Bıylǵy jyly «Bıznesti júrgizý 2019: Trenıń jáne reformalar» atty baıandamada Qazaqstan bıznesti júrgizý jeńildigi boıynsha álemdegi top-30 el qataryna engizildi.
2018 jylǵy 31 qazandaǵy Dúnıejúzilik banktiń «Doing Business 2019» reıtıńi nátıjelerine sáıkes óziniń reıtıńin ótken jylmen salystyrǵanda 8 pozısıaǵa kótere otyryp, Qazaqstan 28 orynǵa ornalasty.
Reıtıńte Qazaqstan Ispanıa (30 oryn), Fransıa (32), Polsha (33), Portýgalıa (34), Shveısarıa (38), Japonıa (39), Túrkıa (43) sıaqty elderdi basyp ozdy. Eýrazıalyq ekonomıkalyq odaq elderiniń arasynda Qazaqstan kóshbasshy atandy, reıtıń boıynsha Rossıa (31), Belarýs (37), Armenıa (41) ı Kyrgyzstan (70) tómenirek ornalasty.
Doing Business 2019 reıtıńisin Jańa Zelandıa basqarady. Reıtıńtegi kóshbasshylar ondyǵyna Sıngapýr, Danıa, Ońtústik Koreıa, Gonkong, Grýzıa, Norvegıa, AQSH, Ulybrıtanıa, Makedonıa kirdi
Dúnıejúzilik bank Qazaqstandy 2017-2018 jyldary úshten asa bıznesti júrgizý jeńildigi ındıkatorlary aıasynda retteýshilik reformalar júrgizgen elder qatarynda atap ótti.
Kórsetkishter bólinisinde Qazaqstannyń pozısıalary kelesidegideı.
Kórsetkishter DB 2018 DB 2019 Ózgeris
Kásiporyn ashý 41 36 +5
Qurylysqa ruqsat alý 52 35 +17
Elektrmen jabdyqtaý júıesine qosylý 70 76 -6
Menshikti tirkeý 17 18 -1
Nesıe alý 77 60 +17
Mınorıtarlyq ınvestorlardy qorǵaý 1 1
Salyq salý 50 56 -6
Halyqaralyq saýda 123 102 +21
Sharttardyń oryndalýyn qamtamasyz
etý 6 4 +2
Tólemqabiletsizdikti sheshý 39 37 +2
Jalpy Qazaqstan 10 bazalyq ındıkatorlar boıynsha baǵalandy. 10 bazalyq ındıkatordyń 6-y boıynsha Qazaqstan pozısıasyn jaqsartty.
«Mınorıtarlyq ınvestorlardy qorǵaý» ındıkatory boıynsha Qazaqstan ekinshi qatarynan álemdik kóshbasshy bolyp tanyldy.
Qazaqstan «Halyqaralyq saýda» (+21), «Nesıe alý» (+17), «Qurylysqa ruqsat alý» (+17), «Kásiporyn ashý» (+5), «Sharttardyń oryndalýyn qamtamasyz etý» (+2) jáne «Tólemqabiletsizdikti sheshý» (+2) aıtarlyqtaı ósim kórsetti.
Jalpy alǵanda, Dúnıejúzilik Bank Úkimettiń kelesi baǵyttaǵy reformalaryn atap ótti:
«Kásiporyn ashý» (1 reforma)
Qazaqstan qosylǵan qun salyǵyn tirkeýge qajetti ýaqytty qysqarta otryp, bıznesti júrgizý sharttaryn jeńildetti.
«Halyqaralyq saýda» (2 reforma)
Qazaqstan IJ ASTANA-1 kedendik deklarasıa elektrondy júıesin engizý arqyly jáne kedendik ákimshilik alymdardy qysqartý halyqaralyq saýda júrgizýdi jeńildetti.
«Sharttardyń oryndalýyn qamtamasyz etý» (2 reforma)
Qazaqstan komersıalyq isterdegi barlyq deńgeıde usynylǵan sot sheshimderin kópshilikke qol jetimdi etip, jáne jergilikti komersıalyq sottardyń qyzmetiniń tıimdiligin baǵalaý týraly esepti jarıalap, sharttardyń oryndalýyn qamtamasyz etýdi jeńildetti.
Sonymen qatar, «Salyq salý» (-6), «Elektrmen jabdyqtaý júıesine qosylý» (-6) jáne «Menshikti tirkeý» (-1) ındıkatorlary boıynsha pozısıalardyń tómendeýi baıqalady.
«Menshikti tirkeý»
Qazaqstan Doing Business 2018 salystyrǵanda aldyńǵy shekten qashyqtyǵyn 0,01 pýnktke ulǵaıtty, bul rette basqa parametrler (rásimderdiń sany, ýaqyty, tirkeý quny) ózgeriske ushyraǵan joq.
