قازاقستان ەكونوميكاسىنىڭ ءبىلىم مەن يننوۆاسيالارعا بەت بۇرۋى سيفرلىق ورتانىڭ ماڭىزدىلىعىن ارتتىرا تۇسۋدە. 2025 جىلدىڭ سوڭىنداعى دەرەكتەر بويىنشا، ەلدەگى ينتەرنەتپەن قامتىلۋ دەڭگەيى 93،4%-عا جەتسە، الەۋمەتتىك جەلىلەردى بەلسەندى پايدالانۋشىلاردىڭ ۇلەسى حالىق سانىنىڭ 80،8%-ىن قۇرادى. ازيا دامۋ بانكىنىڭ (ادب) دەرەكتەرىنە سۇيەنسەك، قازاقستانداعى شاعىن جانە ورتا كاسىپورىندار (مشوك) سەكتورى تۇراقتى تۇردە ءوسىپ كەلەدى. ەلدەگى جۇمىس ىستەپ تۇرعان كاسىپورىنداردىڭ جالپى سانى 2 175 605-كە جەتىپ، مشوك جۇمىس كۇشىنىڭ 46،3%-ىن قامتىپ وتىر جانە ەلدىڭ ءجىو-نىڭ 39،5%-عا جۋىق ۇلەسىن قامتاماسىز ەتەدى. وسىنداي قارقىندى سيفرلىق ترانسفورماسيا جاعدايىندا 2026 جىلعى 28 قازاندا الماتى قالاسىندا ءوتىپ وتكەن «TikTok Impact Forum» جيىنى ەلدەگى كاسىپكەرلىكتى دامىتۋداعى جاڭا بەلەستى ايقىنداپ بەردى. ءىس-شارا بارىسىندا TikTok كومپانياسى مەن قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇلتتىق كاسىپكەرلەر پالاتاسى «اتامەكەن» بىرلەسىپ جۇرگىزگەن اۋقىمدى زەرتتەۋدىڭ جاڭارتىلعان ناتيجەلەرى تانىستىرىلدى. زەرتتەۋ جۇمىسى سيفرلىق پلاتفورمالاردىڭ، اسىرەسە قىسقا بەينە-كونتەنتتىڭ شاعىن جانە ورتا بيزنەستىڭ دامۋىنا، ونىمدەردى ىلگەرىلەتۋگە، ساتىلىمدى وسىرۋگە جانە جاڭا نارىقتارعا شىعۋعا تيگىزەتىن ەكونوميكالىق ىقپالىن تولىقتاي اشىپ كورسەتتى.
زەرتتەۋ ناتيجەلەرى كورسەتكەندەي، TikTok قازاقستاندىق بيزنەستى ىلگەرىلەتۋدە جاي عانا ويىن-ساۋىق جەلىسى ەمەس، تولىققاندى ماركەتينگتىك جانە كوممەرسيالىق قۇرالعا اينالدى. پلاتفورمادا ىلگەرىلەتۋگە بيۋدجەت بولەتىن كومپانيالاردىڭ ۇلەسى 2025 جىلعى 62،3%-دان 2026 جىلى 75،7%-عا دەيىن ءوستى. سونداي-اق پلاتفورماداعى ماركەتينگتىك بەلسەندىلىك پەن كاسىپورىنداردىڭ ءتۇسىمى اراسىنداعى وڭ بايلانىستى ايقىندايتىن كوررەلياسيا كوەففيسيەنتى 0،419-دان 0،545-كە دەيىن ارتقان. ساۋالناماعا قاتىسقان كاسىپكەرلەردىڭ 70%-دان استامى پلاتفورمانى بيزنەس ماقساتىندا ايىنا كەمىندە ءبىر رەت جۇيەلى تۇردە پايدالاناتىنىن ايتتى. جالپى العاندا، TikTok-تىڭ قازاقستاندىق مشوك تۇسىمىنە تيگىزەتىن تىكەلەي جانە جاناما ەكونوميكالىق اسەرى ەلدىڭ ءجىو-نىڭ 0،8–1،6%-ى ارالىعىندا باعالانىپ وتىر. «اتامەكەن» ۇكپ ءتورالقا ءتوراعاسى قانات شارلاپايەۆ اتاپ وتكەندەي، ارنايى سيفرلىق پلاتفورمالار تاۋاردىڭ قالاي جاسالاتىنىن كورسەتۋگە، ۇجىمدى تانىستىرۋعا جانە جاڭا كليەنتتەر تابۋعا زور مۇمكىندىك بەرەدى.
