Eńseli Eýropa elderi búgingi tańda elimizdiń táýelsizdigin moıyndap, Qazaqstan jaqqa moıyn buryp, ózara yqpaldastyqqa negizdelgen qarym-qatynastar ornatýǵa kóptep qyzyǵýshylyq bildirýde. Sonyń biri
Polsha - Qazaqstannyń Ortalyq jáne Shyǵys Eýropadaǵy mańyzdy saıası jáne ekonomıkalyq áriptesi. Búginde bizdiń memleketimizde polshalyq kapıtaldyń qatysýymen 190 kompanıa jumys isteıdi.
Májilis tóraǵasy Baqtyqoja İzmuhambetov bizdiń elimizge resmı saparmen kelgen Polsha Respýblıkasy Parlamenti Senatynyń delegasıasymen kezdesti. Delegasıa quramyn Polsha Senatynyń tóraǵasy Stanıslav Karchevskı bastap keldi, dep habarlady palatanyń baspasóz qyzmeti. Májilis tóraǵasy mártebeli meımandy Polsha eliniń jyl saıyn 3 mamyrda atap ótetin Konstıtýsıa kúnimen quttyqtady. Qujat 1791 jyly qabyldanǵan. Odan ári taraptar barlyq sala boıynsha ekijaqty yqpaldastyqtyń mańyzdy máselelerin talqylady. Májilis tóraǵasy atap ótkendeı, Polsha Qazaqstannyń Ortalyq jáne Shyǵys Eýropadaǵy mańyzdy saıası jáne ekonomıkalyq áriptesi. 2015 jyly eki el arasyndaǵy taýar aınalymy 1 mlrd dollardy quraǵan. Búgingi kúni bizdiń memleketimizde polshalyq kapıtaldyń qatysýymen 190 kompanıa jumys isteıdi.
Suhbattasýshylar aldaǵy ýaqytta elder arasyndaǵy ekonomıkalyq baılanysty odan ári kúsheıte túsýdiń mańyzdylyǵyn, oǵan qos memlekettiń de áleýeti jetkilikti ekendigin atap ótti. Osy oraıda Qazaqstan Prezıdentiniń aǵymdaǵy jyldyń tamyz aıynda Polsha memleketine josparlanǵan is-saparyna aıryqsha mán bergen mártebeli meıman, onyń eki eldiń strategıalyq qarym-qatynasyn odan ári tereńdetýge serpin beretindigine senimdi. Májilis spıkeriniń aıtýynsha, Qazaqstan Eýroodaqpen yntymaqtastyqty damytýǵa da barynsha yntaly. Oǵan aǵymdaǵy jyldyń naýryz aıynda Qazaqstan Parlamentinde ratıfıkasıalanǵan Qazaqstan men Eýroodaq arasyndaǵy yntymaqtastyq pen áriptestikti keńeıtý týraly kelisim dálel. Osy oraıda S. Karchevskı atalǵan kelisimniń Polsha Parlamentinde de tezirek ratıfıkasıalanýyna yqpal etetindigin jetkizdi. B. İzmuhambetov polák kásipkerlerin Qazaqstanda «Nurly jol» jańa ekonomıkalyq saıasaty men údemeli ındýstrıalyq damý baǵdarlamasy aıasynda mańyzdy jobalarǵa belsene qatysýǵa shaqyrdy. Osy rette Astanada ótetin «EKSPO-2017» kórmesiniń basymdyqtaryna aıryqsha nazar aýdaryldy (Polsha memleketine bólingen pavılon kólemi 400 sh.m.).
Májilis spıkeri Qazaqstan men Polshanyń tranzıttik memleketter ekenin alǵa tartyp, Batys Eýropa men Azıa baǵytynda taýarlar tasý kólemin arttyrý jolynda osy múmkindikti keńinen paıdalaný kerektigine toqtaldy. Parlamentaralyq qatynas jóninde eki el parlamentteri arasynda yntymaqtastyq jónindegi toptyń jumysyna kóńil bólinip, qos tarap búgingi kezdesýdiń qazaqstandyq-poláktyq qarym-qatynasty, sonyń ishinde parlamentaralyq baılanysty odan ári nyǵaıtýǵa jol ashatynyna senim bildirdi.
Al QR Parlamenti Senatynyń Tóraǵasy Qasym-Jomart Toqaev Polsha Respýblıkasy Senatynyń Marshaly Stanıslav Karchevskıımen kezdesýinen soń Polshamen ekijaqty tyǵyz yntymaqtastyq ornatý Qazaqstan úshin asa tıimdi dep málim etti.
