ەڭبەك ءتۇبى بەرەكە ەكەندىگى بەسەنەدەن بەلگىلى. دەگەنمەن دە سوڭعى ونجىلدىقتاردا الەم ەلدەرىندە ەڭبەككە دەگەن كوزقاراس ءبىرشاما قۇبىلىپ كەلەدى. ماسەلەن، قازىرگى تاڭدا حالقىنىڭ باسىم كوپشىلىگى ەڭبەك ەتۋدەن قالعان مەمەلكەتتەر بولسا، ەندى ءبىر ەل جاپپاي ەڭبەكقورلىعىنىڭ ارقاسىندا الەمدە باسەكەگە بارىنشا قابىلەتتى سانالىپ وتىر. وسىنداي جاعدايدى سارالاعان ەلباسى نۇرسۇلتان نازاربايەۆ ەل ەگەمەندىگىنىڭ تىرنەگى – ەڭبەك ەكەنىن ۇدايى ايتىپ، اسىرەسە كەلەشەك جاستاردى تىنىمسىز ەڭبەككە شاقىرىپ كەلەدى.
شىندىعىندا، مۇناي بايلىعىنا شالقىعان كەيبىر اراب ەلدەرى سوڭعى جىلدارى حالقىنا اقشانى تاراتىپ بەرۋدى داستۇرگە اينالدىرىپ، ناتيجەسىندە ازاماتتارىن قاراپايىم جۇمىستان ءبىرازىراق اجىراتىپ العان-دى. وسىنىڭ سالدارىنان ءقازىر ونداي ەلدە ءتىپتى تاكسي جۇرگىزەتىن دە ءوز ەلىنىڭ ادامى قالماعان، ءبارىن شەتەلدەن كەلگەن ميگرانتتار اتقارۋعا كوشكەن. بۇل بايلىققا بەلشەدەن باتا باستاعان ەلدىڭ ەڭبەك ەتۋدەن قالىپ بارا جاتقانىن كورسەتسە كەرەك. ال كەرىسىنشە كۇنىنە 10 ساعات جۇمىس ىستەيتىن كارىستەر بۇگىندە دۇنيە ءجۇزىنىڭ الدىڭعى قاتارلى ەلى بولسا، اپتانىڭ ءار كۇنىن دەمالىسقا اينالدىرعان گرەكتەر سوڭعى ۋاقىتتا «ماسىل حالىق» دەپ اتالا باستاعان ەدى.
مەملەكەت باسشىسى جاستارعا ارناعان سوزىندە وسى مىسالداردى دا ءبىرشاما العا تارتتى. «بارلىعى ەڭبەكپەنەن جاسالادى. باقىت باسىڭا ەڭبەكپەنەن كەلەدى. ءوز ەڭبەگىمەن تاپقان ءبىر ءتۇيىر نان ءتاتتى بولادى. بەكەر كەلگەن بايلىق بەكەر كەتەدى. ونىڭ ءبارىن كورىپ جۇرسىزدەر. مەنىڭ زامانداستارىم، ءبىزدىڭ بۋىن وسىنىڭ ءبارىن كورىپ ءوستى. ءبىز ءبىرىنشى العان جالاقىمىزعا قۋاندىق. 30-35 كەلگەندە، 20 شارشى مەتر ءۇي بەرسە، توبەمىز كوككە جەتكەنشە قۋاندىق. مۇنىڭ بارلىعى اۋىر ەڭبەكپەن كەلەدى. ەڭبەك ەتىڭدەر! سوندا عانا ەلىمىز مىقتى بولادى، وزدەرىڭ باقىتتى بولاسىڭدار!»، - دەپ جاستارعا اقىل-كەڭەسىن بەردى ەلباسى «نۇر وتان» پارتياسىنىڭ XV سەزىندە.
بۇدان بولەك، نۇرسۇلتان نازاربايەۆ ەڭبەك ادامىنا ەرەكشە قۇرمەت بولۋى تيىستىگىن دە ۇدايى ايتىپ كەلەدى. وسىعان وراي، بۇعان دەيىن «قازاقستاننىڭ ەڭبەك ەرى» اتاعى بەرىلىپ كەلسە، بيىلدان باستاپ العاش رەت «ەڭبەك ارداگەرى» مەدالى بەرىلە باستايتىن بولادى. ال بىلتىرعى جىلى قىركۇيەكتى تۇڭعىش رەت ەلىمىزدە ەڭبەك كۇنى مەرەكەسى اتالىپ وتىلگەن بولاتىن.
