Benzınniń baǵasy teńgeniń taǵdyryna táýeldi
Keshe suranysqa AI-92 markaly benzıni 137-den 139 teńgege, al AI-95 benzıni 150 teńgege deıin kóterildi. Resmı málimetterge súıensek, bir jylda baǵa 13,7 paıyzǵa qymbattaǵan eken. Sarapshylar 2017 jyly benzınniń de, dızeldi otynnyń da baǵasy qymbattamasa, arzandamaıtynyn aıtady. Sebebi, rúbl devalvasıaǵa ushyraýy múmkin. Al bul óz kezeginde Reseıden keletin taýarlardyń, sonyń ishinde benzınniń de qymbattaıtynyn bildiredi.
Sarapshy Ǵalym Qusaıynovtyń aıtýynsha, benzınniń qymbattaıtyny burynnan kútilgen bolatyn. «Benzınniń qymbattaýynyń 3 negizgi faktory bar. Birinshisi teńgeniń rúblge shaqqandaǵy qunynyń quldyraýy. Qazirgi tańda valúta naryńynda 1 rúbl 5,4-5,6 teńgeniń aralyǵynda saýdalanyp jatyr. Sáıkesinshe, Reseıden satyp alatyn taýarlarymyz, onyń ishinde benzın de qymbattaýda. Ekinshi faktor - Reseı Federasıasyndaǵy janarmaı baǵasynyń ósýi.Bizdiń ishki naryqtyń 30-35 paıyzǵa deıin kórshiniń suıyq otynyna táýeldi. Sol sebepti Reseıdegi benzın baǵasy bizdiń naryq úshin ındıkator bolyp otyr. Úshinshi faktor, otandyq munaı óńdeýshi zaýyttardyń qýatynyń azdyǵy men álemdik naryqtaǵy munaı baǵasynyń qymbattaýy»,- deıdi ol.
Reseıdegi baǵa bizden joǵary – benzın 36,5 paıyzǵa, dızeldi otyn 73,7 paıyzǵa. Mysaly, sońǵy kórsetkishke júginsek, kórshi eldegi 1 lıtr benzın baǵasynyń teńgege shaqqandaǵy quny 185 teńgeni tóńireginde. Bul óte kóp, ári Eýrazıalyq ekonomıkalyq odaq aıasynda shekaralardyń ashyqtyǵy aıyrmashylyqty ustap turýǵa múmkindik bermeıdi.
Benzınniń qymbattaýynyń basty sebebi - elimizde janarmaı qorynyń azdyǵy
Al ekonomıs Sergeı Smıronovtyń aıtýynsha, benzınniń qymbattaýynyń basty sebebi - elimizde janarmaı qorynyń azdyǵy. «Buryn Energetıka mınıstrligi Munaı óńdeýshi zaýyttar modernızasıadan ótkennen jylyna 18-18,5 mln tonna munaıdy óńdeıdi dep josparlanǵan edi. Alaıda keıingi málimetter boıynsha 15,8 mln tonna ǵana óńdeıtin bolyp bekitildi. Qazaqstandaǵy avtomobıl sany jyl saıyn ósip jatqanyn eskersek ( 2016 jyly 6 mln 200 myń avtokólik tirkelgen.- avtor), mundaı kólemdegi benzın ishki suranysty qamtamasyz ete almaıdy. Mundaı jaǵdaıda sózsiz Reseıge táýeldiligimiz arta túsedi. Onyń ústine, jańa kólikter kóbeıse Eýro 4 jáne Eýrop-5 standartyna saı janar-jaǵarmaı qajet bolady. Al bizdiń zaýyttar Eýro-2 sanatyndaǵy benzın óndirýge ǵana múmkindigi bar,»- dedi sarapshy.
Aıta keteıik, qańtardyń sońynda «QazMunaıgaz ónimderi» JSHS-i benzın ókilderi 145 teńgege deıin kóteriletini týraly aıtqan bolatyn. Sarapshylar da munymen kelisetinin jetkizdi. Sergeı Smırnovtyń aıtýynsha, aldaǵy egistik naýqanyna qarsańynda jáne Reseıdegi aksızdiń ósýine baılanysty janar-jaǵarmaı baǵasy taǵy da qymbattaýy múmkin. Al Ǵalym Qusaıynovtyń esepteýinshe, Reseıdegi benzın baǵasy 185 teńgeniń tóńireginde. Elimizdiń munaı baǵasyn retteýshi júıe turǵysynan eseptegende, ıaǵnı reseılik salyqty (1lıtr qunynyń 60 paıyzy) alyp tastap, transport shyǵyndaryn qosqanda 1 lıtr benzın baǵasy 140-145 teńgeniń shamasynda bolýy tıis.
Janıa Ábdibek
Jýrnalıs
