شالكودە جايلاۋىندا رايىمبەك اۋدانىنىڭ 90 جىلدىق مەرەيتويىنا ارنالعان «ءحانتاڭىرى قازىناسى» حالىقارالىق ەتنوفەستيۆالى باستالدى. مەرەيتوي اياسىندا 150-گە جۋىق اقشاڭقان كيىز ءۇي تىگىلىپ، ءتۇرلى تاقىرىپتار بويىنشا كورمەلەر ۇيىمداستىرىلدى. وندا وتاندىق جانە حالىقارالىق قولونەرشىلەر مەن ەتنوديزاينەرلەردىڭ، قىلقالام شەبەرلەرىنىڭ ۇزدىك تۋىندىلارى، ۇلتتىق تاعامدار مەن اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرى حالىق نازارىنا ۇسىنىلدى. ۇلتتىق سپورت تۇرلەرىنەن سايىستار ءوتىپ، كىل مىقتىلار ءوزارا سىنعا تۇسۋدە. مادەني-كوپشىلىك ءىس-شاراعا جۇڭگو، تۇركيا، رەسەي، ءازىربايجان، قىرعىزستان، تاجىكستان، بەلارۋس، ارمەنيا، وزبەكستان، گرۋزيا ەلدەرىنەن، قازاقستاننىڭ تۇكپىن-تۇكپىرىنەن قوناقتار اعىلىپ كەلىپ، ۇلان-اسىر تويدىڭ كۋاسى بولۋدا، – دەپ حابارلايدى الماتى وبلىسى اكىمىنىڭ باسپا ءسوز قىزمەتى.
حالىقارالىق فەستيۆالدە رايىمبەك اۋدانىنىڭ تاريحي دامۋ جولى مەن الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق جەتىستىكتەرى تانىستىرىلدى. اۋمالى-توكپەلى زاماندا ەلدىڭ قاۋىپسىزدىگىن كۇزەتكەن رايىمبەك باتىردىڭ ەرلىك ىستەرى دارىپتەلدى. اسقار شىڭدى ءحانتاڭىرى باۋرايىنان تۇلەپ ۇشقان بەردىبەك سوقپاقبايەۆ، مۇقاعالي ماقاتايەۆ، ەركىن ءىبىتانوۆ، ساعات اشىمبايەۆ، التىنبەك سارسەنبايەۆ جانە ورازالى دوسبوسىنوۆ سىندى ءبىرتۋار تۇلعالاردىڭ ونەگەلى ءومىر جولى ناسيحاتتالدى. دالا مادەنيەتىن ايشىقتايتىن، قازاق حالقىنىڭ قاسيەتتى «قارقارالى» جايلاۋ كوشى كورەرمەندى تاريحتىڭ تەرەڭ قويناۋىنا ساپار شەكتىردى. ءمانى مەن ءسانى كەلىسكەن سالتاناتتى كوش كوشپەلى ەلدىڭ ءسالت-داستۇرى مەن مادەنيەتىنەن سىر شەرتىپ، بەرەكە مەن بىرلىكتىڭ جارشىسىنا اينالدى. شەتەلدەن كەلگەن شەبەرلەردىڭ شەرۋى دە حالىقتىڭ ەرەكشە نازارىنا ىلىكتى.

شاراعا ق ر پرەزيدەنتىنىڭ كەڭەسشىسى مالىك وتاربايەۆ تا قاتىسىپ، مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقايەۆتىڭ قۇتتىقتاۋىن جەتكىزدى.

