Qazaqstannyń Ulttyq kásipkerler palatasynyń basqarma tóraǵasy Abylaı Myrzahmetov teńge baǵamynyń qazirgi jaǵdaıyna qatysty pikirin aıtty, - dep habarlaıdy "Qamshy" portaly Tengrinews.kz - ke silteme jasap.
2015 jyldyń tamyzynda Qazaqstan teńge baǵamynyń erkin aýytqýyna ótken bolatyn. Bul ótinishti jasaǵandardyń arasynda osy Ulttyq kásipkerler palatasy da bar. Ortalyq komýnıkasıalar qyzmetindegi baspasóz máslıhatynan keıin Myrzahmetov Tengrinews.kz tilshisiniń "Teńgeniń qazirgi jaǵdaıyna kóńilderińiz tola ma?" degen suraǵyna bylaı dep jaýap qatty: "Shynymdy aıtsam, sarapshylardan kóp estımiz. Bul bastamanyń Ulttyq palatanyki ekeni jaıly árdaıym aıtylady. Ekonomıkalyq zań bar. Ol kúshin joıǵan joq. Barlyq elge qarap kórińizder, birinshisi bir jyl buryn Reseı boldy, sosyn Ázirbaıjan, Túrikmenstan. Ekonomıkasy, búdjeti eksport pozısıalaryna, birinshi kezekte munaı-gaz sektoryna táýeldi kórshi elderdiń barlyǵy óz valútalaryn devalvasıaǵa ushyratýǵa májbúr boldy. Sondyqtan bul kásipkerler palatasynyń bastamasy nemese qalaýy emes. (...) Sondyqtan eksport baǵalarynyń quldyraýy men óz valútasynyń álsireýi jaǵdaıynda ekonomıkany qutqaryp qalýdyń jolyn biletin sarapshylardy Nobel syılyǵyna usynýǵa shaqyramyn. Eger osyndaı sarapshylar bolsa. Álem túgeldeı osydan ótti - bul dástúrli zań. Sondyqtan palata ekonomıkada qalyptasqan jaǵdaıdy sıpattap qana berdi. Menińshe, biz tipti keshigip qaldyq. Jyl basynan beri bastalǵan devalvasıalar, eger depozıtterdi qarasańyzdar, Reseıdegi oqıǵadan keıin barlyq jeke tulǵalar, kontragentter álsireýdiń bolatynyn túsindi jáne valútany aýystyra bastady, sosyn ol uzaqqa sozyldy. Bul tendensıa saqtalyp otyr".
Aıta keteıik, Aqordadaǵy keńeıtilgen jıynda Qazaqstan Prezıdenti Nursultan Nazarbaev teńgeniń erkin aýytqý baǵamyna kimniń ótinishi boıynsha ótkenimizdi aıta kelip, bylaı degen edi: "Úkimet pen Ulttyq bank bul sheshimdi eksportshylardyń, "Atameken" Ulttyq palatasynyń, elimizdiń shaǵyn jáne orta bıznesiniń ótinishi boıynsha jasady".
A. Myrzahmetov tilshilerdiń suraǵyna jaýap berýi kezinde teńgeniń qazirgi baǵamynyń kútilgenin aıtty.
"Búginde qazirgi baǵamnyń munaı baǵasyna baılanysty ekenin túsinýge bolady. Onyń ishinde rúbl baǵamyn baqylap otyrmyz, olar da erkin aýytqý baǵamy saıasatyna ótti. Boljamymyzdyń bári dál keldi. Bári túsinikti - biz quldyraýdyń túbin túsinip otyrmyz. Bári túsinip otyr, jalpy baǵyt bar. Osy baǵam kútilgen edi. Jarty jyl boıy beıimdelý júredi, qalypty bolady deı almaımyn, shok bolady. Eshkim ońaı ómir ýáde etken joq. Bári de daǵdarystyń bolatynyn aıtyp otyr. Ol ortasha merzimdi bolady. Buǵan kóńilimiz toldy nemese tolmady dep aıta almaımyz. Biz ony oryndaýymyz kerek, áıtpese ekonomıkamyzdy joǵaltyp alamyz", - dedi ol.
"Devalvasıa eksport salalaryna óz-ózderin qamtamasyz etýge múmkindik berdi, biraq devalvasıanyń teris jaqtary da bar - baǵanyń ósýi. (...) Bizdiń ekonomıkamyz Reseıdikine qaraǵanda ımportqa táýeldi bolyp shyqty. (...) Biz, ókinishke qaraı, túbine áli de jetken joqpyz (...). Biraq bul másele aldaǵy aılarda sheshiledi. Baǵa ósti, qıyndyq týyp otyr, bızneske de. Bul - ımportty otandyq taýarmen aýystyrý saıasatyna kóshýge belgi", - dedi ol.
Aıta keteıik, búgin KASE qor naryǵynyń tańǵy sesıasynda dollar baǵamy 366,16 teńgege teńeldi. 2016 jyldyń 14 qańtaryndaǵy tańǵy sesıa 366,18 teńgemen bastaldy. Saýdada eń tómengi baǵa 363 teńge, joǵarysy 369,9 teńge boldy. Saýda kólemi 41,5 mıllıon dollardan asty. Kurs.kz portalynyń málimetinshe, dollar aqsha aıyrbastaý oryndarynda 365,5 - 367 teńge aralyǵynda satylyp jatyr.
Eske sala keteıik, dollar 30 jeltoqsannan beri toqtaýsyz ósip, keshe qaıtadan arzandaı bastaǵan edi. 13 jeltoqsan kúni tańǵy sesıa 366,54 teńgemen jabylsa, kúndizgi sesıa kezinde baǵam 363,8 teńgege deıin tústi.
