Ońtústik Qazaqstan oblysynyń dıqandary qaýyn-qarbyzben qatar jemis-jıdekten de mol ónim ala bastady, - dep habarlaıdy Qamshy.kz 24.kz - ke silteme jasap.

Bıylǵy aýa raıynyń qolaıly bolýynan baýdaǵy aǵashtar jemisin kótere almaı samsap tur. Ýyljyp pisken júzim men almanyń jazdyq túri Shymkentpen qatar Almaty, Astana jáne Aqtóbege jóneltilip jatyr. Al jemistiń keshteý pisetin suryptary eksporttalady. Baǵbandar bıyl qarqyndy baýǵa otyrǵyzylǵan jemis aǵashtarynan mol ónim alamyz dep otyr.

Sabaǵynan jańa úzilgen júzimdi uzaq saqtaýǵa bolady. Ýyljyp pisken ónim tasymalǵa shydamdy. Myrzashóldegi qarqyndy baý bıyl tolyq ónim saldy. Sultan osy baqtaǵy joǵary surypty alma men júzim qalamshalaryn úsh jyl buryn óz qolymen otyrǵyzǵan. Oqyp júrip osynda tájirıbe jınady. Qolyna dıplomyn alǵan soń aýylǵa kelip eńbek etýde.

Sultan Joldasbaev, agronom:
- Júzimniń ózi jylýsúıgish jáne jaryqty qajet etedi. Bizde qudaıǵa shúkir, jylý da, bári jaqsy. Mysaly, maýsym aıynda 25 gradýs ystyq qajet. Bizde 25-30 gradýs bolady. Iaǵnı bizdiń klımat óte qolaıly.

Al, qazyǵurttyq sharýalar baptaǵan jemis-jıdek elimizdiń túkpir-túkpirinde satylýda. 500 gektardan astam qyrly jerdegi qarqyndy baýǵa alys Italıadan ákelinip otyrǵyzylǵan jemister tamshylatyp sýarylady. Baýda alma men júzimnen bólek alqory, shabdaly, almurt, qara órik sıaqty jemistiń birneshe túri ósedi. Olarǵa aýyl adamdary kútim jasaıdy.

Jergilikti jastarǵa qarqyndy baýdyń qyr-syryn Túrkıadan kelgen arnaıy maman úıretedi. Ol árbir kóshettiń jıiligi men jerdiń qunaryna mán beredi. Óıtkeni tyńaıtqyshty soǵan qarap qosady eken.

Bırol Qarabaý, agronom:
- Myna almanyń Túrkıada pisken almaǵa qaraǵanda aıyrmashylyǵy joq. Biraq sapasynan bul jaqtyń ónimi artyq bolýy múmkin. Óıtkeni sizderde kúnniń kózi kóp shyǵady. Sosyn ónim jaqsy bolady.

Qojalyqtyń ónimdi saqtaıtyn eki myń tonnalyq tońazytqyshy bar. Úzilgen jemister aldyn sonda jınalady. Salqyndatyp baryp jiberedi. «Sonda ol ónim solmaıdy jáne dámdi bolyp jetedi», - deıdi mamandar.

Nurlan Quralov, «Amankeldi» JSHS-niń bas dırektory:
- Birinshi jaǵynan, tabıǵı taza bolatyn bolsa, ekinshi jaǵynan, bul óte balǵyn. Búgin alqaptan jınalǵan ónim erteńine 15-20 saǵat kóleminde Almaty, Astana qalalaryna jetip otyr. Jemistiń eń paıdalysy – balǵyndyǵy.

Jyl ótken saıyn oblys aýmaǵyndaǵy qarqyndy baý kólemi de artyp keledi. Óıtkeni jergilikti ınvestorlarǵa shyǵynnyń 40%-y sýbsıdıa retinde qaıtarylady. Jáne ózgelerge qaraǵanda býdandastyrylǵan alma túrleri ónimdi eki ese kóp beredi.

Aıdos Abıhanov, oblystyq aýyl sharýashylyǵy basqarmasy basshysynyń orynbasary:
- Jaı baýdan siz 8-10 tonna ónim alatyn bolsańyz, ıntensıvti baý úsh jyldan keıin 25-ten 50 tonnaǵa deıin ónim beredi. Bul ekonomıkalyq turǵydan da paıdaly. Sondyqtan qazirgi tańda bizdiń aýylsharýashylyq dıqandary osy ıntensıvti baý egýge jappaı kóship jatyr.

Oblysta jemis daqyldary men júzimniń barlyq egis kólemi 31 myń gektardan asyp jyǵylǵan. Onyń 20 myńy ártúrli jemis daqyldary bolsa, 10 myńy júzim. Osy egistikten bıyl baǵbandar 170 myń tonna jemis-jıdek jınaımyz dep josparlap otyr.