«رايىمبەك – تاريحى تەرەڭ، ىنتىماعى جاراسقان بەرەكەلى ءوڭىر. وسى ونەگەلى ولكەدەن كوپتەگەن تۇعىرلى تۇلعالار شىعىپ، ۇلت مۇددەسى ءۇشىن قالتقىسىز قىزمەت ەتتى. ءقازىر اۋدان حالقى اۋىل شارۋاشىلىعى، تۋريزم جانە باسقا دا سالالاردا قاجىرلى ەڭبەك ەتىپ، تۋعان جەرىن كوركەيتۋگە اتسالىسىپ كەلەدى. سونداي-اق ولار ەل تاعدىرىنا اسەر ەتەتىن باستامالاردى ۇنەمى قولداپ، ۇيىمشىلدىقتىڭ وزىق ۇلگىسىن تانىتىپ ءجۇر. اۋدان تۇرعىندارىنىڭ جالپىحالىقتىق رەفەرەندۋمعا بەلسەنە قاتىسىپ، جاڭا كونستيتۋسيانى قولداۋى – سونىڭ ايقىن دالەلى. وسى ورايدا، ايماقتى دامىتۋعا زور ۇلەس قوسقان ازاماتتاردىڭ بارىنە شىنايى ريزاشىلىعىمدى بىلدىرەمىن. سىزدەر الداعى ۋاقىتتا دا ەل يگىلىگى ءۇشىن ەڭبەك ەتە بەرەسىزدەر دەپ سەنەمىن»، – دەلىنگەن قۇتتىقتاۋ حاتتا.

وبلىس اكىمى مارات سۇلتانعازييەۆ ءوز سوزىندە قۇت قونعان، ىرىس ۇيالاعان نارىنقول ءوڭىرى حالقىمىزدىڭ رۋحاني مۇراسى مەن تاريحي جادىنىڭ اجىراماس بولىگى ەكەنىن ايتتى.

«بۇل – ەلى ءۇشىن تۋعان رايىمبەك باتىردىڭ، ۇزاق پەن جامەڭكەنىڭ ەرلىگى ورىلگەن كيەلى مەكەن. ۇلتتىق رۋحتىڭ بەسىگىنە اينالعان وسى توپىراقتان قازاق مادەنيەتى مەن ادەبيەتىنىڭ تالاي بىرەگەي تۇلعالارى تۇلەپ ۇشتى. بالالار ادەبيەتىنىڭ كلاسسيگى بەردىبەك سوقپاقبايەۆتىڭ 100 جىلدىق مەرەيتويىنىڭ يۋنەسكو دەڭگەيىندە اتالىپ ءوتۋى – وسى وڭىردەن شىققان ۇلى تۇلعالاردىڭ مۇراسى حالىقارالىق دەڭگەيدە مويىندالعانىنىڭ ايعاعى. قازاق پوەزياسىنىڭ ءحانتاڭىرى مۇقاعالي ماقاتايەۆتىڭ جىرلارى – ۇلتىمىزدىڭ سارقىلماس اسىل قازىناسى. سول ۇلىلىقتىڭ ءىزىن الا، ءسوز ونەرىنىڭ تۋىن جىقپاي ىلگەرى سۇيرەگەن سىنشى ساعاتحان اشىمبايەۆ پەن جازۋشى-دراماتۋرگ باققوجا مۇقاي دا وسى توپىراقتىڭ پەرزەنتتەرى. ال ايتىس ونەرىنىڭ ايتۋلى وكىلدەرى ەركىن ءىبىتانوۆ پەن ورازالى دوسبوسىنوۆ قازاقتىڭ ءسوز قۇدىرەتىن اسقاقتاتىپ، ءتول ونەرىمىزدىڭ مەرەيىن ۇستەم ەتتى. مۇنىمەن قوسا، بۇل قۇتتى مەكەن ۇلت مۇددەسى جولىندا ايانباي ەڭبەك ەتكەن، ەل باسقارعان ساياسي جانە قوعام قايراتكەرلەرىن دە دۇنيەگە اكەلدى. وسىنداي تاۋ تۇلعالاردى قالىپتاستىرعان رايىمبەك اۋدانى – ەل رۋحانياتىنىڭ التىن ارقاۋى بولىپ قالا بەرەدى»، – دەدى ايماق باسشىسى.

