Sońǵy ýaqytta Qazaqstannyń aqparattyq qaýipsizdigin kúsheıtý úshin prezıdent Nazarbaev birneshe naqty saıası sheshim qabyldady. Olaı deýge birqatar óte mańyzdy sebepter bar. Birinshisi, elimizde bir jyl buryn aqparat jáne komýnıkasıalar mınıstrligi qaıta quryldy. Ekinshisi, prezıdent Nursultan Nazarbaev sáýir aıynda óziniń «Bolashaqqa baǵdar: Rýhanı jańǵyrý» atty maqalasyn jarıalap, onda bylaı dedi: «2025 jylǵa qaraı is qaǵazdaryn, merzimdi baspasózdi, oqýlyqtardy, bárin de latyn álipbıimen basyp shyǵara bastaýǵa tıispiz. Ol kezeń de taıap qaldy, sondyqtan biz ýaqyt uttyrmaı, bul jumysty osy bastan qolǵa alýymyz kerek». Latyn álipbıine ótýdiń tek bir ǵana basty maqsaty bar dep aıta alamyz. Ol aqparattyq qaýipsizdikke qol jetkizý. Ol az deseniz prezıdenttiń maqalada aıtqan myna pikirine nazar aýdaryńyz: «Biz jat ıdeologıalardyń áseri týraly aıtqanda, olardyń artynda basqa halyqtardyń belgili bir qundylyqtary men mádenı sımvoldary turǵanyn este ustaýymyz kerek. Tıisinshe, olarǵa ózimizdiń ulttyq qundylyqtarymyz arqyly ǵana tótep bere alamyz».
Úshinshiden, aqparat jáne komýnıkasıalar mınıstrligi BAQ týraly zańnamalarǵa engiziletin ózgertýler men tolyqtyrýlardyń jobasyn ázirledi. Onyń da negizgi maqsaty Qazaqstannyń aqparattyq qaýipsizdigin kúsheıtý. Mınıstr Abaev osydan eki aı buryn, memlekettiń basty gazeti - «Egemen Qazaqstanǵa» bergen suhbatynda bylaı málimdegen bolatyn: «...Mınıstrlik búkil Qazaqstan boıynsha memlekettik radıostansalardyń qamtý aıasyna taldaý jasady. Sondaǵy tańǵaldyrǵany, bizdiń eldiń biraz jerinde, ásirese ońtústik óńirlerde ózimizdiń radıosıgnaldar óte nashar bolyp shyqty. Kerisinshe, olar úshin Qyrǵyz, Ózbek, Reseı, tipti Qytaıdyń radıosyn tyńdaýǵa múmkindik mol eken». Aqparat jáne komýnıkasıalar mınıstrligi daıyndaǵan normanyń biri syrtqy yqpaldy tikeleı álsiretýge baǵyttalǵan, ol jaıynda Abaev myrza suhbatynda osylaı dedi: «Negizi mundaǵy túpki maqsatymyz – halyqtyń arasynda «serye tarelkı» dep atalyp ketken spýtnıktik qabyldaǵyshtarǵa qajettilikti, ásirese, soltústik óńirlerde azaıtý. Óıtkeni, bul qabyldaǵyshtar birde bir otandyq arnany kórsetpeıdi. Osynyń saldarynan keıbir aýyldar Qazaqstan jańalyqtaryn múlde kórmeı kelgen. Bul degenimiz − aqparattyq qaýipsizdikke tóngen tikeleı qaýip. Mine, biz osy problemanyń aldyn alyp jatyrmyz».
Jalpy bir jyl buryn bolǵan elimizdiń aqparattyq keńistigi men qazirgi kezeńdi salystyrýǵa kelmeıdi. Sebebi, kardınaldy ózgerister oryn aldy dep aıtýǵa tolyq negiz bar. Prezıdent bastamasymen bıyl konstıtýsıalyq reformalar men ishki sasattaǵy jylymyq, jańarý men jańǵyrý prosesteri júrip jatyr. Memlekettik ınstıtýttardy ózgertý úshin saıasatty ózgertý qajet. Saıasat ózgerýi úshin ıdeologıany mazmundy aqparattyq súımeldeýmen júrgizý kerek. Munyń bári Abaev basshylyq jasaıtyn vedomstvonyń jumysyna tikeleı baılanysty. Prezıdent qalyptastyrǵan ınstıtýttar men jalpy saıası atmosferany retteý lıberaldy kún tártibi óz nátıjesin berýde, qoǵamnyń da sarapshylardyń da bergen baǵasy osyndaı. Demek, muny da aqparat jáne komýnıkasıalar mınıstrliginiń jumysyna berilgen baǵa dep qabyldaýǵa bolady.
İshki saıasattyń lıberalızasıa prosesi júrip jatqan ýaqytta aqparat jáne komýnıkasıa mınıstrligi daıyndaǵan zań jobasy ''jýrnalısıkany joıýdy kózdeıdi'' dep baıbalam salý ásire silteýshilik bolmaǵanda ne?! Prezıdent Nazarbaevtyń «Barlyq BAQ óz halqynyń múddesi úshin jumys isteýge tıis» degen qaǵıdasy otandyq jýrnalısıkanyń uranyna aınalýy qajet!
Nurǵalı NURTAI