«Salyq salý»
Qazaqstan Doing Business 2018 salystyrǵanda aldyńǵy shekten qashyqtyǵyn 0,19 pýnktke ulǵaıtty. Sonymen qatar, Dúnıejúzilik bank salyq tóleýge ketetin ýaqyttyń, tólemderdiń sanynyń artýyn atap ótti.
«Elektrmen jabdyqtaý júıesine qosylý»
Qazaqstan Doing Business 2018 salystyrǵanda aldyńǵy shekten qashyqtyǵyn 0,11 pýnktke qysqartty. Biraq Dúnıejúzilik elektrmen jabdyqtaý júıesine qosylý qunynyń 4,3 paıyzdyq pýnktke tómendegenin atap ótti.
Aldyńǵy shek árbir eldiń «shekten» qashyqtyǵyn bildiredi. Bul shek Doing Business 2005-ten bastap árbir ındıkatorǵa qatysty kórsetilgen kez-kelgen eldiń kórsetilgen eń jaqsy nátıjesin bildiredi. Aldyńǵy shek 0-den 100-ge deıingi baǵammen ólshenedi, mundaǵy 0- eń nashar nátıje, al 100 shekti kórsetedi. Mysaly, Doing Business 2017 málimet boıynsha el úshin 75 balǵa teń kórsetkish barlyq el boıynsha jáne barlyq jyldar boıynsha eń jaqsy kórsetkishter negizinde eseptelgen eldiń jetistikteri men aldyńǵy shektiń arasyndaǵy ara qashyqtyq 25 balǵa teń.
Sondaı-aq mysaly, elektrmen jabdyqtaý jelisine qosylý merzimi boıynsha barlyq ýaqyt boıynsha eń úzdik kórsetkish 18 kún bolsa, Koreıa Respýblıkasynda bul kórsetkish 13 kún qurady, al BAÁ-de 10 kún. Bul elderde (Koreıa jáne BAÁ) elektrmen jabdyqtaý jelisine qosylý merzimi ártúrli bolǵanymen, olar 100 bal alady. Sebebi olar eń úzdik kórsetkish sheginen ozdy.
Júrgizilgen reformalar jóninde
201-2018 jyldar aralyǵynda Úkimet iskerlik ahýaldy jaqsartý boıynsha Qazaqstanda buryn-sońdy bolmaǵan túbegeıli reformalardy júrgizdi.
Qazaqstan qoldanystaǵy zańnamany reformalaý, ruqsattama júıesin jetildirý, bıznesti ashý rásimderin jeńildetý, memlekettik baqylaý-qadaǵalaý qyzmetin ońtaılandyrý, eldegi bıznes ahýaldy jáne halyqaralyq reıtıńterdegi Qazaqstannyń pozısıalaryn jaqsartý boıynsha Úkimettiń júıeli jumysynyń nátıjesinde bıznes júrgizý jeńildigi boıynsha 30 eldiń qataryna kirdi.
Qabyldanǵan zańdar:
2014 jylǵy 2 shilde memlekettik basqarýdy jetildirý máseleleri týraly;
2014 jylǵy 29 jeltoqsan Qazaqstan Respýblıkasynda kásipkerlik qyzmet júrgizý jaǵdaıyn jaqsartýdyń túbegeıli sharalary týraly;
2014 jylǵy 22 sáýir kásipkerlik qyzmetke memlekettiń qatysýyn shekteý týraly;
2016 jylǵy 29 naýryzdaǵy ruqsat qaǵazdaryn qysqartý jáne ruqsat alý rásimderin jeńildetý suraqtary boıynsha;
2017 jylǵy 27 aqpan azamattyq, banktik zańnamalardy jetildirý jáne kásipkerlik qyzmet úshin jaǵdaıdy jaqsartý suraqtary boıynsha;
2018 jylǵy 24 mamyr kásipkerlik qyzmetti retteýdi jetildirý suraqtary boıynsha.
Bıznesti damytý úshin naqty jaǵdaıdy is júzinde jaqsartý baǵyttalǵan jumys búgingi tańda qabyldanǵan sharalarmen shektelmeıdi, jáne Memleket Basshysynyń tapsyrmalaryna sáıkes júıeli negizde jalǵastyrylatyn bolady.
Qazirgi kezde QR zańnamasyna Doing Business reıtıńiniń negizgi ındıkatorlary aıasynda júıeli ózgerister engizýdi kózdeıtin ózgerister engizýdiń kezekti paketi boıynsha jumys júrgizilýde (7 paket).
