Burnaǵy kúni biz Elbasymyz Nursultan Ábishuly Nazarbaevtyń halyqaralyq arenadaǵy el mereıin bıiktetken asa mártebeli jeńisine kýá boldyq.
Qazaqstannyń Birikken Ulttar Uıymy Qaýipsizdik Keńesine múshe bolyp saılanýy eshbir ásireleýsiz asa mańyzdy tarıhı oqıǵa bolyp sanalady. Osy sheshim arqyly bizdiń elimiz jahandyq qaýipsizdikti qamtamasyz etýge yqpal ete alatyn eń abyroıly 15 memlekettiń qataryna qosyldy.
Bul Elbasy ustanǵan syrtqy saıasatymyzdyń aıryqsha saltanaty. Birikken Ulttar Uıymy bul tarıhı sheshiminiń el táýelsizdiginiń 25 jyldyq torqaly toıymen tuspa-tus kelýiniń de úlken sımvoldyq maǵynasy bar. Óıtkeni, Elbasymyz táýelsizdiktiń 25 jyly boıyna halyqaralyq qaýipsizdikti qamtamasyz etýge arnalǵan syndarly syrtqy saıasat júrgizý arqyly búkil álem aldynda asa zor abyroı, bedelge ıe boldy.
Birinshiden, Elbasymyz halqymyzǵa jyldar boıy ajal seýip, qısapsyz qaıǵy-qasiret ákelgen Semeı polıgonyn japty. Búginde búkil dúnıejúzi Birikken Ulttar Uıymy sheshimimen Qazaqstan Prezıdentiniń polıgondy jabý týraly Jarlyqqa qol qoıǵan 1991 jyldyń 29 tamyzyn resmı túrde Iadrolyq qarýdan bas tartýdyń halyqaralyq kúni retinde atap ótedi.
Ekinshiden, Elbasymyz óz erkimen álemdegi qýaty jaǵynan tórtinshi bolyp keletin ıadrolyq qarýdan bas tartý arqyly dúnıejúzindegi tuńǵysh ári jeke-dara Prezıdent retinde tarıhqa endi.
Úshinshiden, Elbasymyz Qazaqstandy ıadrolyq qarýsyz aımaq retinde jarıalap, álemdegi eń qýatty bes ıadrolyq memleketterdiń elimizdiń qaýipsizdigin qamtamasyz etetin kepildigine ıe boldy. Keıin Ol búkil Ortalyq Azıaǵa da dál osyndaı kepildik áperdi.
Tórtinshiden, Elbasymyz «ATOM» jahandyq jobasyn jasaý arqyly HHİ ǵasyrdaǵy ıadrolyq qarýǵa qarsy halyqaralyq qozǵalystyń kóshbasshysy atandy. Qazaqstan Prezıdentiniń álem halyqtaryna joldanǵan ıadrolyq qarýdan bas tartý týraly úndeýine búginde júzdegen myń adam qoldaý kórsetýde. Sol sebepti, Vashıngtonda ótetin ıadrolyq qaýipsizdikke arnalǵan halyqaralyq samıtterdi ashý qurmeti únemi bizdiń Elbasymyzǵa buıyrady.
Besinshiden, Qazaqstan Prezıdenti álem tarıhynda tuńǵysh ret bes márte qatarynan dúnıejúzindegi álemdik ári dástúrli din ókilderiniń basyn qosyp, jahandyq konfesıaaralyq únqatysýdyń berik irgetasyn qalady.
Altynshydan, Qazaqstan postkeńestik elder ishinde birinshi bolyp Eýropadaǵy Qaýipsizdik jáne yntymaqtastyq uıymyna tóraǵalyq etti. Elbasymyz asa bedeldi halyqaralyq uıymnyń tarıhı samıtin ótkizip, «Qaýipsizdik qaýymdastyǵyna betburys» atty áıgili Astana deklarasıasynyń qabyldanýyna yqpal etti. Buǵan deıin Eýropadaǵy qaýipsizdik jáne yntymaqtastyq uıymy 10 jyl qatarynan dál osyndaı joǵary deńgeıdegi basqosý ótkizýge qol jetkize almaǵan bolatyn.
Jetinshiden, Qazaqstan Elbasynyń syndarly saıasatynyń arqasynda asa úlken halyqaralyq daý-damaılardy sheshýde zor bedelge ıe boldy. Bizdiń elimiz Irannyń ıadrolyq baǵdarlamasy tóńiregindegi kelispeýshilikterdi retteýde araaǵaıyndyq ról atqaryp, osy elge salynǵan halyqaralyq sanksıalardyń alynýyna yqpal jasady. Nátıjesinde, bizben kórshiles Irannyń ekinshi tynysy ashylyp, álemdik deńgeıdegi ekonomıkalyq yqpaldastyqqa qol jetkizdi.
