Ǵalymdardyń aıtýynsha, Almaty qalasyndaǵy laı tasqynynyń qala ekonomıkasyna aıtarlyqtaı shyǵyn keltirýi múmkin.
XX ǵasyrda Almatyda birneshe márte sel júrgeni tarıhtan belgili.
1. 1918 jyly Kishi Almaty ózeni tasyp ketken.
2. 1921 jyly tolassyz jaýyn saldarynan Kishi Almatınka qaıta tolyp, Sarysaı, Shymbulaq, Gorelnık, Kommısarovka, Kazachka, Batareıka jáne Býtakovka tasqynnyń astynda qalǵan.
3. Al 1956 jyly taǵy da Kishi Almatınka jurtty ábigerge salǵan.
4. Sondaı-aq, 1963 jyly Esik ózeni baseıni tasyp ketken.
5. 1973 jyly Medeý plotınasy 4,5 mln kýb mertlik seldi tosyp qalyp, qalaǵa qaýip seıilgen.Degenmen shyǵyn az bolmaǵan.
6. Sońǵy jyldary №6 sý qoımasy qaýip tóndirip turǵany týraly buǵan deıin de aıtylǵan bolatyn. Onda 9 mln kýb metr sý, laı, muz jáne tas jınaqtalyp qalǵan. Bul óz kezeginde qalaǵa aıtarlyqtaı qaýip tóndiredi degen sóz.
Geografıa ǵylymdarynyń doktory Borıs Stepanovtyń aıtýynsha, 2010 jyldyń ózinde qarjylaı táýekeldiń mólsheri 15 mlrd. teńge bolýy múmkin ekendigi aıtylǵan. Eger alda-jalda tabıǵı hám adam qolymen jasalǵan apat bola qalsa, ıaǵnı, Almatyny sel basatyn bolsa – onda Almaty uzaq jyldarǵa deıin Qazaqstannyń negizgi qarjy ortalyǵy bola almaı qalýy bek múmkin. Mysaly, bir ǵana Medeý plotınasynyń qaıta salý úshin keminde 100 mln dollar qajet bolady. Al Naýryzbaı aýdanyndaǵy seldiń maksımaldy shyǵyny 10 mlrd. dollarǵa jetýi múmkin.
2014 jylǵy Talǵardy sel basqanda memleket ekonomıkalyq shyǵyn kólemin 1 mlrd. teńgege baǵalaǵan.
Eskere ketetin jaıt, Talǵardaǵy sel kezinde 300 myń kýb metr sý tasyǵan. Bul qazirgi №6-ózendegi jınaqtalyp qalǵan sýdan 30 ese az edi.
Nurzat Toǵjan