«Biz elimizge saparmen kelgen Seım Marshaly Karchevskıı myrzamen kelissózder júrgizdik. Onyń barysynda ekijaqty jáne halyqaralyq jaǵdaılarǵa baılanysty pikir almastyq. Bizdiń kózqarasymyz uqsas, ony sáıkes keledi dep te aıtýǵa bolady. Sonymen qatar, eki eldiń arasyndaǵy yntymaqtastyqtyń úlken perspektıvalary bar dep sanaımyn. Ondaı yntymaqtastyqtyń negizgi parametrlerin Qazaqstan Prezıdenti N. Nazarbaev qalaǵan bolatyn. Sondyqtan da, elder arasyndaǵy yntymaqtastyq perspektıvalary óte jaqsy. Biz osyndaı pikirge toqtaldyq», - dedi Senat spıkeri.
Sonymen qatar, Tóraǵa Polshanyń 40 mıllıon halqy bar Shyǵys Eýropadaǵy úlken ekonomıkalyq áleýetke ıe memlekettiń biri ekenin atap ótti. Sondyqtan da, spıkerdiń pikirinshe, Polshamen tyǵyz ózara yntymaqtastyq baılanysty ornatý Qazaqstan úshin asa tıimdi bolmaq. Sóziniń sońynda Q. Toqaev mártebeli meımannyń elimizge búgingi sapary halyqaralyq parlamentaralyq yntymaqtastyqty damytýǵa qýatty serpin beretinin, jalpylama alǵanda eki eldiń arasyndaǵy ózara baılanystardy damytýǵa óz septigin tıgizetinin atap ótti.
Budan soń Polsha Senatynyń tóraǵasy SQO-ǵa bardy. Ol bul óńirde 9 mektepte polák tili oqytylyp jatqanyn bildi. Soltústik Qazaqstan oblysyna Polsha Senatynyń Marshaly Stanıslav Karchevskıı bastaǵan polshalyq delegasıa keldi. Qonaqtardyń qatarynda Polshanyń Qazaqstandaǵy Elshisi Macheı Lang boldy. Oblys ákimi baspasóz qyzmetiniń habarlaýynsha, delegasıa Ozernoe, Kellerovka, Iasnaıa Polána, Taıynsha aýdandaryna bardy. Kellerovka aýylynda aımaq basshysy Erik Sultanov pen Stanıslav Karchevskııdiń kezdesýi ótti. Jıynǵa aýyl turǵyndary, polák dıasporasy qatysty. Qonaqtardy qarsy alǵan aımaq basshysy Taıynsha aýdanynda poláktardyń 20 paıyzy turatynyn aıtty. «Bizdiń aımaq - biregeı. Munda 90 ulttyń ókili turady. Qazaqstanda myńdaǵan polák dıasporasy ómir súrip jatyr. Taıynsha aýdany turǵyndarynyń besten biri - poláktar. Aýdanda etnomádenı birlestikter jumys jasap, 9 mektepte balalar polák tilin úırenedi. Sizdiń bul saparyńyz tek mádenı baılanysty arttyryp qana qoımaı, aımaǵymyzdyń Polshamen ekonomıkalyq jaǵynan da yqpaldasýyna áser etedi dep úmittenemin», - dedi oblys ákimi. Soltústik Qazaqstanda 12,5 myń polák bar.
Sondaı-aq Polsha Senatynyń tóraǵasynyń aıtýynsha, memleketter arasyndaǵy yntymaqtastyq eki eldiń zor áleýetin tanytyp otyr. Qazaqstan halqy Assambleıasy Tóraǵasynyń orynbasary Eraly Toǵjanov Polsha Respýblıkasy Senatynyń tóraǵasy Stanıslav Karchevskımen kezdesti. Polsha Senatynyń tóraǵasy kezdesý sátin paıdalana otyryp, Qazaqstanǵa jer aýdaryp kelgen polák ultynyń ár ókilin óz baýyryndaı kórgen qazaq halqyna alǵysyn bildirdi. "Polsha men Qazaqstan arasyndaǵy yntymaqtastyq eki eldiń zor áleýetin tanytyp otyr. Sondaı-aq Qazaqstan Prezıdenti N.Nazarbaevtyń tamyz aıynda Polshaǵa jasaıtyn sapary bul yntymaqtastyqty nyǵaıta túsedi. Jalpy, polák ultynyń qazaq halqyna aıtar alǵysy kóp. Ár ultqa degen erekshe syılastyqtaryńyzdy qurmetteımin. Qazaqstanǵa jer aýdaryp kelgen polák ultyn baýyrlaryńyzǵa basyp, qıyn zamanda kómektestińizder. Mine, tarıhtyń bul kezeńin polák halqy eshqashan umytpaıdy", - dedi Polsha Senatynyń tóraǵasy.
