جاقىندا ولگا اگاپوۆانىڭ ratel.kz ساراپتامالىق-ينتەرنەت پورتالىنان «دەسترۋكتيۆنايا سالافيتسكايا سەكتا نا پريمەرە ودنوي سەمي» اتتى ماقالاسىن وقىدىم. سىرىڭكە ءتيىپ كەتسە، جانىپ كەتكەلى تۇرعان وزەكتى تاقىرىپ جاعا ۇستاتپاي قويمادى. وزەكتى ورتەيتىن وكىنىش. شىرمالعان تاعدىر... شاڭىراعى شايقالعان وتباسى... ساناسىن ۇرەي بيلەگەن بالالار...
بۇگىنگى تاڭدا راديكالدى جانە ءدىني فاناتيزمگە قاتىستى جايتتاردىڭ بارلىعى دەرلىك ءقاۋىپتى. ولگا اگاپوۆانىڭ جازباسىنان بۇگىنگى قوعامنىڭ اششى شىندىعىن كورۋگە بولادى: «بۇگىن مەن ەسكى دوسىممەن كەزدەستىم. ولار قالىپتى وتباسى بولاتىن، 4 جانە 5 جاستاعى ەكى قىزى بار. ەرى جۇمىس ىستەپ، ايەلى وتباسىندا بالالاردى تاربيەلەپ وتىرعان...
اقىرىندا «سەسترالارمەن» بولعان تانىستىقتان سوڭ، ايەلى حيدجاب كيىپ، ناماز وقۋ تۋرالى شەشىم قابىلدايدى. ءبىراز ۋاقىتتان كەيىن «اپا-سىڭلىلەردىڭ» جانىندا الدەبىر «باۋىرلار» تابىلىپ، بارلىق حيدجاب كيگەندەردىڭ اراسىندا مىقتى بايلانىس ورناي باستايدى. وسى ساتتەن باستاپ وتباسىلىق ومىردە ۇلكەن وزگەرىس بولدى. تەلەديدار قاراۋ، اۋەندەر تىڭداۋ جانە فيلمدەردى كورۋ – حارام، بالاباقشادا وتەتىن ەرتەڭگىلىكتەردە سويلەۋ – حارام، نەكە جۇزىگىن تاعۋ – حارام. جولداسىنا دا: «سىزبەن بىرگە ۇيىقتاۋ دۇرىس ەمەس، ءسىز ادال مۇسىلمان ەمەسسىز» دەپ ايتا باستايدى. تۋعان كۇن، جاڭا جىل سەكىلدى مەرەكەلەردى تويلاۋعا مۇلدەم قارسى. ءتىپتى بالالارعا ەرتەگى ايتىلماۋى كەرەك. ونى كۇپىرلەر ويلاپ تاپقان. سىرقاتتانىپ اۋىرعان بالالاردى ەمدەۋگە جانە ەمدەتۋگە بولمايدى، ولاردى اللا قورعايدى... كەشكى ساعات التىدان سوڭ تەرەزەلەردى اشۋعا بولمايدى، سەبەبى بۇل ۋاقىتتا شايتاندار ۇشىپ جۇرەدى.
الماتىداعى ءبىر مەشىتتىڭ يمامىمەن جۇزدەستىرىپ، پىكىرلەسۋ جونىندە ايتقاندا، وزدەرىن شىنايى مۇسىلمان سەزىنگەندىكتەن، «ولار حانافي ءمازحابىندا» دەپ مەشىتكە بارۋدان دا باس تارتا باستادى. سالافيلەردىڭ «ناعىز مۇسىلمانبىز» دەگەن وي جەتەگىندە جۇرگەنمەن، اداسۋشىلىقتا ەكەنىن بۇل ايەل دە انىق بىلمەگەن بولسا كەرەك. ءۇش جىل بويى سەرگەلدەڭگە سالعان ءسالافيزمنىڭ شىرماۋى اياعىندا ءبىر وتباسىن ويراندادى. بىتپەيتىن كيكىلجىڭ مەن ۇرىس-كەرىستەن ۇرەيلەنگەن، ەش جازىعى جوق سابيلەر شكافتىڭ ىشىنە جاسىرىناتىن. كۇيەۋىنە: «سەنىمەن تۇرا المايمىن جانە سەنىمەن ۇيىقتاي المايمىن» دەپ قايتالاي بەرەتىن...
