Sovet elderin tereń zerttegen Zbıgnev Bjezınskıı dúnıeden ozdy

/uploads/thumbnail/20170710085503186_small.jpg

AQSH memleket qaıratkeri, ǵalym Zbıgnev Bjezınskıı qaıtys boldy dep habarlaıdy Qamshy aqparattyq agenttigi.

Bjezınskıı 1928 jyly 28 naýryzda Varshavada ómirge kelgen. Fılosofıa doktory (1953), profesor (1960). Onyń qaıtys bolǵany týraly áleýmettik jelide Qazaqstan RTRK basshysy Erlan Qarın jazdy.

«AQSH-tyń basty ıdeology Zbıgnev Bjezınskıı dúnıeden ozdy. Memleketine qyzmet etýge búkil ómirin arnaǵan uly strateg, tulǵa. Qazaqstan táýelsizdigine ıe bolǵan ýaqytta bizdiń memlekettiligimizdiń geosaıası orny men mańyzdylyǵyn, ereksheligin aıqyndaǵan sarapshy. AQSH saıasaty daǵdarysqa ushyraǵan osy qıyn ýaqytta memleketine óte qajetti iri tulǵa edi. Álemdik sarapshy qaýym da asa kórnekti ǵalymnan aıryldy. Imandy bolsyn!» dep jazdy saıasatker.

Z.Bjezınskıı 1949 jyly Mak-Gıll ýnversıtetin (Kanada), keıin Garvard ýnversıtetin(AQSH) bitirgen. 1953 — 1960 jyldary Garvard ýnıversıtetinde (Orys zertteý ortalyǵy, 1956 — 60 jyldary Halyqaralyq másele ortalyǵy) ǵylymı zertteýmen aınalysqan. 1960 jyly Kolýmbıa ýnıversıtetinde (Nú-Iork) profesor, sonymen birge 1962—77 jyldary Komýnızm máseleleri ınstıtýtynda dırektor qyzmetin atqarǵan. 1977—1981 jyldary AQSH prezıdentiniń ulttyq qaýipsizdik jónindegi kómekshisi, AQSH Ulttyq qaýipsizdik keńesiniń múshesi bolǵan. 1981—1989 jyldary Djordjtaýn (Vashıngton), Kolýmbıa ýnıversıtetterinde jumys istedi. 1989—1999 jyldary Djon Hopkıns ýnıversıtetinde halyqararalyq qatynastar bólimin basqardy.

Z. Bjezınskıı eńbekterinde keńestik saıasat ıdeologıasy men bıligi, komýnızmniń bolashaǵy joqtyǵy máseleleri qarastyrylǵan. Olardyń ishinde:

“Tolassyz tazartýshylyq — keńestik totalıtarshyldyqqa tán saıasat” (1956),

“Keńes Odaǵy úkimeti jáne ıdeologıasy” (1962),

“Eki dáýir toǵysynda” (1970),

“Úkimet jáne prınsıp” (1983),

“Oıyn jospary: keńes-amerıkan básekelestiginiń geostrategıalyq sheńberleri”;

“Uly quldyraý: XX ǵasyr basynda komýnızmniń paıda bolýy men aqyry” atty irgeli eńbekteri dúnıe júzi ǵalymdaryna keńinen tanymal.

Sońǵy kitabynda KSRO-nyń ishki jáne syrtqy saıasatyn tereń de jan-jaqty zertteý nátıjesinde bul ımperıanyń da ydyraýǵa ushyraıtyndyǵy týraly dáıekti ǵylymı boljam jasady. Z.Bjezınskıı KSRO quramynda bolǵan halyqtardyń ult-azattyq kúresine qoldaý kórsetti. Eńbekterinde otarlyq tártip pen ulttyq ezgi keńes ımperıasynyń quldyraýyna ákeletindigine basa nazar aýdardy. 20 ǵasyrdyń 90-jyldarynan bastap burynǵy KSRO aýqymyndaǵy, onyń ishinde Ortalyq Azıadaǵy geosaıası jaǵdaı men jańadan paıda bolǵan táýelsiz memleketterdiń bolashaǵy týraly máselelermen shuǵyldandy.

Qatysty Maqalalar