وسىنشاما بايتاق دالامىزدى كوز الارتقان الدەكىمدەردەن قورعاۋ ءۇشىن شىنىن ايتۋ كەرەك،قازىرگى جان سانىمىز جەتكىلىكسىز. الەمدەگى وسى كۇنگى جاعدايلارعا كوز جۇگىرتسەك،دۇنيەنى الپاۋىتتار قايتا بولىسكە سالىپ جاتقانداي اسەر قالدىرادى. وسىعان ءبىز دە دايىن بولۋىمىز كەرەك. ول ءۇشىن ەڭ ءبىرىنشى قازاقتىڭ جان سانىن قارىشتاپ ارتتىرۋ ماسەلەسىن قولعا الىپ،ۇلتىمىزدىڭ ءوسىم كورسەتكىشىنىڭ تومەن بولۋ سەبەبىن انىقتاۋ كەزەك كۇتتىرمەس ماسەلە.

ال قازىرگى قازاق انالارىنىڭ 2-3 بالادان ارتىق تۋماۋىنىڭ سەبەبى، ايتىلىپ جۇرگەندەي الەۋمەتتىك جاعدايلاردان تىس،كەسىر تىلىگىنىڭ كەسىرى ما دەگەن ويعا كەلدىم. مۇنداي ويعا كەلۋىمە تۋىسقان ءىنىمنىڭ كەلىنشەگى (كەلىنىم)كەسىر تىلىگىمەن بوسانۋى ەدى. ىنىشەگىمنىڭ ايتۋىنشا،الپامساداي ايەلىنىڭ ءوزى بوسانۋعا دەنساۋلىعى دا،كۇشى دە،جىگەرى دە جەتەدى ەكەن. الايدا بوسانۋعا ءبىر اپتا قالعاندا دارىگەرلەردىڭ كەڭەسىمەن تۋىتحاناعا جاتقان. ماسەلە وسىدان باستالىپتى.

ايەلىن تەكسەرگەن دارىگەرلەر بىرەسە «بالا وتە ۇلكەن،4.5 كگ-نان اسادى» بىرەسە «بالا تەرىس ەكەن،ءوزىڭ بوسانا المايسىڭ»دەپ ونىڭ ميىن جەي بەرگەن. بۇدان قورقىپ قالعان كەلىنشەك امال جوق كەسىر تىلىگىن جاساتۋعا بەل بۋىپتى. كۇيەۋىنىڭ شىرىلداپ: «الماتىداعى ۇلكەن بالنيساعا اپارام»دەگەن سوزىنە دارىگەرلەر: «ول جاققا اپارساڭ قابىلدامايدى،قايتا كەلسەڭ ءبىز قابىلدامايمىز»دەپ بەزىرەيىپ تۇرىپتى. اقىرى امالسىز كەسىر تىلىگىمەن بوسانعان كەلىنىمنىڭ بالاسى 3كگ-نان ارەڭ اسىپتى. بالا تەرىس كەلگەن دەگەندەرى دە وتىرىك ەكەن. ونداعى جاۋاپتى دارىگەردىڭ بار ويى:كەسىر تىلىگىن جاساعانى ءۇشىن ۇكىمەتتەن الاتىن سىياقىسى ەكەن. ءسويتىپ «كەمىندە 5كوكجالىم بولادى» دەپ جۇرگەن ىنىشەگىمنىڭ سالى سۋعا كەتتى. ايتپاقشى كەلىنىمنىڭ «تۋىتحانادا جاتقان ون ايەلدىڭ 7-8ء-ى كەسىر تىلىگىمەن بوسانادى»دەگەن ءسوزى زارەمدى ۇشىردى.

وسىنداي كوپ بالالى بولعىسى كەپ جۇرگەن قانشاما جاس وتباسىلار كەسىر تىلىگىنىڭ كەسىرىنەن اسىل ارماندارى تۇسالىپ ءجۇر ەكەن. ون ايەلدىڭ 7-8ء-ى دەگەن ەلىمىزدەگى 70-80 پايىز ايەلدەر وسىنداي كەساپاتقا ۇشىرايدى دەگەن ءسوز. بۇل سۇمدىق جاعداي. قازاقتى وسىرمەۋ ءۇشىن جاسالىپ جاتقان جىمىسقى امالدار بولۋى بەك مۇمكىن.

ومار قۇرماش