Atyraýda «Ibn Battýtanyń Uly Jibek jolymen saıahaty: mádenıetter arasyndaǵy dıalogty alǵa bastyrý» halyqaralyq ǵylymı-praktıkalyq konferensıasy ótti. 
Elbasy N.Nazarbaevtyń «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» maqalasyna oraı, kıeli oryndardy nasıhattaý, ǵalymdardyń zertteýlerin bolashaq urpaq jadynda jańǵyrtý, Kaspıı óńiri tarıhı-mádenı muralaryn tereń zertteýlerdi qolǵa alý maqsatynda uıymdastyrylǵan konferensıaǵa alys-jaqyn shet elderden ǵalymdar qatysty.

Aspan asty mýzeıi bolady
Halyqaralyq konferensıada Saraıshyq qalashyǵynyń tarıhy men taǵdyry, ǵalymdar men mamandardyń zertteýleri men tolyqtyrýlary mańyzdy bolyp, taqyryp aıasy keńeıe tústi.
Saraıshyq týraly alǵashqy jazba derek qaldyrǵan arabtyń belgili geograf-ǵalymy, saıahatshysy – Ibn Battýta. Ol óziniń saıahattarynyń birinde, 1334 jyly «Biz Saraıshyq qalasynan atjekken arbamen on kún jol júrip, Saraıjúk qalasyna jettik. Bul «Ulysý» dep atalatyn úlken, tereń, aǵysy qatty ózenniń jaǵasyndaǵy gúldengen ásem qala eken jáne dúnıejúzindegi Baǵdattan keıingi ekinshi júzbeli kópir osynda eken» dep derek jazyp qaldyrǵan.
Qazaq arheologıasynyń atasy Álkeı Marǵulan óziniń 1950 jyly júrgizgen qazba jumystary nátıjesinde, «qala XII ǵasyrda salynǵan» dep aıtqan. Á.Marǵu­lan­nan keıin jarty ǵasyrdan soń Saraı­shyqta júıeli qazba jumys­ta­ryn belgili ǵalym Zeınolla Samashev júrgizdi.
1999 jyly Saraıshyq qalasy ornynda tarıhı-memorıaldyq keshen qurylysy salyndy. Handar panteonynda Saraıshyqta jerlengen jeti hanǵa arnalyp qulpytastar qoıylǵan. Budan basqa meshit pen murajaı ǵımarattary salynǵan. Sodan beri ashyq aspan astynda, ór ózenniń ıeliginde qalǵan Saraıshyq qalashyǵynyń tarıhı orny joıylýǵa shaq kúıge jetti. Sońǵy on jylda, Saraıshyq taǵdyry alańdatqan jergilikti halyq pen tarıhshy, arheolog mamandardyń janaıqaıy údeı tústi. Qazaq handyǵynyń astanasynyń taǵdyry bizdi de beı-jaı qaldyrmaı, jyl saıyn másele etip jazýmen kelemiz. Bıylǵy jyldyń basynda da ótkir máseleni qaıta qozǵaǵan bolatynbyz.
Saraıshyq týraly janaıqaı aımaq basshysyna jetti. Bıyl Saraıshyq qalasynyń ornyn saqtap qalý maq­satyn­da, Atyraý oblysynyń ákimi Nur­lan Noǵaev jergilikti qazynadan 1,5 mlrd teńge bólingenin málimdedi. Qazir Jaıyqtyń jaǵalaýyn bekitý jumystary júrip jatyr. Merdiger mekemeniń ókili Asqar Tólenovtyń aıtýynsha, qury­lystyń 80 paıyzy bitken. Búginde beton bekinisterdi barlyq tehnologıalyq jaǵdaılardy eskerip, turǵyzyp bolǵan merdiger kompanıa jumysshylary – kóne qalashyq pen beton arasyna topyraq tóseý jumystaryn atqarýda.
Jaǵalaýdy bekitýge qarjy bólingen soń, arnaıy lısenzıaǵa ıe bolǵan oblystyq tarıhı-ólketaný mýzeıi mamandary, arheologtar Saraıshyqtaǵy dalalyq zertteýlerdi qaıta qolǵa aldy. Bul týraly konferensıada sóz alǵan mýzeı basshysy Rashıda Harıpova oblystyq ákimshilik pen Mádenıet jáne sport mınıstrliginiń qoldaýymen – Saraıshyqtyń saqtalǵan birqatar bólikterin mýzeılendirý, qazirgi zaman talap­taryna saı keletin týrısik ınfraqurylym qurý jumystarynyń josparda bar ekeninen habardar etti.
