين پاريجگە قوندى، ماقساتى: فرانسۋز باسشىسى ەممانۋەل ماكرونمەن جاقىنىراق تانىسىپ، اشىق اڭگىمە-دۇكەن قۇرۋ. ماسكەۋ مەن ءپاريجدىڭ قارىم-قاتىناسىنان باستاپ، سيريا مەن ۋكرايناداعى جاعدايلار جايىندا سۇحباتتاستى، دەپ جازادى قامشى اقپاراتتىق اگەنتتىگى.

جەرگىلىكتى باسپانىڭ مالىمەتىنشە، رەسەيلىك قوناقتى فرانسۋزدار بارىنشا سىپايىلىقپەن، قوناقجايلىلىقپەن ۆەرسال سارايىندا قارسى الدى. قاراۋىلدار ساپقا تۇرىپ، قىزىل كىلەم توسەلدى. ماكرون پۋتيننەن بۇرىنىراق جەتىپ، رەسەي باسشىسىن اجارلى كۇلكىسىمەن قارسى الىپ، ءبىرىنشى بولىپ قولىن سوزدى. ءدال سول ۋاقىتتا ماسكەۋدە جويقىن داۋىل ورناعان ەدى، ال پاريجدە 30 گرادۋسقا دەيىن ىستىق بولدى.

كەزدەسۋدىڭ باستى سەبەبى پەتر I فرانسياعا العاشقى ساپارىنا 300 جىل تولۋىنا بايلانىستى ۇلكەن تريانون سارايىنداعى كورمەنىڭ اشىلۋى بولدى: «ۇلى پەتر. فرانسيا پاتشاسى. 1717». بۇل جاعداي ەكى دەرجاۆانىڭ ارا-قاتىناسىنداعى ايرىقشا بايلانىستىڭ العاشقى باستاۋى بولدى.

ايتا كەتكەن ءجون، مەرەيتوي جايىندا ماكرون پرەزيدەنت بولىپ سايلانعانننان كەيىن بىرنەشە كۇن وتكەن سوڭ-اق رەسەي باسشىسىنا تەلەفون ارقىلى حابارلاسىپ ايتقان. «رەسەي مەن فرانسيانىڭ ىرگەلى مۇددەلەرى اعىمداعى جاعدايااتتان جوعارى»، دەدى پۋتين. «ءبىز ستراتەگيالىق جانە ەكونوميكالىق ديالوگتى نىعايتقىمىز كەلەدى»، دەدى ماكرون.

بۇل كەزدەسۋدىڭ ەكى ەل ءۇشىن دە ماڭىزى زور بولدى. رەسەي مەن فرانسيانىڭ قارىم-قاتىناسى بەرىك ەكەنىن ايتا كەتكەن ءجون، ولاردى تاريحتىڭ ءوزى قوسقان. ۆەرسالعا العاش رەت اياق باسقان پۋتين ەكى ەل اراسىنداعى قارىم-قاتىناستىڭ تەرەڭىنە بويلادى: "ءبارى ورىس كنيازى ياروسلاۆ مۋدرىيدىڭ كەنجە قىزى اننانىڭ گەنريح بىرىنشىمەن تۇرمىس قۇرۋىنان باستالدى. ول كەم دەگەندە ەكى كورولدىك ديناستيا قۇرعان، ديناستيانىڭ ءبىرى يسپانيادا بۇگىنگى تاڭعا دەيىن باسقارىپ كەلەدى".

«بۇل سيمۆوليكالىق مەكەن. پەتر ءبىرىنشىنىڭ كورولدىكتىڭ قۇپيالارىمەن ەتەنە تانىسۋ ءۇشىن فرانسياعا كەلگەن العاشقى ساپارىنا 300 جىل تولدى»، دەدى ماكرون. رەسەي مەن فرانسيا اراسىنداعى سۇحباتتىڭ ەشقاشان تاۋسىلمايتىنىن دا ايتىپ قالدى.

سونداي-اق، ناقتى ماسەلەلردى شەشۋدىڭ ماڭىزدىلىعى جايىندا دا ءسوز قوزعادى. «ەگەر قاجەت بولسا، سانكسيانى كۇشەيتەمىز، ءبىراق ەگەر دەەسكالاسيا بولسا، ولاي بولمايدى. مەن ءدال دەەسكالاسيا بولعانىن قالار ەدىم» دەدى فرانسۋز باسشىسى.

پۋتين سانكسيانىڭ ۋكراينانىڭ وڭتۇستىك-شىعىسىنداعى جاعدايدى قالپىنا كەلتىرۋگە كومەگىن تيگىزە المايتىنىن ايتتى. ەركىندىكتى سۇيەتىن فرانسۋزداردى «ەكونوميكاداعى شەكتەۋلەردىڭ كۇشىن جويۋ ءۇشىن كۇرەسىڭدەر!» دەپ شاقىردى.

ەكى باسشى ءۇشىن دە ماڭىزدىسى – تەرروريزممەن كۇرەس ەدى. پۋتين ادەتتەگىدەي سيرياعا قاتىستى پوزيسياسىن باياندادى: «ونسىز دا ىشكى قيىندىقتاردان جاپا شەگىپ وتىرعان ەلدى مەملەكەتتىگىنەن ايىرىپ، تەرروريستىك ءقاۋىپتى جويۋ مۇمكىن ەمەس».

تەرروريزممەن كۇرەسۋدى قولعا العان ماكرون دا ءۇنسىز قالمادى: «مەن سيريااداعى تەرروريزممەن سوعىستا جەڭىسكە جەتكىم كەلەدى» دەپ ايتتى ول.

حالىقارالىق ىستەردەن بولەك، ولار ۇزاق اڭگىمەلەستى. فرانسيا ەۋرووداق مەملەكەتى بولعاندىقتان، انتيرەسەيلىك سانكسياعا قوسىلعان. ەكى ەل اراسىنداعى كوپتەگەن ىنتىماقتاستىق مەحانيزمدەرى كەسىلدى. ءبىراق قازىرگى كەزدەگى ساۋدانىڭ ءوسۋىن ايتپاسقا بولمايدى. ونىڭ ۇستىنە، 500-گە جۋىق فرانسۋزدىق كومپانيالاردىڭ بىردە-بىرى رەسەيدەن كەتە قويمادى.

سونداي-اق ادام قۇقىعى جايىندا دا اڭگىمە بولدى. ماكرون باتىس قۇندىلىقتارى جايىندا ءسوز قوزعاپ، ازشىلىقتاردىڭ قۇقىقتارىن قۇرمەتتەۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن تىلگە تيەك ەتتى.

ۆەرسال كورمەسىن ارالاپ بولعان سوڭ پۋتين وتكەن جىلدىڭ قازانىندا ەيفەل مۇناراسىنىڭ ماڭىنان اشىلعان رەسەيلىك رۋحاني-مادەني ورتالىققا دا كىرىپ شىقتى. 

شولۋشى: گۇلىم جاقان