كەشە جامبىل وبلىسى قورداي اۋداندىق سوتى ەرمەك تايشىبەكوۆتى 4 جىلعا باس بوستاندىعىنان ايىردى. ءبىر قاراعاندا، «ۇلتارالىق ارازدىق تۋدىردى» دەپ ايىپتالعان ازاماتقا بەرىلگەن جازا از سياقتى بولىپ كورىنۋى مۇمكىن. ويتكەنى، ول ۇلت ارازدىعىن قوزدىرىپ قانا قويماي قازاق ەلىنىڭ تەرريتوريالىق تۇتاستىعىنا ءقاۋىپ ءتوندىردى. ەلىمىزدى تەررتيوريالىق تۇرعىدا بولشەكتەپ، رەسەي فەدەراسياسىنىڭ قۇرامىنا قوسۋعا شاقىردى. الايدا، سەپاراتيستىڭ جاساعان قىلمىسى ءۇشىن جازادان قۇتىلىپ كەتپەي از مەرزىمگە بولسا دا تۇرمەگە جاتقىزىلۋىنىڭ ءوزى قازىرگى جاعدايدا ۇلتشىلدار ءۇشىن از جەتىستىك ەمەس.
ازاتتىق راديوسىنىڭ جازۋىنشا، سوت ەرمەك تايشىبەكوۆكە سوڭعى ءسوز سويلەۋگە رۇقسات بەرگەندە، ءبىر جارىم ساعاتتاي سويلەگەن. ايىپتالۋشى وزىنە قارسى قوزعالعان ءىستىڭ قۇرامىندا قىلمىستان بۇرىن ساياسي استار باسىم ەكەنىن ايتادى. سونداي-اق، ول ءوز سوزىندە «قازاقستاندى ۇلى ەل دەپ سانامايمىن، ءبىراق پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازاربايەۆ – ۇلى تۇلعا. نۇرسۇلتان نازاربايەۆ بىرلەسكەن قازاقستان-رەسەي مەملەكەتىنىڭ باسشىسى، ال ۆلاديمير ءپۋتينى ارنايى قىزمەت باسشىسى بولعانى ءجون» دەپ مالىمدەدى.
شىن مانىسىندە، ەرمەك تايشىبەكوۆتىڭ ۇسىنىسى اقىلعا سىيمايتىن ۇسىنىس. سوندىقتان دا، ونىڭ ن.نازاربايەۆتى بىرلەسكەن قازاقستان-رەسەي مەملەكەتىنىڭ باسشىسى بولسىن دەۋى – شەكتەن شىققاندىق. ءاسىلى، بۇل پرەزيدەنتتىڭ مارتەبەسىن ارتتىرا سويلەپ، جازامدى جەڭىلدەتەم دەگەن دامەدەن تۋعان قىلىق بولسا كەرەك. ارى-بەرىدەن سوڭ، تايشىبەكوۆ لوگيكاسىنا سۇيەنىپ، سونداي جاعداي بولا قالدى دەگەننىڭ وزىندە «ارنايى قىزمەت باسشىسى» ورتا ازيالىق ەشبىر ساياساتكەردىڭ وزىنە باسشى بولۋىنا ەش مۇمكىندىك بەرمەيدى. مۇنى ايىپتالۋشى بەس ساۋساقتاي بىلەدى. بىلە تۇرا، ول قۇيتىرقىلىققا بارىپ وتىر.
