Et pen shaısyz ómir súre almaıtyn qazaq halqy úshin obal boldy. Kúndelikti qoldanyp júrgen azyǵy: qoıdyń eti, qara shaı, sút ónimderiniń áleýmet úshin mańyzy qalmapty. Baǵasy qymbattaı ma, álde basqa da jaǵdaı bola ma, bılik ózi sheshe jatar. Ázirge qolymyzdaǵy aqparatty nazarlaryńyzǵa usynamyz. 

 5 sáýirde Qazaqstanda áleýmettik mańyzy bar azyq-túlik taýarlarynyń tizbesine ózgeris engizdi. Qaýly resmı basylymda jarıalandy, dep habarlaıdy «Qamshy» aqparattyq agenttigi.

  «QR Úkimeti «Áleýmettik mańyzy bar azyq-túlik taýarlarynyń tizbesin bekitý týraly» Qazaqstan Respýblıkasy Úkimetiniń 2010 jylǵy 1 naýryzdaǵy №145 qaýlysyna ózgeris engizý týraly qaýly etedi» delingen qujat mátininde.  

Sonymen, qujatqa sáıkes, áleýmettik mańyzy bar azyq-túlik qataryna mynalar jatady:  birinshi sortty unnan jasalǵan bıdaı nany, birinshi sortty bıdaı uny, makaron ónimderi: vermıshel, rojkı, kespe, jarmalar: qaraqumyq, suly, untaq, arpa jáne tary; tazartylǵan kúrish, kartop, jańa pisken kókónister: asqanalyq sábiz, basty pıaz, aq qaýdandy qyryqqabat, asqanalyq qyzylsha, aq qant – qumsheker, kúnbaǵys maıy, sıyr eti (jaýyryn-tós bóligi, taýyq eti, taýyq sany Sút: pasterlengen, maılylyǵy 2,5%, Aıran: maılylyǵy 2,5%, sary maı: tuzdalmaǵan, maılylyǵy 72,5% kem emes,tolyqtyrǵyshtar jáne ósimdik maılary joq, İ sanatty taýyq jumyrtqasy, Ac tuzy («Ekstra»-dan basqa), súzbe (5-9% maılylyǵy). 

Búl tizimde vermıshel, kespe, qaraqumyq, suly, aqtaǵan arpa, untaq jarma sıaqty jarma túrleri, as qyzylshasy, súıegi bar qoı eti, taýyq eti, maılylyǵy 3,2% sút, aıran, qatty máıek irimshik, ósimdik jáne maılylyǵy 49 paıyzǵa deıingi sary maı, II deńgeıli taýyq jumyrtqasy jáne túıirshiktelgen qara shaı joq. 

Qaýly alǵash resmı jarıalanǵannan keıin 10 kúntizbelik kún ótkennen keıin qoldanysqa engiziledi.  

Eske salaıyq, munyń aldyndaǵy tizim QR úkimetiniń 2011 jyldyń 23 qyrkúıegindegi № 1089 qaýlysymen bekitilgen bolatyn.