كامەلەتكە تولماعانداردىڭ ىستەرى جونىندەگى سوت بارلىق جاعدايدى انىقتاعان سوڭ بالالارىن اكەسىنە تاپسىرادى. قىزدار انالارىن قانشالىقتى جاقسى كورەمىن دەپ ايىرىلۋدى قالاماسا دا، ءبىر جاسىرىن سىر اشىلماي قالدى. سالافيلەر ونى بارىنشا جاسىردى. قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ ارالاسۋىنىڭ ارقاسىندا كەيبىر «باۋىرلار» ەلدەن شىعارىلدى. ءبىراق ەڭ قورقىنىشتىسى – ەلدەن كەتىپ، بالالاردى ءازىربايجاندا جاسىرۋى بولدى...»
ءيا، سەرگەلدەڭگە سالعان ءسالافيزمنىڭ قاسىرەتى – وتباسىنىڭ شاڭىراعىن ورتاسىنا ءتۇسىرىپ، بالالاردى جاۋدەڭدەتىپ، نەكەنى تارك ەتۋى
دەرتتىڭ ۇلكەن-كىشىسى بولمايدى. سول سەكىلدى ءداستۇرلى دىنىمىزدەن ارتىق ءدىن دە، دۇرىس جول دا جوق! انىعىندا، ءدىن مەن ءداستۇردى الشاقتاتىپ، وتباسىلىق ءومىردى ويىنشىق سانايتىنداردان ساقتاناتىن مەزگىل ءوتىپ بارادى، ەندى ولار تامىرىن تەرەڭگە جىبەرمەي تۇرعاندا توسقاۋىل قويۋ كەرەك. اسىل ءدىنىمىزدى اياقاستى ەتىپ، يماندىلاردىڭ اتىنا ۇيات كەلتىرىپ جۇرگەندەرگە ءبىر جازا بەرىلۋ كەرەك ەمەس پە؟!
وتباسى قۇندىلىعىنان ماڭىزدى نە بار؟.. وتباسىندا مەيىرىم مەن ماحابباتقا قانىپ وسپەگەن ۇرپاق ۇلتىنا ىزگىلىك جاسامايتىنى ايان. ەر كىسى – ايەلدىڭ، وتباسىنىڭ قورعانى. ەر بۇزىلسا وتباسىنىڭ ويرانى شىعادى، ال ايەل بۇزىلسا ءبۇتىن ءبىر ۇلت كۇيرەيدى. ءقازىر كەيبىر جاستار وتباسىن قۇرىپ، ونى ساقتاۋعا كەلگەندە جاۋاپسىز. ەڭ قورقىنىشتىسى، ساناسى ۋلانعان، ءدىنى مەن دىلىنەن بەزىپ، ءتول تاربيەسىنەن «قۇبىجىق كورگەندەي» ۇرەيلەنەتىندەر، جات اعىمنىڭ «باعىتسىز جولىن» باقىت ساناۋشىلار كۇن ساناپ ارتىپ وتىر. مۇنداي وتباسىنان «جەمىستى» ۇرپاق وسە مە؟.. قوعامداعى جەزوكشەلىك پەن ازعىندىقتىڭ سالدارىنان ءقاۋىپتى اۋرۋلار پايدا بولۋدا. كۇللى ادامزات بالاسىن ادالدىق پەن تازالىققا ۇندەيتىن، ءار ماسەلەگە دانالىقپەن قارايتىن يسلام دىنىندە «اق نەكە» دەگەن ارداقتى ۇعىم بار. وكىنىشكە قاراي، سوڭعى ۋاقىتتا شاريعاتتىڭ شارتتارىن بۇرمالاپ، تالاق ەتۋدى «تابارىكتەي» كورەتىندەردىڭ قاراسى كوبەيۋدە. كۇيىنەسىڭ!..
