Jumyspen qamtý baǵdarlamasy aımaqtarda qalaı iske asýda?

Petropavldan – Ómir ESQALI, «Egemen Qazaqstan»

Bıyl «Jumyspen qamtýdyń jol kartasy-2020» baǵdarlamasy boıynsha 6,4 mıllıard teńge bólinip, 340 adam áleýmettik, 3001 adam bos jumys oryndaryna ornalasty. 352 túlek «Jastar tájirıbesinen» ótti. 115 múgedek baǵdarlama qatysýshysy atandy. Jobanyń birinshi baǵyty boıynsha mektep, aýrýhana, joldar, taǵy basqa salalardy qamtıtyn 67 áleýmettik mańyzdy nysandar jóndelip, 564 adam maýsymdyq jumystarǵa tartyldy. 135 páterli 6 jastar jataqhanasyn salýǵa jergilikti mamandar qatysty. «Aýyl sharýashylyǵyn qarjylaı qoldaý qory» AQ arqyly 743 mıllıon teńgege 309 nesıe berildi. 175 kásipker jeke isin ashyp, 134 adam kásibin keńeıtti. Munyń ózi 401 jańa jumys oryndaryn qurýǵa múmkindik berdi.

Tabysy az otbasyǵa shartty aqshalaı kómek (SHAK) kórsetý jónindegi «Órleý» jobasyna qaty­sýshylar qatary kóbeıip keledi. Onyń negizgi maqsaty – kirisi tómen azamattardy jumyspen qamtýdyń belsendi qımylyna yntalandyrý, kedeılik shegindegi otbasynyń naqty tabysyn kóbeıtý, ómir súrý deńgeıin jaqsartý. Joba byltyr 4 aýdanǵa engizilse, bıyl barlyq aýdandardy qamtyp otyr. Bul maqsat úshin 63,5 mıllıon teńge qarastyrylyp, 200 otbasymen áleýmettik shart jasaldy. 875 adamǵa 18,5 mıllıon teńge tólendi. Olardyń arasynda qus, usaq jáne iri qara maldaryn satyp alyp, jeke qosalqy sharýashylyqty óristetip otyrǵandar az emes.

Soltústikqazaqstandyqtardy paıdaly qoǵamdyq eńbekke tartýda júıeli túrde ótkiziletin bos jumys oryndary jármeńkeleriniń mańyzy aıryqsha. Jyl basynan beri 134 kásiporyn men mekeme 1671 bos jumys oryndaryn usynyp, 341 adam turaqty jumysqa ornalasty. Óńirge joldamamen kelgen 80 jas mamannyń 43-i aýyldyq jerlerge baryp, birjolǵy ótemaqylar men jeńildikti nesıeler aldy. Óńirimizde 150-ge jýyq dárigerdiń jetispeıtinin eskersek, másele áli kúrdeli kúıinde qalyp otyr.

Búgingi kúni 15 jáne odan joǵary jastaǵy ekonomıkalyq belsendi turǵyndar sany – 329,3 myń adam bolsa, olardyń 95 paıyzy eńbek etedi. Ózin ózi jumyspen qamtyǵandar – 99,3 myń adam. Jumyssyzdardyń 39,4 paıyzy – áıelder.

Atyraýdan – Joldasbek SHÓPEǴUL,  «Egemen Qazaqstan»

Turaqty tabysy bar jumysty izdeýshiler Atyraýda da bar. Óıtkeni, óńirde turǵyndardyń bárine birdeı munaı-gaz ónerkásibi salasynan nápaqa tabyla bermeıdi. Oblystyq jumyspen qamtýdy úılestirý jáne áleýmettik baǵdarlamalar basqar­masynyń málimetinshe, jyl basynan qyrkúıekke deıin jumyspen qamtý organdaryna 10 524 adam habarlasypty. Osy kezeńde 4 413 adam turaqty jumyspen qamtylǵan.

Aımaqta 50 jumys be­rýshi­­men 5000-nan astam adam  ju­mysqa ornalastyrýǵa kelisim jasalǵan.

Óńirde jumyssyzdyqty azaıtý­dyń bir­neshe jobalary iske asyry­lýda. Sonyń ishinde jumyssyzdyqty azaıtýǵa jańa jumys ornyn ashýdyń septigi tıip otyr. Jyl basynan beri 9 857 jańa jumys orny qurylsa, onyń 6 201-i – turaqty, al 3 656-sy –
ýaqytsha. Kóp jyldan beri óz nátıjesin bergen qoǵamdyq jumystarǵa 3 964 jumyssyz jáne kásibı oqýǵa 168 adam jiberildi. Áleýmettik jumys oryndaryna 376 adam ornalastyrylypty. Alǵashqy jumys tájirıbesin jınaqtaý úshin uıymdastyrylǵan jastar tájirıbesine 528 túlek jiberildi. Munyń barlyǵy joǵary jáne orta kásiptik oqý oryndaryn bitirgen.

Atalǵan basqarmanyń uıytqy bolýymen ótkizilgen 32 bos jumys oryndary jármeńkesine 3,5 myń adam qatysqan. Olardyń arasynan 867 adam turaqty jumys tapty. «Jumyspen qamtýdyń jol kartasy-2020» baǵdarlamasynyń óńirde iske asyrylýyna respýblıkalyq búdjetten 2,9 mlrd teńge bólinipti.

