«باچا پوش». قىز بالاعا قاتىستى اۋعانستاننىڭ سوراقى ءداستۇرى

/uploads/thumbnail/20170710101831930_small.jpg

اۋعانستان – قىز بولىپ دۇنيەگە كەلگەندەر ءۇشىن ءقاۋىپتى مەملەكەت. قىز بولىپ دۇنيە ەسىگىن اشتىڭ با، بولدى، بار مۇمكىندىكتەن، ەركىندىكتەن ايىرىلاسىڭ: مەكتەپكە بارمايسىڭ، سپورتپەن شۇعىلدانا المايسىڭ، جۇمىسقا دا تۇرا المايسىڭ. ءتىپتى، قىز بالا دۇيەگە كەلگەن وتباسى قوعامدا ءسوزدىڭ استىنا قالادى ەكەن، ولارعا ەشكىم اياۋشىلىق تانىتپايدى. سول سەبەپتى قوعامداعى ءوز ابرويىن كوتەرۋ ماقساتىندا اۋعان وتباسىلارى «باچا بوش» ءراسىمىن جاسايدى. ياعني، قىزدى ۇلعا اينالدىرۋ. ءراسىم وتكەن كۇننەن باستاپ قىزدار تەك ۇلداردىڭ كيىمدەرىن كيىپ، ءدال ۇل بالا سەكىلدى تاربيەلەنەتىن بولادى.

ءۇيدىڭ وتاعاسى مۇراگەرى اتاناتىنداي ۇلدى بولمايىنشا ايەلىن كۇندە كەمسىتىپ وتىرادى. ال ۇل بالا دۇنيەگە كەلسە، ول كۇن اۋعان وتباسى ءۇشىن ۇلكەن مەرەكەگە اينالادى.

قىزدى ۇلعا اينالدىرۋ – اۋعانستاندا وتباسىنىڭ ابىرويىن ساقتاپ قالاتىن بىردەن ءبىر ءادىس. قىز بالانى ۇلدارشا كيىندىرىپ، شاشىن الىپ تاستاپ وتىرادى، وزگە بالالىرىنا قاراعاندا ەرەكشە قۇرمەتپەن قارايتىن بولادى. مۇنداي ءراسىم ايەلدىڭ كەلەسىدە ۇل تابۋىنا كومەكتەسەتىن كورىنەدى.

«باچا-پوش» راسىمىنە كەلىسكەن قىز ەركىندىككە شىعىپ، ءوزىنىڭ قۇقىقتارىن قايتارا الادى. كوشەگە شىعىپ، دۇكەندەرگە بارىپ، ءتىپتى ۇل بالالارمەن ويناۋىنا دا رۇقسات ەتىلگەن. ۇل بالالاردىڭ جانىندا باچا-پوش راسىمىنەن وتكەن قىزداردىڭ ايىرماشىلىقتارى بايقالمايدى.

ال سول قىزدار ىشتەي نە سەزىنەدى؟ ونى ويلاپ جاتقان ەشكىم جوق. كەي قىزدار ۇل بالانىڭ رولىنە كىرە الماي قالىپ جاتادى. ونداي جاعداي كوبىنە قىز بالانىڭ ەسەيگەن شاعىندا بولادى. جاسوسپىرىمدەر ونداي قىزداردى «ترانسۆەستيت» دەپ مازاقتىڭ استىنا الادى. ەركىندىككە قول جەتكىزگەنىمەن، قىز بالانىڭ بۇل جۇكتى كوتەرىپ ءجۇرۋى اۋىرعا سوعادى. جالپى العاندا، اۋعان قىزى پاتريارحالدىق ءداستۇردىڭ تۇتقىنىنا اينالادى.

ال الگى قىز بالا وسە كەلە اتا-اناسى ونى دەرەۋ تۇرمىسقا بەرۋگە اسىعادى. ءبىراق قىز ءۇشىن ول اۋىرعا سوعادى، سەبەبى جىگىتپەن ءوزىن تەڭ ۇستاپ ۇيرەنىپ قالعان، اس ءۇي شارۋاسىنا دا يكەمسىز بولىپ تاربيەلەندى ەمەس پە؟ سول ءۇشىن باچا-پوش قىزدارى «جامان ايەل» اتانادى.

باچا پوش ءراسىمى مەملەكەتتە مويىندالماعان زاڭسىز ارەكەتتەردىڭ ءبىرى بولىپ تابىلادى. الايدا كۇشى بۇگىنگى كۇنگە دەيىن جويىلا قويماعان.

شولۋشى: سابينا رامازان

قاتىستى ماقالالار