الاتاقيالى وزبەك ەلى اياقاستى ءابىگەرگە ءتۇستى. بيلىكتى 24 جىل ۋىسىندا ۇستاپ كەلە جاتقان پرەزيدەنت يسلام كاريموۆ ءوز وكىلەتتىگىن قىسقارتپاق. ياعني پرەزيدەنتكە تيەسىلى بيلىك تىزگىنىنىڭ ءبىر ۇشىن الداعى ۋاقىتتا پرەمەر-مينيستر مەن پارلامەنت ۇستاماق.
وسىعان بايلانىستى ەلدىڭ اتا زاڭى كونستيتۋسياعا ءبىراز وزگەرتۋ ەنگىزبەك. ءبارى يسلام اكا كاريموۆ ويلاعانداي بولسا، كەلەر جىلى پرەزيدەنتتىك دودادان اتى وزعان ادام ءدال قازىرگىدەي ۇلكەن وكىلەتتىككە يە بولا الماق ەمەس.
ەسكە سالا كەتەر جايت، الداعى جەلتوقسان ايىندا پارلامەنت، كەلەر جىلدىڭ باسىندا پرەزيدەنت سايلاۋى ءوتپەكشى. بۇل سوعان دايىندىق بولسا كەرەك-تى. جاسى 74-كە كەلگەن كاريموۆ سايلاۋعا تۇسە مە، تۇسپەي مە، بەلگىسىز. ول جونىندە پرەزيدەنت اكىمشىلىگى دە، كاريموۆتىڭ ءوزى دە ءۇنسىز. بالكىم، ەلدەگى بيلىكتەن دامەلى توپتاردىڭ اڭدىسىن اڭدۋدا بولار. جالپى، كاريموۆ 2010 جىلى دا ەلدەگى نەگىزگى زاڭعا ءبىراز وزگەرتۋ ەنگىزدىرگەن ەدى. وندا «پرەزيدەنت اياقاستى اۋىرىپ، ءوز مىندەتىن اتقارا المايتىن بولسا نە ىستەۋ كەرەك؟» دەگەن سياقتى ءبىراز ماسەلەلەر قارالعان. سول وزگەرىستەردىڭ ىشىندە پرەزيدەنتتىك مەرءزىمدى 7 جىلدان 5 جىلعا تۇسىرگەن. ەكى مەرزىم وتىرعان ادام ودان ءارى سايلاۋعا تۇسۋگە قاقىلى ەمەس دەگەن باپ تا قوسىلعان. ەندى اراعا ءبىراز جىل سالىپ، كاريموۆ تاعى كونستيتۋسياعا وزگەرتۋ جاساۋعا تالپىنىس جاسادى. ەندىگىسى ەل باسقارۋدى ۇجىم بولىپ قولعا الۋ، ياعني پرەزيدەنت، پرەمەر-مينيستر جانە پارلامەنت. بيلىك بىلاي ءبولىنىپ وتىر، پرەزيدەنت ىشكى-سىرتقى قورعانىس ساياساتىن قولعا الادى جانە كۇشتىك قۇرىلىمداردى باسقارادى، پرەمەر-مي-نيستر ەكونوميكا مەن الەۋمەتتىك سالاعا جاۋاپ بەرەدى، پارلامەنت مينيسترلەر كابينەتىنىڭ قىزمەتىنە، اتقارۋشى بيلىككە جانە ستراتەگيالىق ماسەلەلەر ءجونىندە شەشىم قابىلداۋ قۇقىنا يە بولماق. وسىلايشا بيلىك ءۇش تارماققا بولىنبەك.
ءقازىردىڭ وزىندە ەلدە سايلاۋ ءدۇبىرى ەستىلە باستادى. پرەزيدەنتتىكتەن دامەلى توپتار اراجىكتەرىن اشىپ، سالماقتارىن تارازىلاي باستاعانعا ۇقسايدى. تارتىس سامارقاند-بۇقارالىق، تاشكەنتتىك، فەرگانالىق، قاراقالپاقتىق، حورەزمدىك جانە سۋركاشتىقتار (سۋرحانداريا جانە قاشقانداريا وبلىستارى) اراسىندا وتپەك. دەگەنمەن سامارقاندتىق توپتاردىڭ بيلىك تىزگىنىن ۇستاۋعا ءمۇمكىندىگى مول سياقتى. سەبەبى ول توپقا 2003 جىلدان بەرى پرەمەر-مينيستر بولىپ كەلە جاتقان شاۆكات ميرزيايەۆ جەتەكشىلىك ەتەدى.
كىم قالاي ايتسا دا، ىشكى ويىن سىرتقا كوپ شىعارا بەرمەيتىن، كوبىنە جۇمباق قالپىن ساقتايتىن يسلام كاريموۆ ءوز ەلىندە تاعى ءبىر ساياسي ءجۇرىس جاساۋدى قولعا الدى. مۇنداعى ويى نە؟ ول ازىرگە جۇمباق.
سەيسەن امىربەك ۇلى