Sondaı-aq, jumys berýshiniń qajettiligi sheńberinde oqytý jáne qonys aýdarý arqyly jumysqa ornalasýǵa járdemdesý baǵytymen 605 adam qamtylyp, onyń ishinde, 41 adam kásiptik oqýǵa, áleýmettik jumys oryndaryna 232 adam, al jastar tájirıbesine 332 adam ornalasty. Degenmen, qyrkúıekke deıin jumys oryndarynan qysqartýǵa ushyraǵandar kezdesedi. Munyń bas­ty sebebi retinde jumys kóleminiń azaıǵany alǵa tartylady. Osyndaı sebeppen 30 mekemeden 434 adam jumystan qysqartylǵany belgili bolyp otyr. Bulardyń arasynan jumyspen qamtý organdaryna 291-i tirkelip, tolyqtaı áleýmettik kómek túrlerin alyp úlgergen.

Qyzylordadan – Erjan BAITİLES, «Egemen Qazaqstan»

Eldiń eńsesin tiktep, etegin jaýyp, áleýmettiń áleýeti artyp, eko­nomıkalyq jaǵdaıynyń túzel­genin bildiretin birden-bir krıterıı ne? Bizdińshe, ol – halyqtyń jumyspen qamtylýy bolsa kerek. Eger jumyssyzdar sany az, kásibin tapqandar kóp bolsa, on­da memlekettiń de mereıi bıik deýge tolyq negiz bar. Osy oraıda Qy­zylorda oblysyndaǵy halyqty jumyspen qamtý máselesiniń qalaı júrip jatqanyn az-kem aıta ketelik.

Dál qazir Syrdyń boıynda 340,7 myń adam jumysqa jaramdy. Al onyń 323,7 myńy jumyspen qam­tylǵan. Aımaqtaǵy jalpy jumys­syzdyq deńgeıi 5,0 paıyzdy qu­raı­dy. Syqıǵan sıfrdyń ózinen Aqmeshit atyrabynda eki qolǵa bir kúrek tapqandardyń sany basym ekeni, jumys tappaı júrgen azamat­tar­dyń áldeqaıda azdyǵy kórinip tur.

Jyl basynda 9342 jańa jumys ornyn qurý josparlanǵan eken. Qazan aıynyń alǵashqy kúniniń deregi aımaqta bıyl 9156 jańa ju­mys orny ashylǵanyn habarlaıdy. Al sonyń ishinde 8026 turaqty jumys oryndary eken.

Bıyl  25192 adam jumyspen qamtý organdaryna habarlasqan. Habarlasqan kisilerdiń 10635-i jumysqa ornalasqan. Qoǵamdyq jumystarmen 6024 adam qamtylyp, olarǵa 251,6 mıllıon teńge tólense, kásiptik daıarlaý kýrstaryna 488 adam joldanǵan. Oblysta 85 ret bos jumys oryndary jármeńkeleri ótkizilip, 1012 jumys berýshi 4542 bos jumys oryndaryn usyndy. Jármeńkege 6,6 myńnan astam jumys izdeýshiler qatysyp, onyń 4013-ine jumyspen qamtýdyń belsendi túrlerine joldama berildi.

Aqtóbeden – Satybaldy SÁÝİRBAI, «Egemen Qazaqstan»

Oblysta jumyssyzdyq deńgeıin tómendetý jáne shaǵyn kásipkerlikti, onyń ishinde jeke qosalqy sharýashylyq negizinde usaq taýarlyq óndiristi damytý arqyly aýyldyq jerlerde ózin ózi eńbekpen qamsyzdandyratyn adamdar sanyn arttyrý, óndiris jáne aýylsharýashylyq ónimin qaıta óńdeý kólemin arttyrý, aýyldyq jerlerde ómir súrý deńgeıin arttyrý maqsatynda 2016 jyly oblysta «Aýyl turǵyn­daryn jumyspen qamtý» jobasy júzege asyrylýda.

Jobany iske asyrýǵa 4,0 mln teńgeden astam qarajat qaras­ty­ryl­dy. «Jumyspen qamtýdyń jol kartasy-2020» baǵdarlamasy boıynsha 5 jylǵa 6,7 paıyzben bir­ta­laı qarjy bólindi. «Almeks» HK» AQ , «Aýyl sharýashylyǵyn qar­jylaı qoldaý qory» AQ qarajat­tary esebinen 900,0 mln teńge bólingen.

«Aqtóbe aýyl shaǵyn kredıt» MQU» QJS óz qarajaty esebinen – 900,0 mln teńgeni 5 jylǵa 8,3 paıyzben qarastyrdy.

1167 adamǵa jalpy somasy 3,5 mlrd teńgege shaǵyn nesıe berildi.

Nátıjesinde mal sharýashyly­ǵyn damytýǵa – 684, qoıan ósi­rý qonys-jaılaryn qurýǵa – 3, eshki sútin óndirýge – 2, qus sha­rýa­shylyǵyna – 27, ósimdik sha­rýashylyǵyna – 38, otbasylyq sút qonys-jaılaryn ashýǵa – 40, sút qabyldaý beketterin ashýǵa – 2, ha­lyqqa qyzmet kórsetý nysandaryna 104 adamǵa qarjylaı kómek kórsetildi.

Oblysta «Aýyl turǵyndaryn jumyspen qamtý» jobasyn iske asyrý boıynsha jumystar jal­ǵastyrylýda.

«Egemen Qazaqstan»