11 قاراشادا قازاقستاندا ەنەرگيا ۇنەمدەۋ كۇنى اتاپ وتەدى، ال باسقا ەلدەردە ءبىرىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىستىڭ اياقتالۋى ەسكە الىنادى نەمەسە ارداگەرلەردى قۇرمەتتەيدى جانە تاۋەلسىزدىگىن اتاپ وتەدى. مەملەكەتتەردىڭ، مادەنيەتتىڭ جانە حالىقارالىق قاتىناستاردىڭ دامۋىنا اسەر ەتكەن ماڭىزدى تاريحي وقيعالار دا وسى كۇنمەن بايلانىستى. 11 قاراشادا قانداي مەرەكەلەر تويلانادى جانە بۇل كۇنى قازاقستاندا جانە الەمدە قانداي ماڭىزدى وقيعالار ورىن الدى. 

قازاقستانداعى ەنەرگيا ۇنەمدەۋ كۇنى

11 قاراشادا قازاقستاندا ەنەرگيا ۇنەمدەۋ كۇنى اتاپ وتىلەدى. بۇل كۇنى ەلدەگى مەرەكەلىك كۇندەرىنىڭ تىزىمىنە ەنگىزىلگەن جانە ەنەرگەتيكالىق رەسۋرستاردى ۇتىمدى پايدالانۋعا نازار اۋدارۋعا باعىتتالعان. الايدا مەرەكە – مەملەكەتتىك دەمالىس كۇنى ەمەس. ونىڭ باستى ماقساتى – ەلەكتر ەنەرگياسىن، جىلۋدى جانە ەنەرگيانىڭ باسقا تۇرلەرىن ۇنەمدى تۇتىنۋ قاجەتتىلىگىن ەسكە ءتۇسىرۋ. ەنەرگيانى ۇنەمدەۋ شىعىنداردى ازايتۋعا، ەنەرگەتيكالىق ينفراقۇرىلىمعا جۇكتەمەنى ازايتۋعا جانە قورشاعان ورتاعا جاعىمسىز اسەرلەردى ازايتۋعا كومەكتەسەدى. بۇل كۇنى اقپاراتتىق ناۋقاندار، ءبىلىم بەرۋ ءىس-شارالارى جانە ەكولوگيالىق اكسيالار وتكىزىلۋى مۇمكىن. ونەركاسىپتە، تۇرعىن ۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىقتا جانە كۇندەلىكتى ومىردە ەنەرگيا ءتيىمدى تەحنولوگيالاردى ەنگىزۋگە ەرەكشە نازار اۋدارىلادى.

بىتىمگەرشىلىك كۇنى – ءبىرىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىستىڭ اياقتالۋى

جىل سايىن 11 قاراشادا كوپتەگەن ەلدەردە ءبىرىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىستىڭ اياقتالۋىنا ارنالعان بىتىمگەرشىلىك كۇنى اتاپ وتىلەدى. 1918 جىلى 11 قاراشادا گەرمانيا مەن انتانتا ەلدەرى تاڭەرتەڭگى ساعات 11-دە كۇشىنە ەنگەن كومپەندىك بىتىمگە كەلدى. بۇل –  حح عاسىرداعى ەڭ جويقىن قاقتىعىستاردىڭ ءبىرىنىڭ باتىس مايدانىنداعى شايقاستىڭ اياقتالعان كۇنى. فرانسيا مەن بەلگيادا بۇگىن مەملەكەتتىك مەرەكە بولىپ تابىلادى. ۇلىبريتانيادا جانە دوستاستىقتىڭ باسقا ەلدەرىندە بۇل كۇنى قازا تاپقان اسكەري قىزمەتشىلەر ەسكە الىنادى. ەسكە الۋ سيمۆولى سوعىس قۇرباندارىنا قۇرمەت بەلگىسى رەتىندە كيىلەتىن قىزىل كوكنار بولدى. مەموريالداردا گۇل شوقتارىن قويۋ راسىمدەرى مەن ءبىر مينۋت ۇنسىزدىك بار.

قازاقستانداعى تاريحي وقيعالار

1996 جىل – قازاقستاننىڭ شىعىس ەلدەرىنىڭ تاريحىن، مادەنيەتىن جانە حالىقارالىق بايلانىستارىن زەرتتەۋمەن اينالىساتىن ر. ب. سۇلەيمەنوۆ اتىنداعى شىعىستانۋ ينستيتۋتى قۇرىلدى.

1998 جىل – استانادا پەريناتالدىق ورتالىق بازاسىندا انا مەن بالا دەنساۋلىعىن قورعاۋ رەسپۋبليكالىق عىلىمي-زەرتتەۋ ورتالىعىنىڭ فيليالى اشىلدى.

2004 جىل – استانادا مەملەكەتتىك ءتىلدىڭ مارتەبەسىن دامىتۋعا جانە نىعايتۋعا ارنالعان "قازاق ءتىلى" حالىقارالىق قوعامىنىڭ IV قۇرىلتايى ءوتتى.

2004 جىلى – الماتىدا نۇرعيسا تىلەندييەۆ اتىنداعى العاشقى رەسپۋبليكالىق ديريجەرلەر بايقاۋى ءوتتى.

2006 جىلى – پاۆلودار وبلىسى باياناۋىل اۋدانىندا قازاق اقىنى، ويشىل جانە تاريحشى ءماشھۇر ءجۇسىپ كوپەيەۆتىڭ كەسەنەسى اشىلدى.

2015 جىل – استانادا ەۋرازيانىڭ حالىقارالىق قاۋىپسىزدىگى مەن دامۋىنا ارنالعان استانا كلۋبىنىڭ العاشقى وتىرىسى ءوتتى.

2019 جىل – افينىدا قازاقستاننىڭ تاريحي مۇراسىن تانىستىرعان "ۇلى دالا: تاريح جانە مادەنيەت" كورمەسى اشىلدى.