QR Prezıdenttigine kandıdat N.Á. Nazarbaevqa
«Nur-Otan» partıasy tóraǵasynyń orynbasary B.Q.Baıbekke
«Aq Jol» partıasynyń tóraǵasy A.Perýashevke
Pavlodar oblysynyń ákimi K.Bozymbaevqa
Pavlodar oblysynyń prokýrory M.A.Jorgenbaevke
Oblystyq UQK basshysy N.N.Nýrsıpatovqa
Táýelsiz BAQ ókilderine
Ashyq hat
Sizderge Prezıdent saılaýy aldyndaǵy Kereký qalasyndaǵy qoǵamdyq ahýal jóninde aıtpaqpyn.
- Georgıı lentasy. Tarıhtan belgili, lentanyń 1941-45jj. Ekinshi dúnıejúzilik soǵysqa esh qatysy joq. Sondyqtan da Qazaqstan men Belarýs sol kezde keńes ımperıasynyń quramynda bolǵandyqtan, ákeleremiz ben atalarymyzdyń sol soǵysqa qatysqandyǵynyń belgisi retinde arnaıy sımvolıka bekitildi. Buǵan sebep bolǵan, 18 ǵasyrlardan bastalǵan «Za pohody v Sentarnýıý Azıý», «Za vzátıe g.Chımkenta», «Za hıvınskıı pohod», «Za pokorenıe hanstva Kokandskogo», «Za otlıchıe na Kavkaz ı vzátıe shtýrmom krepostı Geok-Tepe»,«Georgıevskıı kres», «Orden svátogo Georgıa pobedonosa» ordenderi osy lentaǵa bekitiletin bolǵan. Óz babalarymyz Kenesary hannyń, Isataı men Mahambetiń, Kavkazdaǵy Shámildiń t.s.ult-azattyq kóterilisterdi janshyp otyrǵandarǵa berilgen.
Atalmysh lenta 2006 jyldan bastap Reseı memleketinde jeke qoldanysqa engizilip, sál keıin bizdiń elde de taratyla bastady. Qazirgi ınternet júıesi arqyly halyq kóp jaǵdaılarǵa qanyq. Osyny bilgen qazaq, ózbek, uıǵyr, basqa da Ortalyq Azıa halyqtary, kavkazdyqtar, ýkraınalyqtar, basqa ult ókilderi jappaı satylyp jatqan osy lentalarǵa qatty narazy. Qazirgi soǵys jaǵdaıynda bul lenta Ýkraına úshin de basqynshylyqtyń sımvoly bolyp otyr. Bul lentany taratý-el ishindegi tynyshtyqty buzyp, arandatý. Keńes ýaqytynyń ózinde 9 mamyrda alańǵy shyqqan ardagerler tek orden-medaldaryn, ne onyń ornyna plankilerin taǵyp shyǵatyn. Eshkimniń lenta taqanynyn kórgemiz joq.
Bundaıdy qadaǵalap, keleńsiz jaıttardyń aldyn alyp otyratý mindeti júktelgen Pavlodar oblysy ishki saıasat basqarmasy qol astyndaǵy BAQ-tarǵa 15.04.2015j. Egemen Qazaqstanda úkimetpen bekitilip shyqqan memleket sımvolıkasyndaǵy lentany bolsa da (ókinishke oraı onda da georgıı lentasy, belgisiz sebeppen belgilengen?) nasıhattaýǵa jol bermeı otyr. Bul jóninde ákimshilik gazetteri JSHS «Ertis medıa» basshysy Nevolın: siz Kopenov myrzamen (obl. ishki saıasat) sóılesińiz dep otyr. Biraq ol kisi meni jyldar boıy bir ret te qabyldamaǵan. Orynbasary R.Shámkenqyzy, qarastyramyz dep otyr. Olar 1 aı da qarastyrýy múmkin... BAQ-tar arqyly esh aqparat taratqysy kelmeı, memleket sımvolıkasyndaǵy lentany nasıhattamaı otyrǵandary, oblystaǵy, qaladaǵy bolýy múmkin keleńsizdikterdiń aldyn-almaq túgili, kerisinshe bolýyn qalap otyrǵan joq pa eken degen oı týdyrady.
Bul máselede, eń basty masqara, memleket 9 mamyrǵa arnalǵan óz sımvolıkasyn bekitse de, georgıı lentasyna esh tosqaýyl qoımaýynda. Maǵna jaǵynan: bir lenta elimizdiń kók rámizderi tústes, patrıottyqty nasıhattaıtyn sımvolıkasy dep eseptelse, basqasy, kózi ashyq qoǵamǵa, reseıdiń otarlaýdaǵy basqynshylyǵymen ushtasatyn sımvoly retinde qabyldanady. Sonymen táýelsizdik jyldary negizinen yntymaqta qalyptasqan eldiń qoǵamy ekige bólinýde! Buǵan eń basty kináliler memleket basyndaǵylar. Bul jaǵdaı, memleket odaqtas reseıdiń qabaǵynan qoryqqandyqtan, óz qoǵamyn ózi ekige bólip otyr degen sóz. Áýbasta bul odaqtyq tek ekonomıka salasyn qamtıdy degen sózder jaıyna qalyp, elimizdiń qoǵamy 2-ge bólinýi qaýiptiliginen de kórshiniń qabaǵy qorqynyshtyraq bolyp otyr ma? Osy suraqty Prezıdent myrza, sizge qoıyp otyrmyz!
