Almaty oblysynda qaıtys bolǵan úsh azamat isi taǵy kúntártibine shyqty. Bul joly jábirlenýshiler emes, úsh birdeı azamatty azaptap qasaqana kisi óltirip sottalǵandardyń týystary sottalýshylardyń jazasyn jeńildetýdi surap apelásıalyq shaǵym túsirgen.
Sot Taldyqorǵandaǵy Almaty oblystyq sotynda tańǵy saǵat 10:00-de bastaldy. Sotqa qatysqan «Qamshy» tilshisi sot zalyna kelgen jábirlenýshi taraptyń kóp ekenin baıqady.
Atalǵan úsh azamat, 1979 jylǵy Doldanuly Jarqynbek, 1973 jylǵy Zarlyhanuly Muqıat pen Álimhan Qadylbek esimdi jigitter Shyǵys Qazaqstan oblysynyń Tarbaǵataı aýdanynan 40 bas mal satyp alyp, ony eki júk kóligimen 17 qyrkúıek, senbi kúni, Almaty mańyndaǵy Uzynaǵash bazaryna shyǵarǵan.
18 qyrkúıek kúni Almaty oblysy Uzynaǵash kentiniń bazaryna mal satýǵa kelgen úsh jigit joǵalyp, 23 qyrkúıek kúni olardyń óli denesi Jambyl aýdanynyń aýmaǵynan tabylǵan edi. Kóp ótpeı iske qatysty eki adam kúdikti retinde ustalǵanda, marqumdardyń týystary qylmyskerlerdiń sany eki adammen shekteletinine senimsizdik tanytqan bolatyn. Kóp ótpeı qylmysqa qatysty úshinshi kúdikti bar ekeni belgili bolǵan edi.
Atyshýly istiń soty bolǵanǵa deıin jábirlenýshi tarap sottan ádildik kútip, qandyqol qylmyskerlerge barynsha qatań jaza taǵaıyndaýyn surady.
«Osy isti aıaǵyna deıin jetkize alatyn memlekettik organdarǵa, «Nur Otan» partıasyna senemin. Bul qylmys eki adamnyń isi emestigin tolyq tekserip, halyqtyń razylyǵyn alady dep senemin», - dep áý bastan quzyrly oryndardyń qyzmetine senim artqan edi aıýandyqpen óltirilgen úsh azamattyń týysy Tursyn Ámirbaıuly. Ol, sot aldynda «Birinshiden, osy toptyq qylmys túgeldeı ashylmaı, biz, razy emespiz. Ekinshiden, marqumdardyń týys týǵandary atynan qylmyskerlerdi túgeldeı atýyn, kózderin qurtyp, ólim jazasyna kesýin talap etemiz!», - dep suhbat bergen edi BAQ ókilderine.
Olardyń bulaı talap eter jónderi de bar, sebebi qylmys jalpaq jurtqa estilgende qoǵamda qatty dúmpý qozǵady.
Atalǵan qylmysqa baılanysty Úkimet basshysy Baqytjan Saǵyntaev: «Almaty oblysynda qylmyskerler ustalǵany belgili boldy, tergeý sharalary júrip jatyr. Bul halyqty alańdatyp otyrǵandyqtan, bul jaıynda bizge málimet berseńiz» dep, Qalmuhambet Qasymovqa isti tolyqtaı óz baqylaýyna alýyn tapsyrǵan bolatyn.
Tipti, Senat Tóraǵasy Qasym-Jomart Toqaev: ««Almaty oblysynda úsh aǵaıyn mal úshin óltirildi, 9 bala jetim qaldy. Bul qasiret. İİM muqıat tergeý jasap, kinálilerdiń bárin jazaǵa tartatynyna senemin», - degen edi.
Sondaı-aq, Májilis depýtaty Bekbolat Tileýhan da Májilis otyrysynda İshki ister mınıstri Q. Qasymovtyń atyna depýtattyq saýal joldady:
Adal eńbegimen bala-shaǵasyn asyrap júrgen esil azamattardyń aıdyń kúnniń amanynda qaraqshylardyń qolynan aıýandyqpen qaza tabýy janymyzdy jabyrqatyp otyr. Keshe ǵana jer qoınyna tapsyrylǵan qyrshyndardyń otbasylarynyń qaıǵysyna ortaqtasyp, kóńil aıtamyz. 8 balany jetim qaldyryp, kóz jasyna qalǵan qaraqshylardyń ádil jazasyn alýyn Parlament Májilisindegi "Nur Otan" fraksıasy aıyryqsha nazarynda ustaıdy dep sendirgimiz, jubatqymyz keledi", - dedi depýtat B.Tileýhan.
Almaty oblysynyń ákiminiń orynbasary Bahtıar Ónerbaev te: «Bul is oblys basshylyǵynyń jiti nazaryna alyndy», - dep málimdegen edi.
Oqıǵa bolǵannan keıin eki aı ótkende 29 qarashada sot qylmyskerlerge jaza kesti. Mal satýmen aınalysatyn aǵaıyndy úsh azamat Jarqynbek Doldanuly, Muqıat Zarlyhanuly men Qadylbek Álimhanulyn óltirdi degen negizgi aıyptalýshy Talǵat Súleımanovqa sot ómir boıy bas bostandyǵynan aıyrý jazasyn kesti. Ol jazasyn erekshe túzimdegi kolonıada óteıtin bolady. Al, T. Súleımanovtyń sybaılasy Murat Ońalbaev 25 jylǵa bas bostandyǵynan aıyrylyp, qatań túzimdegi kolonıaǵa jiberiletin boldy. Qandy qylmysty kórip, quqyqqorǵaý organdaryna habarlamady dep aıyptalǵan malshy Baqyt Baıqasymovqa sot tórt jyl bas bostandyǵynan aıyrý jazasyn kesti. Budan bólek, sot sheshimimen T. Súleımanov pen M. Ońalbaev árqaısysy qaıtys bolǵan ár azamattyń otbasyna 10 mıllıon teńgeden moraldyq shyǵyndy óteýge mindetteldi.
Osy úkimge jábirlenýshi tarap ta, sottalýshylardyń týystary da kelispegen. Jazany jeńil kórgen jábirlenýshi taraptan góri sottalýshylardyń týysqandary shıraq qımyldap, qarsy sotqa berdi.
Apelásıalyq sot 29 qarashadaǵy sot úkimin ózgerissiz qaldyrdy:
Sotta kózine jas ala sóılegen jábirlenýshi Tursyn Ámirbaıuly tómendegideı pikir bildirdi:
Al, Jábirlenýshiler ókili Erkin Beısekeı 29 qarashadaǵy sot úkiminiń áli oryndalmaı jatqanyn aıtty.
Shaǵymdanýshylar advokaty bolsa qorǵaýynda Ońalbaev qylmys jasamaǵan dep sanaıdy:
Erlan Tóleýbaı
