الەمدە سۋ رەسۋرستارىنىڭ تاپشىلىعى وسۋدە: بۇل قازاقستانعا قالاي اسەر ەتەدى؟

/uploads/thumbnail/20260824200247377_big.webp فوتو:

بۇۇ ازىق-تۇلىك جانە اۋىل شارۋاشىلىعى ۇيىمىنىڭ (FAO) مالىمەتتەرى بويىنشا، قازاقستان سۋ سترەسسىنىڭ ورتاشا دەڭگەيى بار ەلدەردىڭ قاتارىنا كىرەدى جانە ورتالىق ازيانىڭ باسقا ەلدەرىنە قاراعاندا قوسىمشا سۋ رەسۋرستارىنا قاجەتتىلىكتى الدەقايدا از سەزىنەدى، دەپ جازادى Qamshy.kz اقپاراتتىق اگەنتتىگى.

كليماتتىڭ وزگەرۋىنە جانە الەمنىڭ ءبىرقاتار ايماقتارىندا حالىق سانىنىڭ وسۋىنە بايلانىستى سۋدى تۇتىنۋ تابيعات تولتىرا الاتىن كولەمنەن الدەقايدا كوپ.

ايتا كەتۋ كەرەك، سۋ اۋىل شارۋاشىلىعىن، ونەركاسىپتى جانە كۇندەلىكتى ءومىردى دامىتۋ ءۇشىن ماڭىزدى رەسۋرس بولىپ قالا بەرەدى، سوندىقتان مۇنداي تەڭگەرىمسىزدىكتەر بارعان سايىن ماڭىزدى بولا تۇسۋدە.

سۋ تاپشىلىعى ماسەلەسى ورتالىق ازياعا دا اسەر ەتەدى. جاھاندىق جىلىنۋعا بايلانىستى مۇزدىقتار قىسقارۋدا، بۇل بولاشاقتا ايماقتاعى تۇششى سۋدىڭ نەگىزگى كوزى رەتىندە عاسىرلار بويى قىزمەت ەتكەن وزەندەرگە سۋ اعىنىنىڭ تومەندەۋىنە اكەلۋى مۇمكىن. ءوڭىر ەلدەرىنىڭ ەسكىرگەن سۋارۋ جۇيەسى دە جاعدايدىۋگىقتىرادى، سونىڭ سالدارىنان وزەندەردەن كەلەتىن سۋدىڭ 40% - عا دەيىن جوعالۋى، سونداي-اق ونىڭ كۇندەلىكتى تۇتىنۋىنىڭ تۇراقتى ءوسۋى بايقالادى.

بۇگىندە بۇكىل الەم بويىنشا سۋ رەسۋرستارى تاپشىلىعىنىڭ دەڭگەيىن مونيتورينگپەن بۇۇ ازىق-تۇلىك جانە اۋىل شارۋاشىلىعى ۇيىمىنىڭ (FAO) ماماندارى اينالىسادى، ولار بەلگىلى ءبىر مەملەكەتتە بار پروبلەمالاردىڭ اۋقىمىن انىقتاۋدىڭ قاراپايىمدىلىعى ءۇشىن قۇراما يندەكستى ازىرلەدى.

سۋ تاپشىلىعى قاي جەردە كوبىرەك سەزىلەدى

تۇششى سۋ تاپشىلىعىنىڭ ەڭ جوعارى دەڭگەيى بۇگىندە كۋۆەيتتە تىركەلۋدە، مۇندا جىل سايىن سۋدى پايدالانۋ جاڭارتىلاتىن رەسۋرستاردىڭ جالپى كولەمىنىڭ 3 850% - نا جەتەدى. ساراپشىلار پروبلەمانىڭ وسى اۋقىمدىلىعىنىڭ سەبەپتەرىن تۇراقتى وزەندەر مەن كولدەردىڭ تولىق بولماۋى، قۇرعاق كليمات، سونداي-اق كۇندەلىكتى ومىردە، ونەركاسىپتە جانە اۋىل شارۋاشىلىعىندا سۋدى قارقىندى تۇتىنۋ دەپ اتايدى.

سۋ تاپشىلىعى دەڭگەيى بويىنشا الەمدە ەكىنشى ورىندا بىرىككەن اراب امىرلىكتەرى (1 509%)، ال ءۇشىنشى ورىندا ساۋد ارابياسى تۇر، وندا جاڭارتىلاتىن رەسۋرستاردىڭ جالپى كولەمىنەن جىل سايىنعى تۇششى سۋدى تۇتىنۋ 974% دەڭگەيىنە جەتەدى.

 

سۋ سترەسسىنىڭ سىني دەڭگەيى بار الەمنىڭ العاشقى وندىعىنا ليۆيا (817%)، كاتار (431%)، يەمەن (169%)، الجير (144%)، ەگيپەت (141%)، تۇرىكمەنستان (135%) جانە باحرەين (133%) كىردى.

بۇل ەلدەردىڭ بارلىعى سۋ تاپشىلىعى ماسەلەلەرىن، ادەتتە، ەكى جولمەن شەشۋگە تىرىسادى: جەر استى سۋلارىن ءوندىرۋ (ۇلكەن تەرەڭدىكتەن كوتەرۋ) جانە تەڭىز سۋىن تۇششىلاندىرۋ ارقىلى.

سۋ تاپشىلىعى از سەزىلەتىن ايماق

كونگو دەموكراتيالىق رەسپۋبليكاسىندا تۇششى سۋ قورىمەن الەمدەگى ەڭ از پروبلەمالار بار، ويتكەنى ونىڭ اۋماعى كونگو وزەنىنىڭ باسسەينىنىڭ 62% قۇرايدى — الەمدەگى ەكىنشى ۇلكەن وزەن جۇيەسى.

سۋ سترەسسىنىڭ ەڭ تومەن دەڭگەيى بار الەمنىڭ ۇزدىك 10 ەلىنە پاپۋا-جاڭا گۆينەيا (جاڭارتىلاتىن رەسۋرستاردىڭ جالپى كولەمىنىڭ 0،1%)، ەكۆاتورلىق گۆينەيا (0،2%)، بوليۆيا (0،2%)، ليبەريا (0،3%)، فيدجي (0،3%)، ناميبيا (0،3%)، ورتالىق افريكا رەسپۋبليكا (0،3%)، يسلانديا (0،4%) جانە سەررا-لەونە (0،5%).

قاتىستى تەگتەر :

قاتىستى ماقالالار