Qazaqstannyń syrtqy qaryzy 155 mıllıard AQSH dollaryna jetti. Byltyrǵy jyly búdjet tapshylyǵyn jabýǵa syrttan 1 trıllıonnan astam teńge tartylǵan edi. Bul kórsetkish 2013 jylmen salystyrǵanda 9 esege kóp. Soǵan qaramastan bıyl úkimet Halyqaralyq bank pen Azıa damý bankinen taǵy da 2 mıllard dollar qaryz alyp jatyr, - dep habarlaıdy Qamshy.kz 31- arnaǵa silteme jasap.
Burynǵy ınvıstısıalar jáne damý vıse-mınıstri Rahym Oshaqbaev búginde memleket syrtqy qaryzyna kvazı memlekettik sektordyń bereshegin qospaıdy. Alaıda olardyń tólem qabiletin qoldap otyrý úshin ulttyq qor men búdjetten aqsha bólinip turatyny bárimizge málim -deıdi. Sondyqtan, ekonomıs pikirinshe kompanıa aralyq qaryzdardy memlekettik qaryzdan bólek qarastyrýǵa bolmaıdy.
RAHYM OSHAQBAEV, ekonomıs:
- Bizdiń syrtqy qaryzymyz 12,8-13 mıllıard dollar, ıaǵnı shamadan tys emes mólsherde bolǵanymen, kvazı memlettik sektordyń qaryzy ulǵaıyp keledi. Resmı bul sıfr 20 mıllıard dollardan joǵary. Alaıda elimizdegi 3 iri qarjy kompanıanyń qarjylyq esebine nazar aýdaratyn bolsaq, bul sıfr 25 mıllırad dollardan asyp jyǵylatynyn kóremiz.
Ekinshi másele elimizdegi bankterdiń tómen tabystylyǵy eken. Qazirde qarjy ınstıtýttarynyń reıtıńteri jaǵymsyz, "trıpl sı" deńgeıinde. Eger olarǵa qosymsha qarjylandyrý qajet bolsa, 2008 jylǵy daǵdarys tájirıbesimen memleket ulttyq qordan olardy qoldaýǵa taǵy 20 mıllıard dollardaı qarjy bólýi ábden múmkin deıdi mamandar. Sondyqtan búdjet shyǵynyn qysqartý tetikterin osy bastan qolǵa alý kerek deıdi olar.
MERÝERT MAHMUTOVA, ekonomıs:
- Búdjetti kóp paıdasy túspeıtin shyǵyndardy qysqartý kerek dep sanaımyn. Mysaly EKSPO-ǵa baılanysty, halyqaralyq forýmdar ótkizip jatady, kelesi jyly ótkizemiz degen ýnıversıadalar bar, Astananyń 18 jyldyǵyn toılaımyz dep biraz shyǵyndar shyǵaryp jatyr. Qazaqtar aıtady kórpeńe qarap kósil dep.
Ekonomıserdiń aıtýynsha, elimizdiń boryshyn turǵyndar sanyna shaǵatyn bolsaq, ár adamǵa 8700 dollar bereshekten keledi eken. Bıyldyń ózinde búdjettiń jyrtyǵyn jamaýǵa taǵy 2 mıllıard dollar syrttan alyndy. Al munaı sektorynan Ulttyq qorǵa túsetin tabys 2014 jylmen salystyrǵanda bıyl 4 ese tómen.
