سايلاۋ جاقىنداعان سايىن قازاقستاندا پارتيالىق تاڭداۋى ءالى قالىپتاسپاعان سايلاۋشىلاردىڭ ۇلەسى ايتارلىقتاي تومەندەپ كەلەدى. بۇل ۇگىت-ناسيحات جانە اقپاراتتىق ناۋقاننىڭ بەلسەندى ءجۇرۋى اياسىندا ەلەكتورالدىق تاڭداۋدىڭ بىرتىندەپ شوعىرلانىپ كەلە جاتقانىن كورسەتۋى مۇمكىن. بۇل تۋرالى الماتىدا وتكەن، قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى جانىنداعى قازاقستان ستراتەگيالىق زەرتتەۋلەر ينستيتۋتى ۇيىمداستىرعان «سايلاۋ-2026: ساياسي ناۋقاننىڭ سيپاتى»ساراپشىلار الاڭىندا فيلوسوفيا، ساياساتتانۋ جانە ءدىنتانۋ ينستيتۋتىنىڭ ديرەكتورى ايگۇل سءادۋاقاسوۆا مالىمدەدى.
ساراپشى ۇسىنعان دەرەكتەرگە سايكەس، ناقتى شەشىم قابىلداماعان سايلاۋشىلاردىڭ ۇلەسى قسزي زەرتتەۋىندەگى 22،6 پايىزدان ەۋرازيالىق ينتەگراسيا ينستيتۋتىنىڭ ەكىنشى زەرتتەۋىندە 8،4 پايىزعا، ال قوعامدىق ساياسات ينستيتۋتىنىڭ سوڭعى زەرتتەۋىندە 5،3 پايىزعا دەيىن تومەندەگەن. وسىلايشا، العاشقى جانە سوڭعى زەرتتەۋلەر اراسىنداعى ايىرماشىلىق 17،3 پايىزدىق تارماقتى قۇرادى.
«ناقتى شەشىم قابىلداماعان سايلاۋشىلار ۇلەسىنىڭ قىسقارۋى – قازىرگى سايلاۋ ناۋقانىنىڭ ەڭ ايقىن ۇردىستەرىنىڭ ءبىرى. داۋىس بەرۋ كۇنى جاقىنداپ، پارتيالاردىڭ اقپاراتتىق بەلسەندىلىگى ارتقان سايىن ازاماتتاردىڭ كوبى وزدەرىنىڭ ەلەكتورالدىق تاڭداۋلارىن قالىپتاستىرىپ كەلەدى. سونىمەن بىرگە ساۋالناما ناتيجەلەرىن داۋىس بەرۋدىڭ ناقتى قورىتىندىسىنا جاسالعان بولجام ەمەس، بولىپ جاتقان وزگەرىستەردىڭ كورسەتكىشى رەتىندە قاراستىرعان ءجون»، – دەدى ايگۇل ءسادۋاقاسوۆا.
ساراپشىنىڭ ايتۋىنشا، قازىرگى سايلاۋ ناۋقانىنىڭ ەرەكشەلىگى سايلاۋدىڭ جاڭا فورماتىمەن دە بايلانىستى. قازاقستاندىقتار پارتيالىق تىزىمدەر بويىنشا جاڭا ءبىر پالاتالى پارلامەنتتى – قۇرىلتايدى سايلايدى. مۇنداي جاعدايدا ساياسي كۇشتەردىڭ تانىمالدىعى، جالپىۇلتتىق ناۋقاننىڭ ساپاسى جانە پارتيالاردىڭ ءوز جاقتاستارىن جۇمىلدىرا ءبىلۋ قابىلەتىنىڭ ماڭىزى ارتا تۇسەدى.
سونىمەن قاتار پارتيالاردىڭ سيفرلىق ورتادا كەڭىنەن كورىنۋى وزدىگىنەن سايلاۋشىلاردىڭ ولاردى قولداۋ ىقتيمالدىعى جوعارى ەكەنىن بىلدىرمەيدى. الەۋمەتتىك جەلىلەر ساياسي كونتەنتتىڭ اۋديتورياسىن ەداۋىر كەڭەيتۋگە مۇمكىندىك بەرگەنىمەن، ونى كورۋ مەن سايلاۋ ۋچاسكەسىنە بارىپ، ناقتى ساياسي كۇشكە داۋىس بەرۋ تۋرالى شەشىم قابىلداۋدىڭ اراسىندا بەلگىلى ءبىر الشاقتىق بار.
