قر-ى پارلامەنت سەناتى «كەيبىر زاڭنامالىق اكتىلەرگە حالىقتىڭ كوشى-قونى جانە جۇمىسپەن قامتىلۋى ماسەلەلەرى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» زاڭ جوباسىن ماقۇلدادى. ەندى اتالعان زاڭ جوباسىنا مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازاربايەۆ قول قويسا، شەت ەلدەگى قانداستارىمىزدىڭ ەلگە كەلىپ قونىستانۋى جەڭىلدەيدى. بۇل دەگەن ءسوز قازاعى از ايماقتىڭ بويىنا قان جۇگىرىپ، تىنىسى اشىلاتىنىن اڭعارتادى.

ويتكەنى، ەلىمىزدە مەملەكەت قۇرۋشى ۇلتتىڭ سانى جالپى تۇرعىنداردىڭ جارتىسىنا جەتپەيتىن بەس بىردەي وبلىس بار. ماسەلەن، پاۆلوداردا 50،30%، اقمولادا 49،64 %، قاراعاندىدا 49،75%، قوستانايدا 39،21%، سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىندا 34،36% قازاق تۇرادى. بۇل – ارينە از. ونىڭ ۇستىنە قوستاناي مەن سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىنداعى قازاقتاردىڭ ۇلەس سالماعى 40 پايىعادا جەتپەيدى. كەرىسىنشە قوستانايدا 41،89، ال سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىندا 49،90 پايىز ورىستار تۇرادى. سونداي-اق قازاعى از ايماقتارعا شىعىس قازاقستان وبلىسىن جاتقىزساق ارتىق بولمايدى. ويتكەنى اتالعان وبلىستا قازاقتاردىڭ ۇلەس سالماعى 58،84 پايىز بولسا، ال ورىستار 37،56 پايىزدى قۇراپ وتىر. دەمەك جوعارىدا تىلگە تيەك ەتكەن ايماقتاردى قازاقىلاندىرۋ ەڭ ءبىرىنشى كەزەكتەگى ماسەلەنىڭ ءبىرى بولىپ وتىر.

وبالى نە كەرەك، ۇكىمەت سوڭعى كەزدەرى ورىستانعان ولكەنى قازاقىلاندىرۋعا كوپ كوڭىل بولە باستادى. ءبىزدىڭ بۇل سوزىمىزگە «سەرپىن» باعدارلاماسىنىڭ جۇزەگە اسىپ جاتقانى دالەل بولادى. ناقتىراق ايتساق، ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى اتالعان باعدارلاما بويىنشا 2014 جىلى 2050 گرانت بولسە، بيىل ونىڭ سانىن ەكى ەسەگە ارتتىرىپ، 5 مىڭعا جەتكىزدى. وسىنىڭ ارقاسىندا الماتى،  جامبىل،  قىزىلوردا،  ماڭعىستاۋ  وڭتۇستىك قازاقستان وبلىستارىنىڭ جاستارى ەلىمىزدىڭ 8 وبلىسىندا تەگىن وقىپ جاتىر. اتاپ ايتساق ولاردىڭ اراسىنا پاۆلودار،  قوستاناي، اقمولا، قاراعاندى، اقتوبە،   سولتۇستىك، شىعىس جانە  باتىس قازاقستان وبلىستارى كىرەدى.

الايدا، اتالعان باعدارلاماعا سەنىم ارتىپ، جوعارىدا اتى اتالعان وبلىستارعا بارىپ جاتقان جاستار از. بۇعان باعدارلامانىڭ ماڭىزدىلىعىن تۇسىندىرمەگەن باسشىلار كىنالى مە، جوق الدە قاراپايىم حالىق كىنالى مە؟ مىسالى، بەردىبەك ساپاربيەۆ ۆيسە-پرەمەر بولىپ تۇرعاندا وبلىس اكىمدەرىنە قاراتا: «بۇل ساياسي جوبا. مۇندا وبلىس اكىمدەرىنىڭ ورىنباسارلارى وتىر. اسىرەسە، قوستاناي، پاۆلودار، سولتۇستىك قازاقستان وبلىستارى بۇل جوبانىڭ ورىندالۋىنا وزدەرىڭ مۇددەلى بولۋلارىڭ كەرەك» - دەگەن بولاتىن. بۇل ءبىر.

ەكىنشىدەن، اتالعان باعدارلامانىڭ جۇزەگە اسۋىنا قاراپايىم حالى قتا قولداۋ كورسەتىپ جاتقان جوق سياقتى. ويتكەنى، كوپتەگەن اتا-انا بالاسىنىڭ وزگە وبلىسقا بارىپ ءبىلىم العانىنان گورى تۇك بىتىرمەسەدە كوز الدىندا جۇرگەنىن قالايدى. وكىنىشكە وراي، ءبىزدىڭ حالىق تۇركيا تۇرىكتەرى سياقتى وتانشىل ەمەس. ماسەلەن، تاياۋدا اتالعان ەلدە تەراكت بولىپ بىرنەشە اسكەري ازامات قازا تاپقانى كوپشىلىككە بەلگىلى. سوندا قازا تاپقان اسكەريلەردىڭ ءبىرىنىڭ اناسى «ەگەر مەنىڭ بۇدان باسقا بالام بولسا، ونى دا اسكەرگە جىبەرەر ەدىم» دەگەن ەكەن. ال، ءبىزدىڭ كوپتەگەن اتا-انالارىمىز بەيبىت كۇندە بالاسىن وزگە وبلىسقا وقۋعا جىبەرگىسى كەلمەيدى. بۇل دەگەن ءسوز قاراپايىم حالىقتىڭ بويىندا الىدە بولسا وتانشىلدىق از ەكەندىگىن كورسەتەدى.

سونداي-اق، سولتۇستىكتى قازاقىلاندىرۋدىڭ بىردەن ءبىر جولى سىرتتاعى 5 ميلليون قازاقتى وتانعا اكەلۋ بولىپ وتىر. ويتكەنى «كەيبىر زاڭنامالىق اكتىلەرگە حالىقتىڭ كوشى-قونى جانە جۇمىسپەن قامتىلۋى ماسەلەلەرى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» زاڭ جوباسى قانداستارىمىزعا داڭعىل جول اشتى. ەگەر ولار وسى زاڭنىڭ ۇتىمدى تۇستارىن ءتيىمدى پايدالانىپ ەلگە كەلەتىن بولسا، ءبىز شىنىمەن «ماڭگىلىك ەل» بولامىز. الايدا ول ءۇشىن ەڭ ءبىرىنشى قازاقتاردىڭ ۇلەس سالماعى 50 پايىز بولمايتىن وبلىستاردىڭ قازاعىن 70 پايىزعا جەتكىزۋ كەرەك. ال اتالعان مەجەگە جەتۋ ءۇشىن «سەرپىن» باعدارلاماسىنا سەنەمىز بە، جوق الدە شەتتەگى 5 ميليون قانداسقا سەنەمىز بە؟

سەرىك جولداسباي

استانا