سونداي-اق مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقايەۆتىڭ اۋىلدىق ايماقتاردى، ستراتەگيالىق ماڭىزى جوعارى شەكارالىق وڭىرلەردى دامىتۋعا، حالىقتىڭ تۇرمىس ساپاسىن ارتتىرۋعا ءاردايىم ەرەكشە باسىمدىق بەرەتىنىن ايتىپ، وسى باعىتتا رايىمبەك اۋدانىندا دا جۇيەلى جۇمىستار جۇرگىزىلىپ جاتقانىن جەتكىزدى. ايتۋىنشا، تابيعي بايلىعى مەن تاريحي مۇراسىن ساقتاي وتىرىپ، اۋدان الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋدىڭ جاڭا كەزەڭىنە نىق قادام باسىپ كەلەدى. ءوزىنىڭ اگرارلىق الەۋەتىمەن ەلىمىزدىڭ ازىق-تۇلىك قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋگە، وبلىس ەكونوميكاسىن وركەندەتۋگە زور ۇلەس قوسۋدا. رايىمبەكتىڭ برەندىنە اينالعان كارتوپ شارۋاشىلىعى مەن ءداندى-داقىلدار ءوندىرىسى، مال شارۋاشىلىعى – وتاندىق ءونىمنىڭ التىن ستاندارتىنا اينالىپ وتىر.
«اۋماقتىڭ تۋريستىك الەۋەتى دە وتە جوعارى. ءحانتاڭىرى شىڭى، تۇنىق تۇزكول مەن تاستاۋ كولدەرى، شالكودە جايلاۋى بۇل ولكەنى ەلىمىزدەگى ەڭ كوركەم وڭىرلەردىڭ بىرىنە اينالدىردى. وسىناۋ قايتالانباس تابيعات بايلىعى ترەككينگ، الپينيزم، ەتنوتۋريزم جانە ەكولوگيالىق ءتۋريزمدى دامىتۋعا كەڭ جول اشادى. نارىنقول ءوڭىرىنىڭ وسىناۋ ەكولوگيالىق تازا تۋريستىك مۇمكىندىكتەرى الداعى ۋاقىتتا حالىقتىڭ ءال-اۋقاتىن كوتەرەتىن، ايماق ەكونوميكاسىن ورگە سۇيرەيتىن نەگىزگى قوزعاۋشى كۇشكە اينالۋى ءتيىس»، – دەدى وبلىس اكىمى.
ايتا كەتەيىك، رايىمبەك اۋدانىنىڭ مەرەيتويىنا ارنالعان شارالار لەگى ءۇش كۇن بويى ءتاڭىرتاۋ ءتوسىن دۋمانعا بولەۋدە. 90 جىلدىققا وراي قاراساز اۋىلىندا «قۇلمامبەتتىڭ قۇلىنىن قۇنداقتاعان ولكە» اتتى ايتىسكەر اقىن ورازالى دوسبوسىنوۆتى ەسكە الۋعا ارنالعان II رەسپۋبليكالىق وقۋشىلار ايتىسى ۇيىمداستىرىلدى. نارىنقول اۋىلىندا اقيىق اقىن مۇقاعالي ماقاتايەۆتىڭ شىعارماشىلىعىنا ارنالعان اقىن-جازۋشىلاردىڭ قاتىسۋىمەن عىلىمي-تانىمدىق كونفەرەنسيا وتكىزىلدى. سونداي-اق اۋدان ورتالىعىندا وبلىس ونەرپازدارى مەن ەلىمىزدىڭ تانىمال ەسترادا جۇلدىزدارىنىڭ قاتىسۋىمەن وتكەن گالا-كونسەرت تۇرعىندار مەن قوناقتارعا مەرەكەلىك كوڭىل-كۇي سىيلادى. ءۇش كۇندىك دۋمان بۇگىن شالكودە جايلاۋىندا قورىتىندىلانادى. مەرەيتوي اياسىندا سونداي-اق «جولان جۇيرىگى» رەسپۋبليكالىق ات بايگەسى مەن ۇلتتىق سپورت تۇرلەرىنەن جارىستار وتەدى. باسەكەنىڭ جۇلدەسى دە قوماقتى. شارا قورىتىندىسىندا تابيعاتتىڭ تازالىعىن ساقتاپ، ەكولوگيالىق مادەنيەتتى قالىپتاستىرۋ ماقساتىندا «تازا قازاقستان» باعدارلاماسى اياسىندا سەنبىلىك وتكىزىلمەك.