- Qalamyzdyń qazaq tiliniń masqara jaǵdaıyna az da bolsa demeý kórsetpekke Kýtýzov k. turǵan bos bılbordqa (aldynda «Zdes mojet byt ı vasha reklama» degen jazýy bolǵan), Tilder zańynan: «Qazaq tilin bilý - Qazaqstan Respýblıkasynyń azamattarynyń paryzy» degendi qoıaıyq. Birneshe azamattar óz qarajatymyzǵa degenimde: R.Shámkenqyzynyń: «Ol bizdiń quzyretimizde emes, biraq sen kim ediń sony qoıatyn» jaýabyn aldym. Sol bılbordke qarsy, kósheniń arǵy betinde erteli-kesh orys tilinde jarnamalaıtyn bılbord tur. Paýzalary tek oryssha mýzykamen toltyrylǵan! Qalada kóp jerde tur sondaı bılbordtar. Qazaqsha jarnama 10 paıyzdan aspaıdy. Qazaqsha ánder eshqashan bolǵan emes!
- Osy jaıttar týraly oblys ákimshiligine habarlassam, hatshy ádettegideı, tek orys tilinde jaýap beredi. Senim telefondary «goráchaıa lınıa», barlyǵy orys tilinen bastalady. Kóp jaǵdaıda sol tilmen bitedi de. Qabyldanýyna jazylaıyn desem taǵy solaı, sosyn ne aıtasyń, barlyǵyn táptishtep jazbasha jazý kerek deıdi. Barlyǵy ýaqyt jetispeıtini belgili. Blogine jazaıyn desem, sanatty tańdaýǵa kelgende kýrsordy qoıa almaıtyndaı buǵattap tastaǵan. Áýlemettik máseleler boıynsha orynbasarlarymen burynǵy ákimderdiń kezinde de, qazir de esh habarlasýǵa múmkindik bolmaǵan. Hatshylary tek: issaparda, jıylysta, keıinirek habarlasyńyz; keıinirek habarlassaq: «Ol jańa ǵana shyǵyp ketti», «Ýaqyty bolmaı tur», t.s.s. jattandy jaýaptardy aıtady.
Jergilikti bılik, ákimdikter ultshyl (men úshin ultshyl - memleketshil, patrıot degendi bildiredi, basqa ulttardy ózekten tepkenderdi emes) azamattarǵa qarsy turǵoı, konstıtýsıadan bastap memleket zańdaryna, qaldy múddesine qarsy jumys jasap jatqandaı. Osyndaı bılikpen arqasyn búrikkender, «Idıte, pasıte svoıh baran na kazahskom ıazyke, skoro eto býdet rossıskaıa terıtorıa» degen syndy sózderdi aıtýǵa esh qymsynbaıdy. Tilder basqarmasynyń orynbasary «Biz kim kóringenge júgire bermeımiz», jáne qazaq tiliniń qarsylastaryna kerisinshe meniń atyma shaǵym túsirýdi úıretetin bolǵansoń olarǵa jazbaıtyn boldym. Polısıa, shaǵymdansań, kerisinshe ózińdi sottaýǵa júgiredi (óıtkeni qyzmetkerleri 90 paıyz qazaq bolsa da, olardy da qazaq tilimen «qajytamyn»). Qazaqsha sóılegenderge separatıstik baǵyttaǵy da aıtylatyn sózder: «Vam chto, Ýkraıný ýstroıt chto-lı, pavlodar, a to mojet ı ves Kazahstan ottápat». Bul da joǵaryda aıtyp ketkendeı, eshkimge qazaqsha sóz estirtpeıtin jergilikti ákimshilikterdiń de «tárbıesi».
Prezıdent saılaýynyń aldyndaǵy Kerekýdegi jaǵdaı osy. Basqa da soltústik óńirler osydan «alysqa uzamaǵanyn» topshylaǵandyqtan da, nazarlaryńyzdy aýdaryp, memleketimizde, Kereký qalasynda osyndaı óreskel ahýaldyń bolmaýyn qadaǵalaısyzdar, suraqtarymyzǵa jaýap beresizder degen úmitpen,
Qurmetpen, Beısenbaı tegi, R.Z. «Jeltoqsan Aqıqaty» RQB
Nurbaev Q.J., tarıh ǵ.d., profesor
Tileýbaı J., energetıka aýdıtory
Qalıev M., zeınetker
Nabıev Q., jumysshy
Smaǵulov J., sharýashylyq qojalyǵy basshysy,
Myrzaǵalı G., stýdent
Seıdýalıeva G., jumysshy
Kemel S. jumysshy
Sarbaev A.T. bank qyzmetkeri