Halyqaralyq sarapshylar Elbasymyzdyń Ýkraınadaǵy qarýly qaqtyǵysty retteýge qosqan úlesine de asa zor baǵa berdi. Ol Reseı men Fransıa prezıdentteri kezdesýiniń ótkizilýine araaǵaıyndyq jasap, Reseı men Batys elderi arasyndaǵy órshı túsken shıelenisti jaǵdaıdy retteýge úlken úles qosty.
Keshe ǵana Túrkıa basshylyǵy Qazaqstan Prezıdentine Ankara men Máskeý arasyndaǵy qarym-qatynastyń oń sıpat alýyna qosqan úlesi úshin erekshe alǵysyn bildirdi.
Qazaqstan soǵys órtine kóp shaldyqqan Aýǵanstanǵa da san-salaly gýmanıtarlyq kómek kórsetý arqyly onyń beıbit ómirge oralýyna udaıy qamqorlyq kórsetýmen keledi.
Segizinshiden, Qazaqstan Eýrazıadaı alyp materıkte júzege asyp jatqan asa úlken ıntegrasıalyq úderisterdiń basty bastamashysy boldy. Olardyń qatarynda qazir zor tabyspen jumys istep turǵan Eýrazıalyq ekonomıkalyq odaq, Táýelsiz Memleketter Dostastyǵy, «Úlken Eýrazıany» qurý, Uly Jibek jolyn jańǵyrtý sıaqty jahandyq jobalar bar. Munyń bári Eýrazıada ornalasqan san alýan memleketter arasyndaǵy saýda-ekonomıkalyq baılanystardy óristetip qana qoımaı, olardy mekendegen halyqtardyń bir-birine degen ózara senimi men yqpaldastyǵyn arttyryp, jańa qaýipsizdik júıesin jasaýǵa ıgi áserin tıgizýde.
Toǵyzynshydan, Elbasymyz búginde asa bedeldi halyqaralyq uıymǵa aınalǵan Shanhaı yntymaqtastyq uıymynyń basty quryltaıshylarynyń biri boldy. Bul uıym qazirgi tańda 3 mıllıardtan astam adam meken etetin, álemdegi ekonomıkalyq áleýettiń úshten birin qamtıtyn 18 memlekettiń basyn qurap otyr. Jaqynda Tashkentte ótken samıtte uıym tizginin taǵy da Qazaq eliniń basshysy ustap, aldaǵy jyly sonyń aıasynda ótetin barlyq saıası-ekonomıkalyq jańa úderisterge jol ashatyn bolady.
Onynshydan, Elbasymyzdyń bıyl Vashıngtonda jarıalaǵan «Álem. HHİ ǵasyr» atty manıfesi álemdik qoǵamdastyq tarapynan asa úlken qoldaýǵa ıe boldy. Qazaq eli basshysynyń jahandyq qaýipsizdikti qamtamasyz etýge arnalǵan, alysty boljaǵan jańa bastamasy Birikken Ulttar Uıymy Qaýipsizdik Keńesi men Bas Assambleıa tarapynan resmı qujat mártebesine ıe boldy. Bul Elbasymyzdyń beıbitshilik pen qaýipsizdik máselesi jóninen álem tanyǵan jahandyq strateg deńgeıine erkin kóterilgen eren tulǵa ekendiginiń aıqyn dáleli bolyp tabylady.
Qazaqstannyń Birikken Ulttar Uıymy Qaýipsizdik Keńesine múshe bolyp saılanýy – Qazaqstan Prezıdentiniń álemdik beıbitshilik pen qaýipsizdikti qamtamasyz etýge, ultaralyq jáne dinaralyq tatýlyqty ornyqtyrýǵa baǵyttalǵan jahandyq qyzmetine berilgen asa úlken baǵa ári elimizdiń halyqaralyq deńgeıdegi zor bedeliniń belgisi.
Álem tanyǵan Elbasymyzdyń bıik bedeli – elimizdiń de úlken mereıi ári mártebesi.
Qýanysh qutty bolsyn, aǵaıyn!
Muhtar QUL-MUHAMMED,
«Nur Otan» partıasy Tóraǵasynyń birinshi orynbasary