وتاندىق برەندتەردىڭ ىس-جۇزىندەگى تاجىريبەسى بۇل تۇجىرىمداردى تولىقتاي راستايدى. ماسەلەن، فورۋمدا «Kulpunay bakery» كونديتەرلىك ءوندىرىسىنىڭ وكىلدەرى TikTok ارقىلى بيزنەستى دامىتۋدىڭ قىر-سىرىمەن ءبولىستى. ولار ونىمدەردى ASMR فورماتىندا كورسەتۋ جانە ءوندىرىستىڭ ىشكى تىنىس-تىرشىلىگىن، زا كادرداعى ەڭبەك پەن دايىنداۋ پروسەستەرىن بەينەلەيتىن وندىرىستىك كادرلاردى شىعارۋ جوعارى قارالىم جينايتىنىن اتاپ ءوتتى. ساحنا ارتىنداعى تىنىمسىز جۇمىستى اشىق كورسەتۋ برەندتىڭ تانىمالدىلىعىن ارتتىرىپ، ءونىم ساتىلىمىن ءوسىرىپ قانا قويماي، HR-برەند رەتىندە جۇمىسقا تۇرعىسى كەلەتىن مامانداردىڭ اعىنىن كوبەيتكەن.
وسىلايشا، ءبىر عانا پلاتفورما ءبىر مەزگىلدە بىرنەشە بيزنەس-ماقساتتى جۇزەگە اسىرۋعا مۇمكىندىك بەرىپ وتىر.
بۇدان بولەك، فورۋمدا وزگە دە ءساتتى كەيستەر ۇسىنىلدى. شىمكەنتتىك «Al-AN Duken» كيىم برەندى TikTok-تاعى بەلسەندىلىگى مەن تىكەلەي ەفيرلەرىنىڭ ارقاسىندا ءبىر جىلدا 15 مىڭ جازىلۋشى جيناپ، ساتىلىمىن 20%-عا ارتتىرسا، «Lesnoe VKO» تابيعي بال ءوندىرۋشىسى پلاتفورماداعى ورگانيكالىق كونتەنت ارقىلى شەتەلدىك ساتىپ الۋشىلار تاۋىپ، ەكسپورتتىق الەۋەتىن كەڭەيتتى. وسىنداي جەتىستىكتەرگە جەتۋدە كاسىپكەردىڭ ىشكى باتىلدىعى مەن تاۋەكەلگە بەل بايلاۋى دا ماڭىزدى رول اتقارادى. «Doner Na Satpayeva» تانىمال فاستفۋد جوباسىنىڭ نەگىزىن قالاۋشى – ەلامان بەدەلبايەۆ اتاپ وتكەندەي، «ساتسىزدىكتەن قورىققان ادام ەشقاشان ۇلكەن ناتيجەگە جەتپەيدى، ال وز-وزىنە سەنىمدىلىك ءبىلدىرىپ، تاۋەكەل ەتكەندەر عانا بيزنەستە ءوز تاريحىن جازا الادى».
الماتىدا وتكەن «TikTok Impact Forum» جيىنى سيفرلىق پلاتفورمالاردىڭ وتاندىق كاسىپكەرلىك پەن ەل ەكونوميكاسىن وركەندەتۋدەگى ستراتەگيالىق ماڭىزىن ايشىقتاپ بەردى. زەرتتەۋ ناتيجەلەرى مەن ساراپشىلاردىڭ پىكىرىنشە، بۇگىنگى كۇنى تەك سيفرلىق ينفراقۇرىلىمعا قول جەتكىزۋ جەتكىلىكسىز، سونىمەن بىرگە كاسىپكەرلەردىڭ ساپالى كونتەنت ازىرلەۋ، اۋديتوريامەن كەرى بايلانىس ورناتۋ جانە زاماناۋي ماركەتينگتىك ستراتەگيالاردى مەڭگەرۋ داعدىلارىن دامىتۋ اسا ماڭىزدى. پلاتفورما ۇسىناتىن مۇمكىندىكتەردى ءتيىمدى ءارى باتىل پايدالانا بىلگەن شاعىن جانە ورتا بيزنەس وكىلدەرى باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن ارتتىرىپ، ءوز برەندىن جاڭا ساپالىق دەڭگەيگە كوتەرە الادى. وسىلايشا، سيفرلىق تەحنولوگيالار مەن كاسىپكەرلىك باتىلدىقتىڭ توعىسۋى قازاقستاننىڭ ودان ءارى تۇراقتى ەكونوميكالىق دامۋىنىڭ باستى قوزعاۋشى كۇشىنە اينالىپ وتىر.