– Saraıshyqtyń saqtalǵan birqatar bóligin mýzeılendirý, qazirgi zaman talaptaryna saı keletin týrısik ınfra­qurylym qurý boljanýda. Son­dyqtan aldymyzda, arheologıalyq zerdeleý, ashylǵan bólikterdi konservasıalaý, qalanyń qorǵaý aımaǵyn anyqtaýdan bólek, mýzeılendirý jumystarynyń eń qolaıly nusqalaryn quraý máselesi de turdy. H.Dosmuhameduly atyndaǵy Atyraý memlekettik ýnıversıteti stýdentteriniń qatysýymen arheo­lo­gıalyq jumystar júrgizildi» dedi oblystyq tarıhı-ólketaný mýzeıiniń dırektory R.Harıpova.
«Saraıshyq qalasyndaǵy zertteýler jáne qazba jumystary» atty baıan­da­masynda mýzeı basshysy Rashıda Harı­pova qazbanyń ońtústik bóliginde eki kórhana – jer asty sklepi ashylǵanyn baıan etti. Olar qysh kirpishten kúmbez túrinde turǵyzylǵan. Qazba alańynyń bir bóligi erte kezeńdegi kóshege nemese aýlaǵa sáıkes keledi, bul bólikten pishini boıyn­sha jerkepege uqsas shuńqyr qazyldy. Shuńqyrdan kórkemdigi keremet sur tústi qalypty qysh ydys synyqtary jáne burynǵy tıptegi Horezm úlgilerine uqsas syrly kese shyqqan. Qazba jumystary kezinde jalpy sany – 75, onyń 21-i túrli úlgide soǵylǵan tıyndar tabyldy. Eń kóp kezdesetin tıyndar – Ózbek han men Jáni­bek han soǵylymdary. Sondaı-aq Ámir Temir men Toqtamys bıligi tusyn­daǵy tıyndar, Baraq pen Orys handardyń tıyny kezdesken.
Saraıshyqtyń jańa tarıhı dáýirdi bastan ótkerýi, Qazaq handyǵynyń astana­syn aspan asty mýzeıi etip, urpaqqa amanattaýǵa jasalǵan qadam bolyp otyr. Deıturǵanmen qazirgi kúni kóne qalany zertteýshilerge kedergi bolyp otyrǵan máseleler bar.

Baıyppen sheshetin máseleler
Qazaq handyǵynyń Astanasyna ǵulama Álkeı Marǵulannan soń qazba jumystaryn júrgizgen tarıh ǵylymda­ry­nyń doktory Zeınolla Samashev «1999 jyly bastalyp, 2008 jyly toqtaǵan qazba jumystarynyń qaıta jandanýyn tarıhı bir kezeń dep ataýǵa turarlyq» dep málimdedi.
– Bıyl XIV-IV ǵasyrlarǵa jatatyn tarıhı qabattarda zertteý bastaldy. Eń kóp zerttelgen qabat – HVI ǵasyrdaǵy Noǵaıly zamany. Solardyń eskertkishi kóbirek shyǵyp otyr. Sebebi, ol Saraı­shyq­tyń joǵarǵy mádenı qabaty. Bıyl Noǵaıly zamanynyń úlken bir qama­ly­nyń, qorǵanynyń shetin ashýǵa múmkindik boldy. Solardyń buryshyn­daǵy bekinis­tiń munarasy ashylǵan. 1996 jyldan bastap 2006 jylǵa deıin biz úlken saraı keshenin ashqan bolatynbyz. Kezinde búlinip qalǵanyn qaıta qalpyna keltirip edik. Arada 11 jyl ótti. Kóp jyl bolǵan­dyqtan, qatty búlingenmen de qabyr­ǵalary saq­tal­ǵan. Sondyqtan qaıta qalpyna kelti­rýge bolady. Restavrasıa maman­dary kelip, arnaıy konservasıa jasaýy qajet. Jyl saıyn uzyndyǵy 300 metr, eni 40,50,100 metr qabattardyń bárin arshyp otyramyz. Bul bizge qazaq halqynyń alǵashqy kezeńindegi bolǵan tarıhı qubylystardy zertteýge múmkindik bere­di. Alaıda túrli máseleler týyndap jatyr. Ózderińiz bilesizder, XVIII ǵasyr­da Reseı ımperıasynyń úlken qamaly salyndy. Ol jerdegi burynǵy Altyn Orda dáýiri, Noǵaıly dáýiri, Qazaq dáýiri kezindegi mádenı qabattardyń bári buzylyp, shaıylyp, basqa úıler salyn­ǵan bolatyn. Endi barlyǵy zıratqa aınalyp ketken. Bizge osylar óte kóp kedergi jasap otyr. Ol jerlerdi qazý úshin biz úıler men beıitterdi kóshirý máselesin sheshýimiz qajet. Sonda ǵana 1861 jyly Alekseev degen Reseıdiń topografy jasaǵan syzba arqyly qazba jumystaryn jalǵastyra alamyz. Ol syzbada áýlıe orny, qamal, musylman turǵan jer, orystardyń jerleý oryndary kórsetilgen. Solardyń bárin anyqtap, zertteýimiz kerek. Qazirgi saqtal­ǵan aýmaq kólemi 2 shaqyrymǵa jýyq keńistik bolyp qalǵan. Sol jerlerde mádenı qabattar saqtalǵan. Bıylǵy qazba jumysy jaqsy bastalyp ketti. Jumysy­myz jaman emes, kóńilimiz tolyp otyr» dedi Zeınolla Samashev.

