... Sońǵy aptalar, shyndyǵynda, tym aptap boldy...
Ásirese, Ońtústik Qazaqstan men Almaty qalasy úshin...
Qazaqtyń áıdik eki aımaǵy basshylarynan aıyryldy. Ońtústiktiń
jurtyna aqyl toqtatyp, ómir kórgen óristi azamat buıyrsa, almatylyqtarǵa, tipti, kishkentaı aýyldy da basqaryp kórmegen kókózek jigit keldi. Biraq, «kúshtiniń arty dıirmen tartyp», «Bolashaq» baǵdarlamasynyń tuńǵysh túlegin Elbasynyń ózi jetektep ákelip, Almatynyń azýly zıalysyna tanystyrdy. Qaıtsin endi, klastastyń balasy – óz balańdaı ystyq qoı...
Túrinen Almatydan ǵana emes, adamzattan túńilgen keıip kórinetin Ahmetjan ESİMOV elimizdiń eń iri shaharynda 460 myń kásipkerlik nysandarynyń turaqty jumys isteıtindigin, Elbasynyń Almatyny «qazaq ekonomıkasynyń lokomotıvi» dep ataǵanyn bıylǵy jyldyń alǵashqy jartysynda isker qalanyń respýblıka búdjetiniń 3/1 bóligin jınap úlgergen basty qan quıýshy (donor) ekendigin; Qazaqstannyń shıkizat ónimderine álemdik baǵanyń áser ete almaıtyn ári shaǵyn jáne orta kásipkerlikti negizge alǵan «basqa ekonomıka» qurýǵa tyrysyp jatqandyǵyn; tipti, osynaý mańyzdy tájirıbe úshin Almaty qalasynyń tańdalyp alynǵandyǵyn; kerek deseńiz, búgingideı munaı men metaldardyń álemdik quny quldyraǵanda Almatynyń dáp osy artyqshylyǵy men aıyrmashylyǵy el ekonomıkasynyń «júrek qaǵysyn» qalypty ustap turǵandyǵyn; qazaqtyń keńbaıtaq dalasynda kásipkerliktiń damýyna Almatydan artyq qolaıly jerdiń joq jáne Almatynyń toqtaýsyz damýǵa tıis ekendigin salqyn sabyr, kemel senimmen áńgimelep berdi.
Biz sendik. Sabyr men kemeldikke sendik. Ahmetjan Smaǵululynyń moıynyndaǵy jaýapkershilik jeńildegen joq, kerisinshe, aýyr tarta tústi. Astana qalasynyń ákimi Ádilbek Jaqsybekov óz laýazymy men «Astana EKSPO-2017» halyqaralyq kórmesi Ulttyq kompanıasynyń basshylyǵyn qatar kótere almas edi. Bizdiń «olımpıadalyq armanymyzdy» Beıjiń urlap ketken soń, adamzat aldyndaǵy abyroıymyz – «Astana EKSPO-2017» halyqaralyq kórmesi bolyp qaldy. Ahmetjan aǵamyz aýylsharýashylyq agronomy bolsa da, qazaqtyń bedeli úshin jańa tehnologıamen «dostasyp», adamzattyń múldem tyń kúsh-qýatynyń túrlerin tabýǵa týra keledi... Eń bastysy, qazaqtyń abyroıyn saqtaýǵa bólingen qyrýar qarjylar bedelimizdi bes tıyn qylyp, talan-tarajǵa túspesin. Esimov esi joq essiz de, baýyrlyǵy joq bóten de, aǵaıyndyǵy joq alys ta adam emes, eserlik kórsetpeıtin shyǵar?!.
...Eń qıyny, tamyzdyń jeksenbisiniń tamyljyǵan túni Almatynyń alyp qorjynyn birge bólisip, maıyn iship, jiligin shaqqan jýanqaryndar úshin aspannan túsken naızaǵaıdaı boldy. Qoıdyń basyn mújip, mıyn birge jegen etekjeńdi Ahmetjannyń ornyna, nemisten sý únemdeýdi úırengen úrpekbas kele qaldy. Elbasynyń «Almaty - jastar men stýdentterdiń qalasy bolǵandyqtan, jas adam keldi» degenge meńzegen sózi de eshkimdi ılandyra almady...
Elimizdiń eń belsendi ekonomıkalyq ortalyǵy dúr silkindi...
Baýyrjan BÁIBEK - alaqandaı aýyldy da jeke basqarmaǵan, sharýashylyq tájirıbesi múldem joq, iri qalaǵa basshylyqqa taǵaıyndalǵan tuńǵysh «bolashaq» baǵdarlamasynyń ókili jáne sovettik basqarý satylaryn kórmegen birinshi ákim.
Baýyrjan Báıbektiń shyqqan bıigi orynbasarlyqtan asqan joq: Prezıdent Ákimshiligi jetekshisiniń orynbasary jáne «Nur Otan» partıasy basshysynyń birinshi orynbasary.
Jergilikti bılikke qaǵazben nusqaý taratý men aımaqtyń kúlli sharýashylyǵyn naqty basqarýdyń nemese ınternet-joba jetekshisi bolý men asa iri qurylys alańyn basqarýdyń arasy jer men kókteı!..
Degenmen, Elbasy: «Búgingi jaǵdaıda Almatyny basqarýǵa tájirıbeli de kreatıvti kadrler kerek» dep qaldy. Baýyrjan Báıbektiń «tájirıbesi» belgili, al, kreatıv degen ne?
Kreatıvti bolý degenimiz – (create - aǵylshyn sózi - jasap shyǵarý týdyrý) naqty jaǵdaıda buryn qoldanylmaǵan tyń tásilder men ádisterdi qoldaný arqyly qıyndyqtan shyǵýdyń nemese maqsatqa jetýdiń múldem jańa joldary. Jeke adamnyń bilimi men jigerin paıdalanyp, dástúrli ádet-ǵuryptan múldem bólek, jańasha oı-sanasymen táýelsiz tásilder qoldanýdyń nátıjesinde batyl sheshim qabyldaýy. Amerıkandyq psıholog Abraham Masloý: «Kreatıv - árbir adamda bolǵanymen, ósken ortasyna, tálim-tárbıesi men bilim-biligine qaraı kóbine joǵalyp ketetin shyǵarmashylyq ynta men baǵyt» deıdi...
Almaty - qatardaǵy qarapaıym qala emes, alyp megapolıs. Almatydaı «ór keýdeli, nar bolmysty» qalaǵa ynta men baǵyt azdyq etedi, tipti, muny qaýipti qadam desek te artyq emes...
Bálkim, Baýyrjan Baıbek - pil men túıeniń teketiresiniń «jemisi» shyǵar, biraq, ómir-ormanynda asa qaýipti jyrtqyshtardyń júrgendigin umytpaý kerek...
Atamyz qazaq: «Maı surasań - mine, quıryq» degen eken.
As bolsyn!..
Qajymuqan ǴABDOLLA