وسىناۋ ەرەكشە كۇنمەن جۇرتشىلىقتى قۇتتىقتاعان ەلباسى: «ەلىمىز «قازاقستان 2050» ستراتەگياسىنىڭ نەگىزگى تۇعىرى – جالپىعا ورتاق ەڭبەك قوعامىن قالىپتاستىرۋ جولىندا سەنىممەن العا باسىپ كەلەدى. قازاقستان ەكونوميكاسىندا زاماناۋي زاۋىتتار مەن كاسىپورىندار، جاڭا كۇرە جولدار سالىنىپ، ونداعان مىڭ جاڭا جۇمىس ورىندارى اشىلۋدا. كولىك جانە اۋە كەمەلەرىن جاساۋ، لوكوموتيۆتەر مەن عارىشتىق اپپاراتتار شىعارۋ جانە وزگە دە كوپتەگەن جوعارى تەحنولوگيالىق سالالار پايدا بولۋدا. ءبىز اۋىلشارۋاشىلىعىن دامىتۋدىڭ، شاعىن جانە ورتا بيزنەستى قولداۋدىڭ اۋقىمدى باعدارلامالارىن ىسكە اسىرۋدامىز. كاسىبي ماماندار دايارلاۋ سالاسىندا ساپالى وزگەرىستەر جۇزەگە اسىرىلىپ، دۋالدى ءبىلىم جۇيەسى ەنگىزىلۋدە. جوعارى ناتيجەلى ەڭبەك ەتۋدى ىنتالاندىرۋ ءۇشىن «قازاقستاننىڭ ەڭبەك ەرى» اتاعى جانە «ەڭبەك ارداگەرى» ارنايى مەدالى بەرىلەدى. بۇل ماراپاتتار جىل سايىن ۇزدىك اۋىلشارۋاشىلىعى ەڭبەككەرلەرىنە، مەتاللۋرگتەرگە، مۇنايشىلارعا، ۇستازدارعا، دارىگەرلەرگە جانە وزگە دە كاسىپ وكىلدەرىنە تاپسىرىلادى. ەڭبەككەرلەردى الەۋمەتتىك قورعاۋدىڭ دەڭگەيى كوتەرىلىپ، ەڭبەك قاتىناستارى تۋرالى ۇلتتىق زاڭدارىمىز جەتىلدىرىلۋدە، كاسىپوداقتاردىڭ ورنى نىعايا تۇسۋدە. ءاربىر قازاقستاندىقتىڭ لايىقتى، ادال جانە كاسىبي ەڭبەگى قازاقستاننىڭ ۇلى ماقساتى – الەمدەگى ەڭ دامىعان 30 ەلدىڭ قاتارىنا كىرۋىنىڭ كەپىلى بولماق»، - دەپ اتاپ ءوتتى.
سوسىن ن. نازاربايەۆ ادام ءوزىنىڭ ەڭبەگى ارقىلى وتباسىن عانا ەمەس، مەملەكەتتى دە نىعايتاتىنىن العا تارتادى. «ويتكەنى، زاۋىتتار مەن فابريكالار ەڭبەكپەن سالىنادى، عىلىم دا ەڭبەككە نەگىزدەلەدى، كىتاپتان باستاپ ءبارى دە ەڭبەكپەن دۇنيەگە ەنەدى. ەڭبەك ادامنىڭ ارمانىن ورىنداپ، قوعام دامۋىنا وڭ ىقپال ەتەدى. ەڭبەك تاۋەلسىزدىكتى تۋدىرادى. ەڭبەكپەن تابىلعان اقشا ادامعا تاۋەلسىزدىك بەرەدى. سوندىقتان دا مەن بارشا جاستارعا ەڭبەك ەتىڭدەر دەپ ايتۋدان جالىقپايمىن. ويتكەنى، تاۋەلسىزدىكتى ساقتاپ قالىپ، دامىعان ەلدەر قاتارىندا بولۋ ءۇشىن، مەملەكەتتىڭ ەكونوميكاسى قۋاتتى، قورعانىس قابىلەتى مىعىم، حالقى ساۋاتتى جانە ەڭبەكقور بولۋى شارت»، - دەيدى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى.
البەتتە، ەڭبەك كۇنىن مەرەكەلەۋ ەڭبەك ادامىنا، كاسىپكە دەگەن قۇرمەت قانا ەمەس، جالپى ەڭبەك ەتەتىن جۇرتشىلىقتىڭ الەۋمەتتىك كوڭىل-كۇيىنە ايرىقشا نازار اۋدارۋ، باسەكەگە قابىلەتتى جانە قۋاتتى جالپىعا ورتاق ەڭبەك قوعامىن قۇرۋدىڭ شەشۋشى ۇلتتىق فاكتورى رەتىندە ەڭبەكتى مويىنداۋ بولىپ تابىلادى.