Keshe Saýd Arabıasy Koróldiginiń ortalyǵy – Er-Rıad qalasynda elimizdiń ekonomıkasyna paıdaly kezdesýler ótti. Memleket basshysy Nursultan Nazarbaevtyń atalǵan elge resmı sapary qarsańynda uıymdastyrylǵan bul basqosýlarda birqatar máseleler talqylandy.
Bul kúngi kezdesýlerdiń biri elimizdiń Energetıka mınıstri Qanat Bozymbaev pen Saýd Arabıasy Koróldigi Energetıka, ónerkásip jáne mıneraldy resýrstar mınıstri Halıd ál-Falıhtiń arasynda ótti. Bul basqosýdan keıin jýrnalıserge suhbat bergen Q.Bozymbaev atalǵan júzdesý turǵysynda áńgimelep berdi.
– Saýd Arabıasy Koróldiginiń Energetıka, ónerkásip jáne mıneraldy resýrstar mınıstri Halıd ál-Falıhpen basqosýymyz oıdaǵydaı boldy. Bul onyń osy qyzmetke taǵaıyndalǵannan bergi alǵashqy kezdesýi eken. Biz birinshi kezekte munaı salasyndaǵy ózara yntymaqtastyq máselelerin talqyladyq, – dedi mınıstr.
Odan ári Q.Bozymbaev ekijaqty kezdesý barysynda salaǵa ınvestısıa tartý isi de keńinen sóz bolǵanyn jetkizdi.
– Biz Saýd Arabıasy tarapyn Qazaqstannyń munaı salasyna ınvestısıa quıýǵa shaqyrdyq. Sondaı-aq, atom baǵytyndaǵy yntymaqtastyq máselesin qarastyrdyq. Qazaqstan ýran óndirisi boıynsha kóshbasshy el ekeni belgili. Bizdiń bul salada jınaǵan tájirıbemiz barshylyq. Endi sony Saýd Arabıasyndaǵy áriptesterimizben bólisýge daıynbyz, – dedi Q.Bozymbaev.
Bulardan bólek, mınıstr balamaly energıa kózderin damytý máseleleri boıynsha eki jaqtyń ortaq mámilege kelgenin aıtty.
– Bul baǵyttaǵy qos taraptyń qolǵa alǵan jumystaryn úılestirip otyrýǵa kelistik. Jalpy, energetıka salasyndaǵy yntymaqtastyq týraly keń kólemdi qujatqa qol qoıý mejesine de jetemiz dep oılaımyn, – dedi Q.Bozymbaev.
Sondaı-aq, Q.Bozymbaev óziniń saýdarabıalyq áriptesin Qazaqstanǵa shaqyrǵanyn, ony elimizde júrgizilip jatqan jekeshelendirý naýqany jóninde habardar etkenin jetkizdi.
Bul kúngi kezdesýlerdiń taǵy biri Qazaqstannyń «Atameken» ulttyq kásipkerler palatasy men Saýd Arabıasy Koróldiginiń saýda-ónerkásip palatasy arasynda boldy. Sonyń nátıjesinde ózara yntymaqtastyq týraly kelisimge qol qoıyldy. Bul turǵysynda BAQ ókilderine suhbat bergen «Atameken» UKP basqarmasy tóraǵasynyń orynbasary Nurjan Áltaev áńgimelep berdi.
– Biz alǵash ret Saýd Arabıasy men «Atameken» ulttyq kásipkerler palatasy arasyndaǵy yntymaqtastyq týraly kelisimge qol qoıyp otyrmyz. Bul shart biz úshin Saýd Arabıasy naryǵyna jol ashady, – dedi ol. Onyń sózine qaraǵanda, osy qujatqa qol qoıýǵa qos tarap ta barynsha qyzyǵýshylyq tanytqan.
– Bul bizdiń bastamamyz edi. Biraq Saýd Arabıasy jaǵynan da qyzyǵýshylyq óte joǵary boldy. Óıtkeni, eki palata arasynda buǵan deıin eshqandaı baılanys ornatylmaǵan. Jalpy, bul ýaǵdalastyqtyń sheńberinde qandaı sektorǵa ınvestısıa quıý kerektigin, qandaı kásipkerlermen jumys isteýge bolatynyn birlese anyqtaýǵa bolady. Máselen, arab ınvestorlary Qazaqstanǵa keletin bolsa, onda olar UKP-ǵa, onyń tarmaqtalǵan fılıaldaryna júgine alady. Iaǵnı, olar Qazaqstannyń qaı núktesinde bolsa da bizden zańgerlik jáne salyqtyq keńester ala alady. Al bizdiń kásipkerler sol elge baryp jatsa, mundaı kómekti Saýd Arabıasy tarapy da usynatyn bolady, – dedi N.Áltaev.
Bulardan basqa ol Qazaqstannyń mal sharýashylyǵy ónimderi arqyly Saýd Arabıasy naryǵyn ıgerýge múmkindikter mol ekenin jetkizdi.
Ekijaqty kezdesýler barysynda atap kórsetilgendeı, Saýd Arabıasynyń «Metal corners holding» kompanıasy Qazaqstannyń jer qoınaýyndaǵy polımetal, altyn, kúmis jáne mys kenderine geologıalyq barlaý jasaý úshin 50 mln dollar bóletin boldy. Bul ýaǵdalastyqqa qatysty kelisimge «Metal corners holding» kompanıasy men «Qazgeologıa» ulttyq geologıalyq barlaý kompanıasy» AQ basshylary qol qoıdy. Osy oraıda, «Qazgeologıa» AQ basqarma tóraǵasy Ǵalym Nurjanov:
– Biz «Metal corners holding» kompanıasymen ózara kelisim jasadyq. Kelisimge saı, Qazaqstannyń jer qoınaýynan polımetal, mys, altyn, kúmis sekildi paıdaly kenderge geologıalyq barlaý jasaýǵa múmkindik týady. Kelisimniń quny shamamen 50 mln dollardy quraıdy. Alaıda, bul – kelisimniń birinshi satysy. Eger de bolashaqta bul baǵyttaǵy jumystar óz nátıjesin berip jatsa, arabtar ol jerge ınovasıalyq zaýyttar men fabrıkalar salýǵa daıyn, – dedi. Ǵ.Nurjanovtyń aıtýynsha, atalǵan sharalar tıisti deńgeıde júzege asyrylsa, Qazaqstannyń taý-ken-metallýrgıa salasyn damyta túsýge jol ashylady.
– Barlaý jumystaryn tolyq «Qazgeologıa» kompanıasy júrgizedi. Úkimettiń shaǵyn qalalardy damytý týraly qaýlysyna saı, ken oryndaryn monoqalalardyń mańynan izdeımiz degen jospar bar. Ondaı qalalardyń janynda geohımıa jumystaryn, geofızıka esepterin júrgizip, bolashaǵy zor oryndardy anyqtadyq. Osyndaı aımaqtarǵa ınvestor tartýǵa daıynbyz, – dedi Ǵ.Nurjanov.
«Qazgeologıa» basshysynyń aıtýynsha, «Metal corners holding» kompanıasy arab jerindegi polımetal, altyn men qorǵasyn qoryna baı jerlerdiń ıesi kórinedi.
– Bul kompanıa óz elderiniń ishki naryǵyn ıgerip, syrtqy naryqqa jol izdep otyr. Qazaqstanda ınovasıalyq jobalaryn júzege asyrýǵa daıyn. Eger olar monoqalalardyń mańynda zaýyttar sala bastasa, aımaqtardyń damýyna yqpal eter edi, – dedi basqarma tóraǵasy.
Joldybaı BAZAR,