Qasıetti jerler tizimine endi 
Qazaq handyǵynyń astanasy – Saraıshyq qalashyǵy qasıetti jerler tizimine endi. Bul týraly «Qasıetti Qazaqstan» ǵylymı-zertteý orta­ly­ǵynyń basshysy Berik Ábdiǵalıuly konferensıada málim etti.
– «Qasıetti Qazaqstan» respýblı­kalyq ekspedısıasynyń maqsaty – Elbasynyń «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» maqala­synda kórsetilgendeı, elimizdiń aı­­maq­ta­ryndaǵy qasıetti jerleriniń tizi­min jasaý. Bul tizimdi jasaǵanda jalpy­ulttyq jáne aımaqtyq karta jasalýda. Tizimdi jasaqtaǵanda mindetti túrde jergilikti jerlerdegi ólketanýshy, tarıhshylar, óńir tarıhyn jetik biletin aqsaqaldar men jastardyń usynysyn eskeretin bolamyz. Qasıetti jerlerdiń kópshiligi – halyq burynnan beri anyqtap qoıǵan, burynnan halyq ózi qurmettep, taǵzym etetin jerler. Atyraý oblysynan 4 qasıetti jer tizimge engen bolatyn. Olar – Saraıshyq qalashyǵy, Aqmeshit qorymy, Ushqan ata mavzoleıi, Mahambet Ótemisulynyń kesenesi. Oblystyq ákimshilikte bolǵan jıynda taǵy eki nysan qosý týraly usynys tústi. Inder aýdanyndaǵy «Tuzdy kól» shıpagerlik jeri jáne «Imanqara-Qoıqara» kesheni. Saraıshyq qalasy – jaı ǵana arheologıa­lyq keshen emes, Qazaq handyǵynyń Astanasy. Saraıshyqtyń taǵdyry erek­she» degen Berik Ábdiǵalıuly joba­nyń maqsaty eskertkishti túgendeý emes­tigin aıtty.
Eń bastysy – qasıetti de kıeli degen jerlerdiń qundylyǵy. Sol qundylyqtyń búgingi jáne keleshek urpaqty tárbıeleý­degi nátıjesi. Saraıshyqpen maqtanyp qana qoımaı, onyń tarıhyn aıtý. Batys óńiriniń qazaq handyǵynda alatyn orny týraly tarıhı shejireni tarqatyp aıtyp, urpaq jadynda saqtaý. Isataı men Mahambet batyrlar týraly aıtqanda ult-azattyq kúres týraly aıtylýy zańdylyq. Sol sekildi, Aqmeshit pen Ushqan ata jerleriniń nelikten kıeli jerler ekenin aıtyp túsindirý bizge úlken jaýapkershilik júkteıdi. Olardyń nelikten kıeli jer bolǵany týraly ańyzdar men tarıhtan órbigen derekterdi halyq bilýi kerek. Sarmat, Saq kezinen bastalatyn tarıhı keshenderdi ultqa nasıhattaýymyz kerek.
