Álem kúntizbesin aýystyratyn kez keldi...

Bireýler 31 jeltoqsannyń jarym túninde jetetin kúndi, ıaǵnı, Jańa jyldy - jer betinde ózderin «hrıstıandar» ataıtyn bir qaýym el «Qudaı» sanaıtyn Isa paıǵambardyń týǵan kúnine balap, musylman jurtyna mákúrik syndy sanaıdy...

Kim bilsin, bir esepten, bul da durys shyǵar, ata-babamyzdyń tarı­hynan «shyrshany aınaldyq» degendi kezdestirmedik, esesine, qajylyqqa baryp, Qaǵbany aınalý - musylmannyń bes paryzynyń biri...

Qalaı desek te, tiri pendeniń jer betindegi tirshiliginiń on eki aıy artta qaldy. 2015 jyl - qazaq úshin asa aýyr jyl boldy.

Bireýler «Teńge devalvasıaǵa ushyrady» dep júr, men munymen kelispeımin, menińshe, eki esedeı qunsyzdanǵan qazaq aqshasy esinen tanyp, qulap tústi...

Teńge qunsyzdanbaıtynyna jyl basynda «sendirgen» úkimet jyl sońynda jer shuqyp qaldy. Byltyrǵy jyldyń kúzinde Reseı rýbli «nokaýt» alǵanda, Kárim Másimovtyń úkimeti qalyń «qorylynan» oıanýy kerek edi. 2015 jyldyń aqpanynyń 15-sinde el basshysynyń qarjy naryǵynda ózgeris bolmaıtynyn aıtyp: «Aýyzben oraq oratyndarǵa emes, resmı tulǵalardyń sózine sený kerek» - degeni de umytylǵan joq. Sáýirdiń sońyndaǵy kezekten tys saı­laýda jeńiske jetken memleket jetekshisiniń: «Saılaýdan keıin de kúrt devalvasıa bolmaıdy. Qazaq­standyqtar meniń kim ekenimdi biledi, eger ondaı belgi bolsa qalaı saqtanyp, qorǵanýdy da ózim aıtamyn» - degeni de esimizde...

Reseıdiń qaptaǵan arzan taýarla­ry­nyń básekesinen qaýiptengen qaz­aq kásipkerleri teńgeni devalvasıa­laý týraly úkimetke birneshe már­te usynys jasady. Astana kúni meı­ramynan keıin 45 kún ótkende tam­yzdyń 19-y kúni Qazaqstanda 1 AQSH dollarynyń teńgege shaqqandaǵy baǵamy 189 teńgeden 198 teńgege kóterildi. Erteńinde Qazaqstan Úki­meti ulttyq valúta baǵamyn er­kine jiberip, teńge 30 paıyzǵa qun­syz­danyp, 1 AQSH dollarynyń baǵasy ortasha eseppen 255 teńgege deıin qymbattady. Qarashanyń 2-cinde ulttyq bank jańa tóraǵasy bolyp Danıar AQYSHEV taǵaıyndaldy. Degenmen, Danıar da dalaqtap júr­gende, jeltoqsannyń ortasynda 1 AQSH dollarynyń baǵamy 350 teńgege deıin sharyqtady. Jańa bankır jańa syltaýlar tapty: «Munaı baǵasy arzandady, Reseı valútasy qunsyzdandy, álem ekonomıkasy daǵdarysqa tústi»...

Rasynda, bizdiń eldiń búdjetiniń 75 paıyzy munaı satýdan túsken qar­jydan quralady. Sondyqtan óndiris quryp, otandyq taýarlar shyǵarý kerek. İs-áreket, ónim men tabys joq jerde - ekonomka túzelmeıdi. Ulttyq bank tóraǵasy Danıar Aqyshevtyń: «Teńge munaı men rúbl ózgerisine táýeldi bolyp qala beredi» - deýi de sondyqtan...

Áıtkenmen, qandaı qıapatta da «shú­kirinen» jańylmaǵan ultpyz. Qazaq­qa bar jaqsylyq erteń keletindeı bolyp turady. Bir bol­jaǵyshtar: «Qazaq bankileri dollar men teńgeniń kýrstik aıyrmasy boıynsha paıda tabatyn múmkindikterin taýysty, ıaǵnı, teńge baǵamy turaqtanýy kerek. Teńgeniń erkindikke ketken eń aýyr kezeńi ótti» - degen úmit sáýlesin jyltyratsa, kelesi bir «Qorqyttyń kórin» kórgishter: «Qazaq benzıni úsh munaı zaýyttary 2018 jyly tolyq jumys istegende ǵana arzandaıtyn bolady» - degen góıgeıinen jańylmaıdy...

...Jyl boıyna qyl ústinde júrgen­deı mazasyz kúı keshtik. Jyl qazaq úshin asa aýyr tıdi. Bir úmit ushqyny - múlikti zańdastyrýdan 3,5 mlrd teńge shamasynda qarjy túsipti. Jaman emes. Endi iri ury-qarylarǵa es kirip, etekteı qarjysynyń eleýli bóligin elge qaıtarsa, qatyp keter edi. Áıtpese, jer júzin túgel qaptaǵan daǵdarystyń bireýdiń syrttaǵy dúnıesin aman qaldyrýy ekitalaı, tapqanyn - ıt, arqasyn - bıt jegenshe, eline buıyrsyn!..

Erteńge úmitimiz eren. Aýyrdan aýnap túsken sekildimiz...

Táýbá! Bıylǵy «Tóltolǵam» da támám...

Qajymuqan ǴABDOLLA