Sózdiń magıalyq qýaty bar ekendigine osy ónerdi tóńirektegen adamdardyń birshamasy qarsy kele qoımaıdy. Sóıte tura biz «jaqsy sózdiń-jarym yrys» ekenin qaperden shyǵaryp alyp jatamyz. Keleńsiz sózdi-keleńsiz oılardy kóp oılaıtyndyǵymyzdan aıtatyn bolýymyz kerek. Al nege «keleńsiz» oılaımyz? Bireýdiń úıinde shyryldaǵan sábıdiń úni shyǵyp, perzentti bolypty degen jańalyqtan kóri, óz balasyn ózi órtep jiberipti degen aqparat kóp oqylady. Biri elimizdiń Batysynda, endi biri Shyǵysynda júrip, bir –birine áreń qoly jetken qos ǵashyq shańyraq kóteripti degen jańalyqqa qaraǵanda, sonshama jyl otasqan álgiler aıyrylysyp tynypty degen syńaıdaǵy áńgimeniń ǵumyry uzaq. Kóp talqyǵa túsedi. Biz qaıda bara jatyrmyz? Buryn jaǵymsyz jańalyqty aýzynyń sýy quryp aıtýshyny ósekshi dep jaqtyrmaýshy edik. Qazir ony aıtýdan da, tyńdaýdan da shimirikpeıtin bolyp baramyz. Bizdiń janashyrlyq sezimimiz ben qabiletimiz semip bara jatqandaı. Internette ary- beri siltenip jatatyn jańalyqtarǵa uıyǵan halyqtyń samarqaý keıipi kimderge qolaıly? Ol ras, ǵalamtor bizdiń ómirimizdiń bólshegine aınalyp ketti. Onsyz dúnıeden maqurym qalǵandaı bir kúı keshesiń. Desede, ekranǵa úńilgenniń barlyǵy ergip otyr dep aıtýǵa taǵy kelmeıdi. Solaı otyryp tirligin bitiretinder, bıznesin júrgizetinder barshylyq. Biraq sol barshylyqtardyń qarasynda bizdiń qandastarymyzdyń úlesi qansha eken degen suraq sýmańdaı beredi. Jalpy jalpaq tilde qazaqty jalqaý dep aıtýǵa qushtarmyz ǵoı. Biraq jeńil jumysta júrgen qazaqtyń sany az sekildi. Máselen, ózim búge-shigesine deıin biletin bútı ındýstrıada bir qazaq joq. Ras, bizde kosmetıka óndirisi damymaǵan. Dese de tystan keletin brendterdiń marketologtarynan bastap, satýshysyna deıin basqa ultqa tıesili. Al anyǵynda bútı ındýstrıa sonshalyqty aýyr sala emes. Ol etıka men estetıkany talap etetin, taza ortada oınap-kúlip júretin bıznes túri. Munda erler de, názik jandylar da nápaqasyn aıyra alady. Bul salaǵa barý úshin arnaıy oqý ornyn támamdaýdyń da qajeti shamaly. Biraq tabys kózi basqa mamandyqtarǵa qaraǵanda joǵary. Sebebi búgingi tańda sulýlyq pen sánge nazar aýdarylyp jatyr. Bútı salasynyń kosmetıkalyq kásibin bylaı ysyrǵanda, bizdiń ult ókilderiniń arasynan shyqqan vızajısterdi de az jolyqtyramyz. Al toıshyl qazaqtyń qyz-kelinshekteri saltanatqa sándenip baratyny jasyryn emes qoı. Joǵaryda atap ótkenimizdeı, vızajıst bolý sonshalyqty qıyn emes. Kosmetıka óniminiń kásibimen aınalysý da asa aýyr sharýa emes. Dál sol sekildi talǵamy bar adamdar-stılıst te bola alady. Bar bolaǵany osy salaǵa qyzyǵýshylyq qajet. UBT-dan óte almaı qalsa, ómir de sol jerden toqtaıdy dep oılaıtyn da qazaq qana. Al basqa jurt osyndaı jeńil ári ońaı olja tabatyn jerdi tóńirekteıdi. Bilimge qushtar bolǵanda durys shyǵar. Biraq 11 jyl boıy oqymaǵan balany, « tym bolmasa, muǵalim bol»,- dep kolejge súırelegenshe zaman talabyna saı mamandyqtarǵa alyp kelgen jón. Qazaqstanǵa endi kelgen bir kosmetıkalyq ónimniń tusaýkeserine bara qalsań, ol jerden qazaqtildi áriptesimdi taba almaı ábiger bolamyn. Áriptesti qoıshy, osy bızneste júrgenderdiń arasynda júrip týǵan tilińdi saǵynyp, syrtqa atyp shyǵasyń.. Máselen blogermiz deıtinder de álemdik tájirıbe kórsetkendeı belgili bir salanyń saýsaǵyn ustaýy tıis. Internet áleminde qazaqtildi bútı redaktorlar men blogerler áli qalyptaspaǵan. Sol da kásip bolyp pa? Betke anany jaǵyp, mynany sıpaǵan úshin jazǵysh bolmaı-aq qoıdym dep oılaýymyz múmkin. Oılaı salý op-ońaı ǵoı. Al sol qadamǵa barý arqyly siz eki kúrdeli máseleni sheshe alasyz. Eń aldymen bútı bıznestegi qazaq tiliniń tynysy ashylady. Ekinshiden jeńil ári pań kásiptiń ıesi atanasyz. Al biz bir salaǵa jabysyp alyp, odan soń birimizdi-birimiz kóre almaı, aıaǵymyzdan shalyp álekpiz.
Aınur Tóleý