«Bul ásirese, syrttan kelip, yqpal jasap jatqan, bizge jat ózge eldiń qundylyqtaryna tótep berý úshin qajet. Solarǵa tótep bere otyryp, óz qundy­lyq­ta­rymyzdy tereń bilýge, ony qadir­leýge, urpaqtan-urpaqqa jetkizýge umty­lýy­­myz mańyzdy. Jobany júzege asyrý 5 jylǵa arnalǵan. Osy baǵdarlama aıa­synda kınolar, kitaptar shyǵady. Bul jumystar osymen aıaqtalmaıdy. «Qasıet­ti Qazaqstan» degen ensıklopedıa shy­ǵara­myz. Álipbı retimen shyǵatyn ensı­klo­pedıanyń bıylǵy alǵashqy tomynda Astana qalasy, Aqmola oblysy, Almaty qalasy, Almaty oblysy jınaq­ta­lyp shyqsa, keler jyly Atyraý, Mańǵystaý, Batys Qazaqstan men Aqtóbe oblystary bir tom jınaq bolyp shyǵatyn bolady. Sol ensıklopedıada oblys ortalyǵy, aýdandar men aýyldardaǵy qasıetti, kıeli jerler tizbesi jazylýy kerek. «Týǵan jer» baǵdarlamasy aıasynda «Ólketaný» baǵdarlamasy júrip jatyr. Ol jerge árbir aýyldyń tarıhy jazylýy qajet. Sondyqtan bul ensıklopedıada barlyq tizbek osy joba aıasynda jasaqtalatyn kartalarǵa qaraǵanda keńeıtilgen túrinde qamtylatyn bolady. Halyq taǵzym etetin jerler, jer-sý attary, ańyz bolyp búgin­ge jetken jerlerdiń barlyǵy osy ensı­klopedıada bolýy tıis. Ár aımaq­taǵy qasıetti 100 jer degenge, tek 100 ǵana ny­san tirkeledi dep oılaýǵa bolmaıdy. Máselen, Mańǵystaý oblysyndaǵy jer­asty meshitteriniń ózi júzge jýyqtap bir bólek taraý bolsa, kıeli keshender bó­lek taraý bolyp tizbekteledi. Qasıetti jer­lerdi anyqtap, olardyń tizbesin ja­saý­da shekteý qoıylmaıdy. Eń bastysy – bul dinı joba emes, ǵylymı joba emes. Bul jobanyń saıası-mádenı tárbıelik maq­satta júzege asýy kózdelgen» deıdi Berik Ábdiǵalıuly.

Qasym handy umytpaý kerek
Kóne Saraıshyq qalasy – Altyn Orda dáýirindegi úshinshi Astana.
Noǵaı Ordasy men Qazaq handyǵynyń bas qalasy. Hİİİ-HVİ ǵasyrlardaǵy saıası-ekonomıkalyq damyǵan, ımandy­lyq ortalyǵy bolǵan qala týraly aıtqan­da, Qasym han týraly aıtpaı ketý, tarıhqa jasalǵan qıanat bolar edi.
Qasym han óz zamanynda ultyna adal handardyń biri boldy. Qazaqtyń jerin saqtaýda Qasym han jankeshtilikpen kúresti. Shekara batysta – Edilge, oń­tús­tikte – Tashkentke deıingi jerlerdi qam­tydy. Qasym han tusynda Qazaq handyǵy saıası yqpalyn kúsheıtip, iri jáne qýatty handyqqa aınaldy. Derekter boıynsha Saraıshyqta jerlengen Qasym hannyń beıitin taýyp, oǵan eskertkish qoıý – biz­diń paryzymyz.
Bul týraly «Qasıetti Qazaqtan» ǵylymı-zertteý ortalyǵynyń basshysy Berik Ábdiǵalıuly: «Ókinshike qaraı,áli kúnge Qasym hannyń beıiti tabylǵan joq. Bolashaqta eskeretin nárse, Qasym hanǵa Atyraý qalasy ortalyǵynan kóshe ataýy berilip, eskertkishi bolsa, ult úshin aby­roı bolmaq» dedi.

«Araltóbe» eskerýsiz qalmaıdy
Eldi eleń etkizgen ekinshi altyn adam – 1999 jyly Atyraý oblysy, Jylyoı aýdany aýmaǵyndaǵy Araltóbe qorǵany­nan tabylǵan bolatyn. Bul jerde belgili ǵalym Z.Samashev jetekshilik etken Á.Mar­ǵulan atyndaǵy arheologıalyq eks­pe­dısıasy kezekti qazba jumystaryn júrgizgen.