«الەۋمەتتىك جەلىلەردەگى جوعارى قامتۋ دەڭگەيى ءالى دە ەلەكتورالدىق قولداۋدى بىلدىرمەيدى. ساياسي كونتەنتتى كورۋدەن ناقتى داۋىس بەرۋگە دەيىنگى شەشىمگە سەنىم، سايلاۋشىنىڭ جاعدايعا ىقپال ەتە الاتىنىن سەزىنۋى جانە ەڭ باستىسى، پارتيانىڭ تۇسىنىكتى ءارى ناقتى ناتيجە ۇسىنا ءبىلۋى اسەر ەتەدى»، – دەپ اتاپ ءوتتى ا. ءسادۋاقاسوۆا.
ساياسي پارتيالاردىڭ وڭىرلەردەگى تىكەلەي جۇمىسى دا ەرەكشە ماڭىزعا يە. جەرگىلىكتى سايلاۋ ناۋقانىنا جۇرگىزىلگەن زەرتتەۋلەر كورسەتكەندەي، ەلەكتورالدىق مىنەز-قۇلىققا جالپىۇلتتىق باعدارلامالار مەن اقپاراتتىق بەلسەندىلىكپەن قاتار، الەۋمەتتىك بايلانىستاردىڭ تىعىزدىعى دا ىقپال ەتەدى. جەرگىلىكتى دەڭگەيدە تۇرعىندارمەن تىكەلەي كەزدەسۋلەر، ۆولونتەرلەر مەن پارتيالاردىڭ وڭىرلىك وكىلدەرىنىڭ جۇمىسى، سونداي-اق تانىمال الەۋمەتتىك جەلىلەر مەن مەسسەندجەرلەر ارقىلى كوممۋنيكاسيا ورناتۋ ءوز تيىمدىلىگىن ساقتاپ وتىر.
ساراپشىنىڭ پىكىرىنشە، بۇل وڭىرلىك ينفراقۇرىلىمى جاقسى دامىعان پارتيالارعا قوسىمشا مۇمكىندىكتەر بەرەدى. ۇلتتىق دەڭگەيدە تانىمال ساياسي كۇشتىڭ تانىمالدىعى جوعارى بولعانىمەن، ەگەر ونىڭ جەرگىلىكتى جەرلەردەگى جۇمىسى جەتكىلىكتى دەڭگەيدە جولعا قويىلماسا، ناقتى ەلدى مەكەندەردەگى جاقتاستارىن جۇمىلدىرۋدا قيىندىقتار تۋىنداۋى مۇمكىن.
جالپى، جاريالانعان الەۋمەتتانۋلىق زەرتتەۋلەر قازىرگى سايلاۋ ناۋقانىنىڭ ءبىرقاتار تۇراقتى ۇردىستەرىن ايقىنداۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. بۇل رەتتە باستى ينتريگا جەكەلەگەن ساياسي كۇشتەردىڭ رەيتينگتەرىنىڭ اراقاتىناسىمەن عانا شەكتەلمەيدى. جاڭا قۇرىلتايدا وكىلدىككە يە بولۋ ءۇشىن 5 پايىزدىق مەجەدەن قانشا پارتيا وتە الاتىنى دا ماڭىزدى ماسەلە بولىپ وتىر.
«بۇگىندە الەۋمەتتانۋلىق زەرتتەۋلەر ەلەكتورالدىق ديناميكانىڭ باعىتىن، سايلاۋشىلاردىڭ جۇمىلدىرىلۋ دەڭگەيى مەن پارتيالاردىڭ تانىمالدىعىن باعالاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. الايدا سايلاۋدىڭ ناقتى قورىتىندىسىن داۋىس بەرۋ ناتيجەلەرى، وڭىرلەردەگى سايلاۋشىلاردىڭ قاتىسۋ كورسەتكىشتەرى جانە ازاماتتاردىڭ تاڭداۋ سەبەپتەرىنە جۇرگىزىلەتىن كەيىنگى زەرتتەۋلەر ايقىندايدى»، – دەپ اتاپ ءوتتى ايگۇل ءسادۋاقاسوۆا.
«سايلاۋ-2026: ساياسي ناۋقاننىڭ سيپاتى»ساراپشىلار الاڭى 13 تامىزدا الماتى قالاسىندا ءوتتى. ءىس-شارانى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى جانىنداعى قازاقستان ستراتەگيالىق زەرتتەۋلەر ينستيتۋتى ۇيىمداستىردى. تالقىلاۋعا ساراپشىلار جانە اكادەميالىق قوعامداستىق وكىلدەرى، زەرتتەۋ جانە تالداۋ ورتالىقتارىنىڭ ماماندارى، قوعام قايراتكەرلەرى جانە سايلاۋ ۇدەرىستەرى سالاسىنىڭ ساراپشىلارى قاتىستى. ونلاين فورماتتا پىكىرتالاسقا قازاقستاننىڭ بارلىق وڭىرلەرىنەن ساراپشىلار قوسىلدى.