نەكە ماسەلەسىنە جاۋاپسىز قارايتىن سالافيلىك جاماعات وكىلدەرى اراسىندا ۋاقىتشا نەكەنى زاڭداستىرۋ دەگەن بار. اتا-انالارىنىڭ كەلىسىمىنسىز، الدەبىرەۋلەردىڭ كۋالىگىمەن نەكە قيا سالاتىن جۇپتار كوبەيگەن سايىن اجىراسۋ دا جيىلەۋدە. كوڭىلىنە ۇناماسا تالاق بەرە سالىپ، وتباسى مەن بالالارىنىڭ تاعدىرىنا الاڭداماي قاپەرسىز جۇرەتىندەر قاتارى دا ارتىپ بارادى. تەگىندە تەكتىلىك پەن دانالىق، قانىندا نامىس پەن جىگەر وينايتىن قازاق جاستارىنىڭ ۇساقتالىپ بارا جاتقانى جانىڭدى اۋىرتادى ەكەن...
بۇعان ءبىز دە كىنالىمىز!؟ سەبەبى، جاقىنىمىز بەن ءوز باۋىرلارىمىزعا جاقسى جولدى كورسەتە المادىق. اتا-انا بالا باعىپ، جان ساقتاۋدىڭ قامىمەن ازاندا كەتكەننەن ءتۇن قاتا ورالدى. ەرىككەن بالا عالامتوردى ەرمەگىنە اينالدىرعاندىقتان، ءوز ەركىن جەڭە الماعان كەيبىر جاستارىمىز شەتىن ۋاعىزداردى تىڭداپ، شالا جانسار «ءدىندار» بولدى.
مۇحاممەد (س.ع.س) پايعامبار: «دىندە شەكتەن شىقپاڭدار، شەكتەن شىعۋ قۇردىمعا كەتىرەدى»، - دەگەن. ءبىر ەلدى عانا ەمەس، بۇكىل الەمدى الاڭداتىپ وتىرعان ەكسترەميستىك جانە لاڭكەستىك ارەكەتتەر شەكتەن شىعۋشىلىقتىڭ، راديكالدى كوزقاراستاردىڭ سالدارىنان ورىن الىپ وتىر. ءيا، جۇرە بەرسەڭ، كورە بەرەسىڭ. وكىنىشتىسى، دۇمشە ءدىندارلار وتباسىن ويرانداپ، «ەردى سىيلاۋ» ۇعىمىن تەرىس پايدالانىپ جۇرگەن سەكىلدى. ءبىر كەلىنشەك كۇيەۋىنەن قورقىپ، بىردە مازھابپەن، بىردە ءمازھابسىز ءجۇر. كۇيەۋىنە ۇيىعان ۋاقىتتا نامازىن باسقاشا وقىسا، ول ۇيدە بولماعان ۋاقىتتا ءوز قالاۋىنشا وقيدى ەكەن. سەبەبى، كۇيەۋى: «سەن حانافي بويىنشا نەگە ناماز وقيسىڭ؟» - دەپ بىرنەشە رەت تاياقتاپ تاستاعان. قايران سەنىم! يماندى ۇرپاق تاربيەلەۋ ماقساتىندا شاڭىراق كوتەرىپ، ءبىر سەنىمدە بولعانعا نە جەتسىن؟! قازاقتىڭ ءداستۇرىن تۇبەگەيلى جوققا شىعارىپ، «بيدعات» دەپ بەزىلدەپ جۇرگەندەردىڭ جاعدايى قانداي ايانىشتى!؟
تۇرار ءابۋوۆ،
ءدىنتانۋشى