B.z.d. III ǵasyrǵa jatatyn osynaý altynmen kómkerilgen jaýyngerdi onyń bolat semserine qarap, ǵalymdar sarmat­tardyń kósemi degen qorytyndyǵa kelgen eken. Qalpyna keltirilgen altyn adam búginde Atyraý oblystyq tarıhı-ól­ketaný mýzeıinde tur. Atyraýdan ta­byl­ǵan Altyn adamǵa degen qurmet retinde jer­gilikti, kásibı músinshi Serik Ma­te­nıa­­zovtyń qolynan shyqqan eskert­kish 2014 jyly Qulsary qalasy ortalyǵyna qoıyldy.
«Qasıetti Qazaqtan» ǵylymı-zertteý ortalyǵynyń basshysy Berik Ábdiǵalı­uly men ǵalym-arheolog Zeınolla Samashevpen júzdesýimizde Araltóbe qorǵanynyń respýblıkalyq tizimde bar-joǵy týraly suraǵan edik.
Bizge málim bolǵandaı, bul másele sóz júzinde aıtylǵanymen tizimge qosý týra­ly naqty sheshim qabyldanbaǵan. Onyń sebebi, búgingi tańda Araltóbe qory­mynyń orny topyraqpen bitelip, qazba jumystary júrgizilgen jerlerdi tabý qıyndaǵan. Degenmen jergilikti turǵyn­dardyń usynysy eskerilgen.
– Atyraý óńirine saparymyzdy qorytyndylaı kele, respýblıkalyq tizimge engen «Saraıshyq» qalashyǵy, «Aqmeshit» qorymy, «Ushqan ata» mavzoleıi, «Mahambet Ótemisuly» kesenesi qataryna, Altyn adam tabylǵan «Araltóbe» qorǵany jáne «Qulshan ata» jerasty meshiti men erte temir dáýiri kiretin «Imanqara-Qoıqara» keshenin tizimge engizý týraly toqtamǵa keldik. Jalpy, altyn adamdar tabylǵan barlyq qorǵandardy respýblıkalyq tizimge tirkeımiz. Atyraýǵa kelgen saparymyzdyń alǵashqy kúni usynys bolyp qaralǵan, tabıǵat ananyń ózi adamzatqa syılaǵan «Tuzdy kól» emdik qasıeti bar jerdi jergilikti jerdiń kartasyna engizý usynyldy. Atyraý oblysy boıynsha biz­ge usynylǵan tizim ózge óńirlerge qara­ǵanda azdaý bolyp tur. Jergilikti jerdegi qasıetti ári kıeli bolyp, olar týraly áńgimeler ǵasyrdan-ǵasyrǵa ańyz bolyp, naqty derek retinde jergilikti halyqtyń jadynda qalǵan jerlerdi áli de izdestirip tabý qajet, – dedi Berik Ábdiǵalıuly.

Saraıshyq qalashyǵy – nazarda 
«Ibn Battýtanyń Uly Jibek joly­men saıahaty: mádenıetter arasyndaǵy dıa­log­ty alǵa bastyrý» halyqaralyq ǵyly­mı-praktıkalyq konferensıasyn­da «Qasıetti Qazaqtan» ǵylymı-zertteý ortalyǵynyń basshysy Berik Ábdiǵalı­uly respýblıkalyq dárejede qorǵalyp, týrızm ortalyǵy ashylatyn tórt qasıetti ny­sandy atady. Olar – «Tamǵaly», «Saraı­shyq qalashyǵy», «Ulytaý» arheolo­gıa­lyq keshenderi jáne «Botaı» mádenı kesheni. Mine, osy tórt keshende elimizdiń týrızimin damytýǵa baǵyttalǵan, respýblıkalyq búdjetten qarjylandy­ry­latyn ortalyqtar ashylady. Mádenı mekende mýzeı, qonaq úı jáne ózge de týrıserge qyzmet kórsetetin servıstik qyzmet jolǵa qoıylý kózdelip otyr.
«Qasıetti Qazaqstan» jobasynyń basty maqsaty – ózge elden buryn, elimizdiń aımaqtaryndaǵy halyqtyń, barlyq jerlerdegi qasıetti ári kıeli jerlerin tanýǵa jaǵdaı jasaý. Ulttyq qundylyqtardy kórý, túısiný arqyly jadyda saqtap, el men jerdiń qasıetimen maqtanyp, osy eldiń qundylyǵyn saqtaýǵa urpaqty tárbıeleý­ge baǵyttalǵan ıgi jumysty atqarý – bárimizdiń paryzymyz. «Ibn Battýtanyń Uly Jibek jolymen saıahaty: mádenıet­ter arasyndaǵy dıalogty alǵa bastyrý» halyqaralyq ǵylymı-praktıkalyq konferensıasynda baıandama jasaǵan alys-jaqyn shetel ǵalymdary.