نەگىزىندە، ەرمەك تايشىبەكوۆتىڭ ءسوزىن تالقىلاپ، ودان بەلگىلى ءبىر قورتىندى شىعارۋدىڭ ەش قاجەتى جوق. سەبەبى، بۇعان دەيىن قازاق بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىندا ارانداتۋشى تۋرالى كوپ جازىلدى. ال، ونىڭ سوتتاعى سوڭعى ءسوزى تايشىبەكوۆتىڭ بۇرىنعى كوزقاراستارىنان باس تارتپاعانىن اڭعارتتى. سوندىقتان دا، ءبىز ەرمەك تايشىبەكوۆتىڭ سوتتاعى ءسوزى – سوڭعى ءسوز بولعانىن قالايمىز. الايدا، ايىپتالۋشى مەن ونىڭ ادۆوكاتى اپپەلياسيالىق شاعىم ازىرلەپ، جامبىل وبلىستىق سوتىنا جولدايتىنىن ايتادى. دەمەك، الداعى ۋاقىتتا ايىپتالۋشىنىڭ ارىزى بويىنشا سوت وتىرىسى جامبىل وبلىسىندا جالعاسۋى مۇمكىن.
بۇعان دەيىن شقو ريددەر قالالىق سوتى "سەپاراتيزمگە شاقىردى" دەگەن ايىپپەن يگور سىچيەۆتى بەس جىلعا سوتتاعانى بەلگىلى. ول «ۆكونتاكتە» الەۋمەتتىك جەلىسىندە «داۋىسقا سالۋ ريددەر قالاسىندا ءوتىپ جاتىر دەپ ەلەستەتىپ كورەيىكشى» دەپ ساۋالناما جاريالاعان بولاتىن. اتالعان ساۋالنامادا سىچيەۆ كوپشىلىككە شىعىس قازاقستان وبلىسىن رەسەي فەدەراسياسى قۇرامىنا قوسۋدى «قولدايمىن» نەمەسە «قارسىمىن» دەپ جاۋاپ بەرۋدى ۇسىنعان. مىنە وسى ساۋالناماعا بايلانىستى ول 5 جىلعا باس بوستاندىعىنان ايرىلدى.
سونداي-اق، بۇگىندە "الەۋمەتتىك جەلىدەگى جازبالارى ارقىلى ارازدىقتى قوزدىردى" دەپ ايىپپەن ەرمەك نارىمبايەۆ پەن سەرىكجان مامبەتالين ءىستى بولۋدا. الايدا، ولار ەرمەك تايشىبەكوۆ پەن يگور سىچيەۆ سياقتى رەسەيشىل كوزقاراستارى ءۇشىن ەمەس، بۇگىنگى بيلىككە دەگەن سىني ۇستانىمدارى ءۇشىن قۋدالانىپ جاتقانى ءمالىم. سوت ولاردى ايىپتى دەپ تاۋىپ، تۇرمەگە جاتقىزۋى ابدەن مۇمكىن. دەگەنمەن، قازاقستاندىق قۇقىققورعاۋشىلار ۇلت جاناشىرلارىنىڭ سوڭىنا شام الىپ ءتۇسۋ ورنىنا ەل ءىشىن الا تايداي ءبۇلدىرۋدى ماقسات ەتكەن، الەۋمەتتىك جەلىلەردە تايشىبەكوۆكە اشىق قولداۋ ءبىلدىرىپ، سەپاراتيستىك يدەيالاردى ناسيحاتتاپ جۇرگەن قايرات بايگەرەيەۆ، ەرلان ەسەنالييەۆ، امير كاسەنوۆ سىندى جەلى قولدانۋشىلارىن تەكسەرسە، سول ارقىلى ارام يدەيالار سوڭىندا جۇرگەن جاستاردىڭ بەتىن قايتارسا نۇر ۇستىنە نۇر بولار ەدى. ويتكەنى، ولار ۇلت ارازدىعىن قوزدىرىپ قانا قويماي قازاق ەلىنىڭ تاۋەلسىزدىگىنە قاتەر ءتوندىرىپ ءجۇر.
قانداي جاعداي بولسا دا تايشىبەكوۆ سوتى – قازاقستاندىق بيلىكتىڭ سەپاراتيزمگە بەرگەن رەسمي باعاسىن بىلدىرەتىن سوت بولدى. ال، باستى كىنالىنىڭ ايىپتالىپ، قاماۋعا الىنۋى – ۇلتشىلدار قوزعالىسىنىڭ ۇلكەن جەڭىسى.
سەرىك جولداسباي
استانا