Sheteldikterge aıyrbastaýǵa Qazaqstannyń «altyn vızasy» usynylady dep habarlaıdy Qamshy.kz aqparat agenttigi. Rezıdent bolý úshin F-da jyljymaıtyn múlik nemese baǵaly qaǵazdardy satyp alý qajet.
Dúısenbi, 15 qazan kúni «Elektrondy úkimet» veb-saıtynda «F týraly» Konstıtýsıalyq zańǵa ózgerister engizý jobasynyń tujyrymdamasy jarıalandy. Qujatqa sáıkes, Qazaqstan ınvestısıalyq qonystandyrýdy engizýdi kózdeıdi - sheteldikterge olardyń ınvestısıalary úshin turýǵa ruqsat beretin mehanızm.
Osy zań jobasy 2016 jyldyń 27 mamyrynda Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń janyndaǵy Sheteldik ınvestorlar keńesiniń 29-shy plenarlyq otyrysynda berilgen «100 naqty qadam» josparynyń 71 tarmaǵyn jáne hattamalyq nusqaýlyqty oryndaýǵa ázirlendi. Olardyń aıtýynsha, Astana halyqaralyq qarjy ortalyǵy memlekettik organdarmen birlese otyryp, Dýbaıdaǵy Halyqaralyq qarjy ortalyǵynyń úlgisinen keıin ınvestısıalyq rezıdenttik prınsıpin engizý týraly máseleni qarastyrýdy tapsyrdy.
Jarıalanǵan tujyrymdamada ınvestısıalyq rezıdensıa Qazaqstan úshin jańa qubylys bolyp tabylady jáne sondyqtan da zańnamalyq retteýdi talap etedi. Bul baǵdarlamany iske qosý AIFK saıtynda jańa ınvestısıalar aǵyny men belsendilikti arttyrýdy qamtamasyz etýi tıis. Sonymen qatar, ázirleýshiler osy baǵdarlamanyń «áleýmettik jáne ekonomıkalyq jaǵymsyz saldarǵa alyp kelmeıtinine» senimdi. Áleýmettik táýekelder joq. Sonymen qatar, ınvestısıalyq rezıdentýra baǵdarlamasy el ekonomıkasyna eleýli ınvestısıa tartýǵa qabiletti bolyp keledi. Ázirleýshiler taldaý júrgizdi jáne ınvestısıalyq kóshi-qon jahandyq naryǵy, ıaǵnı, Investordan belgili bir ınvestısıa kólemine aıyrbastaýǵa nemese azamattyǵyna kirýge ruqsat beretin baǵdarlamalar eleýli ósý kezeńi bolyp tabylady.
Osyǵan baılanysty eń tabysty elder jyl saıyn turaqty nemese turaqty turýǵa 2 myńnan 3 myńǵa deıingi ruqsattar beredi, olardyń jalpy somasy 500 mıllıonnan 1 mıllıard dollarǵa deıin jetedi. Baǵdarlamaǵa úlken suranys Orta Patshalyq turǵyndary tarapynan kórsetiledi. Mysaly, 2016 jyldyń aıaǵynda AQSH-tyń B-5 vızalaryna ótinishteriniń 70% Qytaı azamattarynan keldi. Ortasha alǵanda, 2001-2010 jyldary Kanadanyń ınvestorlarǵa arnalǵan ımıgrasıalyq vızalarynyń jartysynan kóbi qytaılyq azamattarǵa berildi, al Avstralıanyń osyndaı avstrıalyq baǵdarlamasy boıynsha olardyń úlesi 2009-2013 jyldary 60-70% -ǵa jetti.
Tujyrymdamada aıtylǵandaı, ınvestısıalyq qonystanýdy nemese azamattyqty usynatyn elderdiń sany artýda: eger 1990 jyly mundaı baǵdarlamalar sany 5 bolsa, 2000 jyly - 19, 2010 jyly - 43, búgingi kúni álemde 85-ge jýyq baǵdarlamalar bar. Sonymen birge suranystyń 80% -y aǵylshyn tilinde sóıleıtin eldermen esepteledi, olardyń ishinde joǵary baǵaǵa qaramastan, AQSH, Kanada, Ulybrıtanıa jáne Gonkong baǵdarlamalary ınvestorlar arasynda eń tanymal bolyp tabylady.
