بالالار ادەبيەتى تەك كىتاپ سانىنان تۇرمايدى. شىعارماشىلىق قيالدىڭ، ءبىلىمنىڭ جانە قۇندىلىقتاردىڭ كىلتى بولعاندىقتان قازاقستاندا كوپتەگەن باسقا ەلدەردەگىدەي، بالالارعا ارنالعان جازۋشىلار مادەني مۇرانى قالىپتاستىرۋدا جانە بولاشاق ۇرپاقتى تاربيەلەۋدە ماڭىزدى ءرول اتقارادى.
"التىن جازۋشىنى" تابۋ — بۇل ەڭ الدىمەن ۇلتىمىزدىڭ رۋحى مەن مادەنيەتىن جاقسى كورسەتەتىن داۋىستى تابۋ"، — دەپ تۇسىندىرەدى فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى دجەمما امانجولوۆا.
"مەن ءوز جۇمىسىمدا شىعارمالارى ماڭىزدى تاقىرىپتاردى قوزعاپ قانا قويماي، بالالاردى شابىتتاندىراتىن جانە ۇيرەتەتىن اۆتورلاردى تابۋعا تىرىسامىن"، دەيدى مامان.
دجەمما امانجولوۆا بالالارعا ارنالعان بەس كورنەكتى قازاقستاندىق اۆتور تۋرالى اڭگىمەسىندە ولاردىڭ شىعارماشىلىعىنىڭ ماڭىزدىلىعىن جانە ونىڭ وقىرماندارعا اسەرىن اتاپ كورسەتەدى. ساراپشىنىڭ ايتۋىنشا، كەز-كەلگەن جازۋشى – ەلدىڭ باي مادەني مۇراسىنىڭ وكىلى، بۇل حالىقتىڭ جانى. قازاقستاندىق اۆتورلار قازاقستاندىق قوعامداعى ءومىردى، تاريحتى، مادەنيەتتى جانە الەۋمەتتىك وزگەرىستەردى بەينەلەيتىن داۋىستار رەتىندە قاراستىرىلادى. ولاردىڭ جۇمىسى قوعامدا قىزىعۋشىلىق تۋدىرۋى مۇمكىن، ولاردىڭ جۇمىسى ۇلتتىڭ مادەني مۇراسىنىڭ بولىگى رەتىندە باعالانادى. عالىم يۋريي سەرەبريانسكييدىڭ قازاقستان ادەبيەتىنىڭ داۋىسىن نىعايتۋعا قوسقان ۇلەسىن ەرەكشە اتاپ ءوتتى:
«وقىرماندار اراسىندا يۋريي سەرەبريانسكييدىڭ "قازاقستاندىق ەرتەگىلەر" اتتى استارلى اڭگىمەلەرى ەرەكشە اسەر قالدىردى. بۇل وقىرماندى قازاقستاننىڭ مادەني مۇراسى مەن سالت-داستۇرلەرىنە تولى سيقىر مەن شىتىرمان وقيعالار الەمىنە جەتكىزەتىن بىرەگەي جيناق. اۆتور فولكلور ەلەمەنتتەرى مەن ءوز قيالىن شەبەر ۇيلەستىرەدى، جارقىن بەينەلەر، قىزىقتى سيۋجەتتەر مەن قىزىقتى وقيعالار جاسايدى. كىتاپتىڭ باستى كۇشتەرىنىڭ ءبىرى – ونىڭ شىنايىلىعى. سەرەبريانسكيي قازاق دالاسىنىڭ اتموسفەراسىن وڭاي قالپىنا كەلتىرەدى، باتىرلار مەن ورىنداردىڭ بەتتەرىندە جانداندىرادى، وقىرمانعا جەرگىلىكتى مادەنيەت پەن ءداستۇردىڭ شىنايى ءدامىن بەرەدى. سونىمەن قاتار، كىتاپ بۇكىل وتباسىمەن بىرگە وقۋعا وتە ىڭعايلى. سەرەبريانسكييدىڭ ەرتەگىلەرى كوڭىل كوتەرىپ قانا قويماي، بالالارعا مەيىرىمدىلىك، دانالىق پەن ادىلەتتىلىكتى تاربيەلەيتىن قۇندى ومىرلىك ساباقتاردى ۇيرەتەدى».