Óz kezeginde E.Toǵjanov qazaq halqy kez kelgen ýaqytta kez kelgen qonaqty qushaq jaıa qarsy alatynyn aıtty. "Qazaq jeri, qazaq halqy qonaqjaı halyq. Al, Polsha Qazaqstan úshin Eýroodaqtaǵy mańyzdy áriptes. Eki halyqtyń dostyǵy 19 ǵasyrdan tamyr alǵan. Qazaqstan halqy Assambleıasynyń quramynda da polák ultynyń ókilderi bar. Jalpy, Qazaqstan boıynsha 32 myń polák ómir súredi",-dedi E.Toǵjanov.
Aqmola oblysynyń ákimi men Polsha Senatynyń Marshaly yntymaqtastyq máselelerin talqylady. Bul Polsha Respýblıkasy Senatynyń Marshaly S. Karchevskı bastaǵan polshalyq delegasıa Aqmola oblysyna jumys saparymen kelgende múmkin boldy. Kezdesý barysynda aımaq basshysy Polsha Respýblıkasynan kelgen resmı delegasıaǵa óńirdiń ınvestısıalyq áleýeti týraly túsindirip ótti. «Aqmola oblysynyń Polsha elimen saýda-ekonomıkalyq qatynasty damytýǵa múmkindigi zor»,- dedi S.Kýlagın. Eske sala keteıik, 2015 jyldyń qorytyndysy boıynsha Aqmola oblysy men Polsha eliniń arasynda saýda aınalymy 6,3 mıllıon AQSH dollaryn quraǵan.
Búgingi kúni oblys aýmaǵynda polshalyqtarmen áriptestik qatynas ornatqan «Ormıs-Stroı» jáne «Blúz» (kosmetıkalyq ónimder shyǵarady) jaýapkershiligi shekteýli seriktestikteri jumys isteıdi. «Osy kúni óńirde Polsha Respýblıkasymen birlesken eki kásiporyn jumys isteıtin eskersek, bul, árıne az. Sondyqtan, áriptestik qatynasty nyǵaıtý qajet. Aqmola oblysy ónerkásiptik jáne agrarly oblys bolǵandyqtan túrli salalar boıynsha eki jaqty áriptestikti damytýǵa múmkindik mol», - dep atap ótti aımaq basshysy. Óz kezeginde S.Karchevskı myrza da jyly qarsy alǵan aımaq basshysyna alǵysyn bildirip, eki jaqty áriptestikti qatynasty damytýǵa ázir ekendigin jetkizdi.
Qazaqstan sondaı-aq Eýropanyń soltústigindegi Irlandıa elimen qarym-qatynasyn jańa deńgeıge kóterýge múmkindik bar dep sanaıdy. Aqordada QR Memlekettik hatshysy Gúlshara Ábdiqalyqovaǵa senim gramotasyn tabystaǵan Irlandıa Elshisi Edrıan Makdeıd osylaı dedi.
«Keshe jáne búgin tańerteń biz QR Syrtqy ister mınıstrliginde eki eldiń arasyndaǵy ekijaqty qarym-qatynas máselelerin talqylap, onyń nátıjelerine qanaǵattanýshylyq tanyttyq. Biz baılanystar óte jaqsy deńgeıde qalyptasyp otyr dep sanaımyz. Alaıda, bul qarym-qatynastardy odan ári nyǵaıtyp, jańa deńgeıge kóterý úshin zor múmkinshilikter bar», - dedi ol.
Sonymen qatar ol Qazaqstandaǵy Elshi qyzmetinde eki eldiń arasyndaǵy dostyq qarym-qatynasty nyǵaıta túsý úshin bar múmkinshilikti paıdalanatyndyǵyn basa aıtty. «Biz yntymaqtastyqty odan ári damytyp, ózara baılanystardy keńeıte túsýimizge múmkinshiligi bar birqatar salalardy da jan-jaqty talqyǵa saldyq. Bul meniń Qazaqstanǵa alǵashqy saparym ári keleshekte bizderdiń baılanystarymyzdy nyǵaıta túsý úshin áli de birneshe sapar jasaıtyndyǵyma senimdimin», - dedi Edrıan Makdeıd.
