مەكتەپ وقۋلىقتارىنان 700-دەن استام قاتە تابىلدى. ايدا بالايەۆا كىتاپتاردى كەزەڭ-كەزەڭىمەن اۋىستىرۋ جوسپارىن ۇسىندى. قازاقستانداعى كەيبىر مەكتەپ كىتاپتارىنىڭ جاڭارتىلماعانىنا 9 جىلعا جۋىقتاعان. وسىعان بايلانىستى ايدا بالايەۆا وقۋلىقتاردا قانداي قاتەلىكتەر كەتكەنىن جىپكە ءتىزىپ، قاي سىنىپتاردىڭ قۇرالدارى ءبىرىنشى كەزەكتە قايتا باسىلاتىنىن جەتكىزدى.
مادەنيەت جانە اقپارات ءمينيسترى مەكتەپتەرگە ارنالعان وقۋلىقتار مەن ادىستەمەلىك قۇرالداردى زامان تالابىنا ساي وزگەرتۋ ماسەلەسىن قوزعاپ، قازىرگى كىتاپتاردان 700-دەن اسا ەسكەرتۋ مەن شيكىلىك تابىلعانىن العا تارتتى.
ءمينيستردىڭ سوزىنشە، سوڭعى ۋاقىتتا باسپاگەرلەر مەن تۇرعىندار تاراپىنان بۇل رەفورمانىڭ ءمان-جايىن ءتۇسىندىرۋدى سۇراعان وتىنىشتەر جيىلەگەن.
ايدا بالايەۆا ءوزىنىڭ Facebook پاراقشاسىندا بىلاي دەپ جازدى:
«بۇگىندە قولدانىستاعى وقۋلىقتار بويىنشا ءارتۇرلى سيپاتتاعى 700-دەن استام ەسكەرتپە مەن قاتە انىقتالدى. ولاردىڭ قاتارىندا تەحنيكالىق جانە ستيلدىك كەمشىلىكتەر، دەرەكتىك قاتەلەر، مازمۇنعا سايكەس كەلمەيتىن يلليۋستراسيالار، جەكەلەگەن ماتەريالداردىڭ وقۋ باعدارلامالارىمەن ۇيلەسپەۋى، سونداي-اق ەسكىرگەن ادىس-تاسىلدەر مەن تۇجىرىمدامالاردىڭ قولدانىلۋى بار».

مينيستر وتاندىق قۇندىلىقتارعا ساي كەلمەيتىن تاقىرىپتاردىڭ كەزدەسۋىنە، ماتەماتيكاداعى قاتە ەرەجەلەر مەن ەسەپتەردىڭ شەشىلۋ جولدارىنا، باعدارلامادان تىس شىعارمالاردىڭ جۇرۋىنە جانە تاريحي فاكتىلەردىڭ بۇرمالانۋىنا قاتتى الاڭداۋشىلىق ءبىلدىردى.
سونىمەن قاتار، بالايەۆا ءبىرقاتار كىتاپتىڭ بەكىتىلگەن مەرزىمنەن تىس، ياعني توعىز جىل بويى ەشقانداي تۇزەتۋسىز قولدانىستا جۇرگەنىن سىنعا الدى.
«مۇنداي جاعدايدا وقۋلىقتاردى ۋاقىتىلى جاڭارتۋ – وقۋشىلاردى ساپالى، وزەكتى ءارى مەملەكەتتىك ءبىلىم بەرۋ ستاندارتتارىنا ساي وقۋ ماتەريالدارىمەن قامتاماسىز ەتۋدىڭ كەزەك كۇتتىرمەيتىن قاجەتتىلىگى».
وقۋلىق ساپاسى تەك باسپالاردىڭ عانا شارۋاسى ەمەس ەكەنىن ايتقان مينيستر، بۇل ماسەلەنىڭ بالالاردىڭ بولاشاعى مەن ءبىلىم دەڭگەيىنە تىكەلەي اسەر ەتەتىنىن ەسكەرتتى.
«بۇل ەلدەگى ءبىلىم ساپاسىنا، دەمەك بالالارىمىزدىڭ كەلەشەگىنە تىكەلەي ىقپال ەتەتىن ماڭىزدى ماسەلە. وقۋلىق ساراپتامانىڭ فورمالدى تالاپتارىنا عانا ساي بولىپ قويماي، مەملەكەتتىڭ، قوعامنىڭ جانە ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىنىڭ بۇگىنگى سۇرانىسىنا تولىق جاۋاپ بەرۋى ءتيىس».
ول بۇعان دەيىن ماقۇلداۋدان وتكەن كىتاپتارعا قاتىستى پاندىك ساراپتاما كوميسسياسى شىعارعان شەشىمدەردىڭ كۇشىندە قالاتىنىن ناقتىلادى.
«اڭگىمە تۇپكى ناتيجە ءۇشىن ورتاق جاۋاپكەرشىلىك تۋرالى بولىپ وتىر. بالانىڭ قولىنا تيەتىن ءاربىر وقۋلىق ساپالى، مازمۇنى ءدال، دەرەگى شىنايى جانە ۋاقىت تالابىنا ساي بولۋى كەرەك».
وقۋلىقتاردى جاڭارتۋ كەستەسى
وقۋ-اعارتۋ مينيسترلىگى بۇل رەفورمانى بىردەن ەمەس، كەزەڭ-كەزەڭىمەن جۇزەگە اسىرۋدى كوزدەپ وتىر:
- 2026 جىلعى 30 تامىزعا دەيىن – 3 جانە 7-سىنىپ وقۋلىقتارى؛
- 2027 جىلعى 1 قاڭتارعا دەيىن – 4 جانە 9-سىنىپ وقۋلىقتارى؛
- 2027 جىلعى 1 ساۋىرگە دەيىن – 8-سىنىپ وقۋلىقتارى تولىق جاڭارتىلادى.
رەسمي مالىمەتكە سۇيەنسەك، نەگىزگى ماقسات – ەلىمىزدەگى مەكتەپتەردى زاماناۋي، مازمۇنى تەكسەرىلگەن، «ادال ازامات» ءبىرىڭعاي تاربيە باعدارلاماسىنىڭ قۇندىلىقتارىنا نەگىزدەلگەن ساپالى كىتاپتارمەن قامتۋ.
«اتا-انالار دا، ۇستازدار قاۋىمى دا، جالپى قوعام دا بىزدەن وسى جاۋاپتى جۇمىستى ساپالى ءارى جۇيەلى اتقارۋدى كۇتەدى». – دەدى ايدا بالايەۆا.
ايتا كەتەيىك، بۇعان دەيىن وقۋ-اعارتۋ ءمينيسترى جۇلدىز سۇلەيمەنوۆا دا بيىل قاي سىنىپتاردىڭ باسىلىمدارى وزگەرەتىنىن حابارلاعان بولاتىن.