Kóptegen baǵdarlamalar ınvestorlarǵa ýaqytsha (2-5 jyl) nemese turaqty turý múmkindigimen azamattyq alý múmkindigimen qamtamasyz etedi. Keıbir jaǵdaılarda, ınvestorlar elde ýaqytty uzartý úshin belgili bir ýaqytty ótkizýi múmkin. Keıbir elder, mysaly, Karıb baseıni, jyl boıy jyldam azamattyq qyzmet usynady. Mysal retinde, ázirleýshiler 2010 jyldyń sáýir aıynda ınvestısıalyq baǵdarlamany iske asyrǵan Latvıaǵa silteme jasaıdy. Munda mınımaldy ınvestısıa shegi Rıga úshin 140 myń eýro jáne basqa aımaqtar úshin 70 myń eýro belgilendi. Latvıanyń azamattyq jáne kóshi-qon jónindegi basqarmasynyń aqparaty boıynsha, 2011 jyly 1300-ge jýyq vıza satyp alýshylar men olardyń otbasy múshelerine berildi; 2012 jyly 2200 vıza; 2013 jyly 3100 vıza jáne 2014 jyly jyljymaıtyn múlik satyp alýshylarǵa arnalǵan 5000 vıza bar.
Baǵdarlamaǵa degen suranysty jyldamdatýdyń eń tıimdi joly, onyń júzege asyrylý jyldamdyǵy boıynsha, ázirleýshiler salyqtyq yntalandyrýdy jáne «aýyrtpalyqty» talapty - eldegi ınvestordyń jáne onyń otbasynyń fızıkalyq turýyn boldyrmaýdy talap etedi. Sondyqtan, halyqaralyq tájirıbege súıene otyryp, ınvestorlar Qazaqstanǵa ınvestısıalaý quraldaryn tańdaýda barynsha ıkemdilik tanytýdy qalaıdy.
F sheńberinde ınvestısıalyq rezıdenttik baǵdarlamalardy damytý boıynsha qyzmetterdi usyný boıynsha memlekettik tenderde Hnl & rtnrs jeńip aldy. 2018 jyldyń qańtarynda mdl.m saıtyna bergen suhbatynda osy kompanıanyń atqarýshy dırektory Djorg Steffen bylaı dedi: «F salyq kodeksine sáıkes, ınvestorlarǵa« jahandyq »salyqsyz tek jergilikti kirister boıynsha salyq salynatyn bolady. AIFK-degi salyq stavkasy 0% bolǵandyqtan, siz Qazaqstandaǵy otbasymen birge ómir súre alasyz, sizdiń kompanıańyzdy qura alasyz jáne salyqtardy tolyqtaı tóleı alasyz. Bul belgili bir maqsatty naryqtarǵa óte qyzyqty usynystar bolady».
Doktor Stefenniń aıtýynsha, Qazaqstan Shengen aımaǵy men EO quramyna kirmegendikten, qazaqstandyq baǵdarlama, eń aldymen, búkil álemde erkin júrip-shyǵýǵa tyrysatyn ınvestorlar úshin qyzyǵýshylyq týdyrmaıdy. Alaıda, Qazaqstan salyqtyq turǵydan aımaqtyq ınvestorlarǵa qyzyǵýshylyq tanytýy múmkin. Baǵdarlama Ortalyq Azıa, Reseı, Túrkıa jáne Qytaı kásipkerlerine qyzyǵýshylyq týdyrady dep kútilýde.
Doktor Stefenniń aıtýynsha, rezıdensıany alý úshin sheteldikterge Qazaqstanǵa 100 myńnan 200 myń AQSH dollaryna deıin jyljymaıtyn múlikke nemese AIFK-ge ornalastyrylǵan baǵaly qaǵazdarǵa ınvestısıa salý usynylady (naqty shegi áli bekitilmegen). Tujyrymdamanyń avtorlary shamamen 500 myń AQSH dollary - shamamen 2 mıllıon AQSH dollaryn quraıtyn sheteldikterdiń jáne dıvıdendterdiń kiristerdiń basqa túrlerine qatynasy 15 paıyzdan 85 paıyzǵa araqatynasy ınvestorlardyń ınvestısıalyq rezıdentýra baǵdarlamasyna ınvestısıa salýyn kútedi.
Investısıalyq rezıdensıa baǵdarlamasynyń qatysýshylarynyń 80% -y qosarlanǵan salyq salýdy boldyrmaý týraly konvensıanyń qatysýshylary bolyp tabylatyn elderdiń azamattary bolady dep boljanýda. Sondaı-aq kirister men kapıtalǵa salyqtan jaltarýǵa jol bermeý - qazirgi ýaqytta Qazaqstanda shet memlekettermen 53 shart jasaldy.
Baǵdarlamaǵa qatysýshylardyń qalǵan 20% -y konvensıalar jasalmaǵan elderden keledi dep kútilýde.