Kaspıı óńiri tarıhı-mádenı murala­ryn tereń zertteýleri týraly aıta oty­ryp, Qazaq handyǵynyń astanasy bolǵan Saraıshyq qalashyǵy týraly zertteýler jasaǵan, ǵylymı jumystar jazyp qorǵa­ǵan Ulttyq mýzeı men aımaq­tyq jáne Atyraý oblystyq mýzeı­­leriniń jetekshi mamandaryn tyńdap, oı-pikirin de ortaǵa saldy. Halyqaralyq ǵylymı-tájirıbe­lik konferensıaǵa oblys ákiminiń orynbasary Álibek Náýtıev, Túrkıada Ankara ýnıversıte­tiniń profesory Gondýgdýı Abdýllah, Ázirbaıjan elinen tarıh ǵylymdarynyń kandıdaty Ismaı­­l­zade Pıraga, Qazaq­stannan profes­sor, tarıh ǵylym­dary­nyń doktory Beıimbet Ermuhanov, Zeınolla Samashev, tarıh ǵylymdary­nyń dok­tory Murat Sydy­qov, «Qasıetti Qazaqstan» ǵylymı-zert­teý ortalyǵy­nyń basshysy Berik Ábdiǵa­lı­uly, «Halyq qazynasy» ǵylymı zertteý orta­lyǵynyń basshysy Ahan Ońǵaruly, fılologıa, mádenıet­taný salalarynyń ǵalymdary, kórshiles Reseıdiń Astra­han oblysynyń mýzeı qyzmetkerleri jáne Astana, Almaty, Ońtústik Qazaq­stan, Qostanaı, Batys Qazaqstan mýzeı­leriniń basshylary men qyzmetker­leri, respýblıkalyq ǵylymı-zertteý ınstı­týt­tary men ortalyqtary­nyń qyz­metkerleri, ólketanýshylar, tarıh pániniń muǵalimderi, stýdentter qatys­ty. H.Dosmuhamedov atyndaǵy Atyraý memlekettik ýnıversıtetinde ótken sharadan keıin qonaqtar Saraıshyq qalasynda júrgizilgen qazba jumystary men «Han ordaly Saraıshyq» mýzeı-qory­ǵyna bardy. Konferensıa jumy­sy­nyń qortyn­dylanýyna oraı arnaıy uıymdasty­rylǵan teatrlandy­ryl­­ǵan qoıylymda Kóshpen­diler mádenıeti, Uly Jibek joly, Saraıshyqtyń altyn qaıyqty qyzy, Saraıshyq handarynyń bolashaq urpaqqa aıtqan ósıetimen sahnalanyp, konferen­sıa jumysynyń moderatory Z.Samashevqa jáne Túrkıa, Ázirbaıjan, Reseı elderinen kelgen qonaq­tarǵa oblys ákimi N.Noǵaevtyń alǵysqaty tapsyryldy.

P.S: Saraıshyq jóninde jazba derek qaldyrǵan ǵalymdar, jıhankezder kóp boldy. Solardyń biri, aǵylshyn kópesi Antonı Djenkınson: «Batysta Parıjdi kórý arman bolsa, Shyǵysta Saraıshyqty kórý tańsyq eken. Sol qumarlyqpen Saraıshyqqa kelip, kóligimniń bolmaı qalýyna baılanysty bir aı toqtap qaldym. Bul jerge aıyna jeti júzge deıin kerýen keledi. Qala úlken saýdanyń orny, izdegen zatyńnyń bári bar» dep Qazaq handyǵynyń astanasy bolǵan Saraıshyq týraly dúıim álemge derek jazyp qaldyrǵan. San ǵasyrlar boıy Qazaq handyǵynyń astanasy bolǵan, Saraıshyqtyń HHİ ǵasyrdaǵy tarıhı deregi jańaryp, qazba baılyqqa toly Atyraýǵa álemniń barlyq elinen týrısik saparmen kelýshiler kóbeıe tústi. Osyndaı asyl 
murany – saqtaǵanymyz úshin urpaq aldynda uıalmasymyz anyq jáne armansyz bolar edik…

Tursyn QALIMOVA
Atyraý oblysy