Áke-sheshe úshin bala degen óte mańyzdy ári qadirli. Júktilik dáýiri kezinde 9 aı boıy áke-sheshe balasyn qushaǵyna alatyn kúnin sabyrsyzdana kútedi. Náreste shyr etip, dúnıe esigin ashqan kezde áke-shesheniń qýanyshtan júregi jaryla jazdaıdy. Endi, mine, saǵyna kútken balalaryn qushaqtap, ony súıý múmkindigine ıe boldy.
Dúnıege kelgennen keıin náreste úshin áke-sheshesiniń denesine ózin jaqyn sezinýi óte mańyzdy. Iaǵnı, náresteni áke-sheshesi qushaqtap, súıgen kezde ol ózin senimdi sezinedi.
Degenmen de, náresteler men balalardyń súıýge bolatyn betteri, jup-jumsaq qoldary, torsyqtaı shekesi turǵan kezde nelikten olardyń erinderinen súıýimiz kerek? Balasynyń erninen súıgen ata-ana «ony qattyraq jaqsy kórdim» dep oılaı ma? Árıne, joq. Kerisinshe, ata-analar balalaryn jaqsy kóretin bolsa jáne olarǵa fızıkalyq nemese rýhanı turǵydan zıanyn tıgizgisi kelmese, olardyń erinderinen súımesin.
Balalardyń erninen súıýdiń tómendegideı zıandary bar:
Imýnıtetteri áli álsiz bolǵandyqtan, bizdiń aýzymyz arqyly mıkroptar aǵzasyna tezirek ótedi de jıi syrqattanady.
Ushyq, bezeý, tis etiniń jaralary sekildi ınfeksıalardyń ótý qaýipi bar. Ásirese, náresteler men balalar úshin ushyq óte qaýipti.
Balalarǵa jynystyq tárbıe berý barysynda deneleriniń ózderine ǵana tán bóligi bar ekenin jáne ol jerlerine eshkimniń qol tıgizýine ruqsat bermeýi kerek ekenin aıtyp jatqanda, eger ata-ana ózi balasynyń erninen súıetin bolsa, balanyń sanasynda qarama-qaıshylyqtar týyndaıdy.
Ata-anasy erninen súıetin balalar basqalardyń da erninen súıýine qarsylyq bildirmeıdi. Óıtkeni, balalar úshin ata-analarynyń barlyq isi durys bolyp esepteledi jáne ruqsat etiledi dep oılaıdy. Osylaısha, olar ózderin jaman nıetti adamdardyń is-áreketinen qorǵaı almaıdy, tipti olardyń bul áreketiniń jaman jáne zıandy ekenin túsine de almaıdy.
Ákesi ulynyń, anasy qyzynyń erninen súıgen kezinde bala jynys anyqtaýda qınalý, óskende basqa jynysty tańdaý,ıaǵnı óz jynysyn ıelene almaý sekildi qaýipterge jol ashýy múmkin.
Ákesi qyzynyń, anasy ulynyń erninen súıýi bolashaqta áke-sheshe men balanyń arasyndaǵy qarym-qatynasqa keri áserin tıgizýi múmkin. Tipti, bul balalar erteń úılengen kezinde otbasylyq ómiri men jynystyq ómirinde de qıyndyqtarǵa dýshar bolýy múmkin.
Erinnen súıý jynystyq belgilerdi de qamtıtyndyqtan, balada jynystyq dabyl erte qaǵylyp, balanyń basy qatady ári onyń damýyna da keri áserin tıgizedi.
Áke-sheshesi tarapynan erninen súıiletin bala mektepte dosynyń nemese úıge kelgen qonaqtyń erninen súıýge tyryssa, onda onyń bul áreketi qoǵamdy óz ornyn tabýyna zıanyn tıgizedi.
Balalarymyzdy súıeıik, tipti jıi-jıi súıeıik. Biraq, erninen, quıryǵynan nemese sanynan emes, betinen, qolynan, shekesinen súıeıik.
Eljas Ertaıuly
"Baqytty otbasy" otbasylyq keńes ortalyǵy