دجەمما مۇنىڭ بارلىعى شەتەلدىك وقىرماندار مەن زەرتتەۋشىلەردىڭ كەلۋىنە ىقپاو ەتەتىنىن ايتادى. قازاقستاندىق اۆتورلاردىڭ شىعارمالارى ويىن-ساۋىق كوزى عانا ەمەس، سونىمەن قاتار قازاقستاندىق مادەنيەتتى، داستۇرلەردى جانە قوعامدىق ءومىردى ءتۇسىنۋ مەن يگەرۋ قۇرالى بولا الادى.
وسىلايشا، بالالار كىتابى اكادەمياسىنىڭ باسشىسى قازاقستاندىق اۆتورلاردىڭ مىندەتتى تۇردە وقۋعا ۇسىنىلاتىن 5 تۋىندىسىن ءبولىپ كورسەتەدى:
- زيرا ناۋرزبايەۆا مەن ليليا كالاۋس-باتۋدىڭ شىتىرمان وقيعالارى تۋرالى كىتاپتارى قازاقستاندىق وقىرمانداردىڭ جۇرەگىندە ەرەكشە ورىن تاپقان جازۋشى دۋەتى. ولاردىڭ جۇمىستارى وقىرمانداردى شىتىرمان وقيعالار مەن دانالىق ساباقتارىنا تولى قىزىقتى الەمدەرگە اپارادى.
- يۋريي سەرەبريانسكيي – وقىرمانداردى ءوزىنىڭ سيقىرىمەن جانە شىنايىلىعىمەن باۋراپ العان "قازاقستاندىق ەرتەگىلەر" تانىمال كىتاپتار سەرياسىنىڭ اۆتورى. ونىڭ شىعارماشىلىعى قازاقستاننىڭ مادەني مۇراسى مەن داستۇرلەرىنىڭ جارقىن كورىنىسى بولىپ تابىلادى.
- قازاقستاندىق اۆتورلار مەن "تەنتەك" باسپاسىنىڭ باسشىسى ماليكا كولەسوۆانىڭ بىرلەسكەن شىعارماشىلىعى. مىسالى، نۇراينا ساتبايەۆانىڭ "ءالەمنىڭ كۇمىس تۇمارى"/"كءۇمىس تاڭباسى" ("تەنتەك" باسىلىمى) كىتابى ەرەكشە جاۋاپ بەرەدى.
- توني شيپۋلينانىڭ كىتاپتارى دا ادەبي تىلىمەن، تەرەڭ كەيىپكەرلەرىمەن جانە قىزىقتى سيۋجەتتەرىمەن ەرەكشەلەنەدى: ("تۇمان ەلىنىڭ سيقىرى"، "ءۇش شاي ايداھارى جانە جارقىراعان شاڭ"، "شۇڭقىرلار مەن جارىقتار"، "ۋرسۋلا سيقىرشىسىنىڭ قۇپياسى"). ەرەكشە سيۋجەتتى مۇنداي كىتاپتار بالالار مەن جاسوسپىرىمدەر مەن ەرەسەك وقىرماندار اراسىندا تانىمال.
- ءزاۋرا تورەحانوۆا – "كوشپەندىلەر ەلىندەگى امينا تۇران" كىتابىنىڭ اۆتورى.ول ورتا عاسىر كوشپەندىلەرىنىڭ سيقىرلى ەلىنە تۇسكەن قىز تۋرالى قىزىقتى وقيعانى باياندايدى. كىتاپ قازاق جانە ورىس تىلدەرىندە جارىق كوردى.