Ótken jyldan beri Serikjan Mámbetalın men Ermek Narymbaevtyń ústinen "Alaýyzdyq týdyrdy" degen aıyppen sot otyrysy ótip jatyr. Búgin atalǵan sotta taraptar jaryssózge kiristi. Demek, áni-mine isti bolǵan azamattarǵa baılanysty sot úkimi shyǵýy múmkin. Al, Almaly aýdanynyń prokýrory Dıdar Qabaev bolsa sottan Mámbetalındi 4 jyl, Narymbaevty 5 jylǵa sottaýdy surap otyr. Jalpy, qos azamatty dál osylaı jazalaıtyndaı ne búldirdi?
Qos belsendi – Serikjan Mámbetalın men Ermek Narymbaev byltyr qazan aıynda qamalǵan bolatyn. Atalǵan azamattarǵa Facebook jelisinde Murat Telibekovtyń "Veter s ýlısy" kitabynan úzindi keltirdi degen aıyp taǵylyp otyr. Jaryq kórmegen kitaptan úzindi jarıalaǵany úshin Mámbetalın men Narymbaev ultaralyq arazdyqty týdyrǵan kórinedi. Naqtyraq aıtsaq, olardy 174-baptyń 1-tarmaǵy, ıaǵnı "Áleýmettik, ulttyq, rýlyq, násildik, taptyq nemese dinı alaýyzdyq týdyrý" boıynsha aıypty bolyp jatyr. Eger kinási dáleldense, olar 4-5 jylǵa sottalýy múmkin.
Bir qyzyǵy, sot "Veter s ýlısy" atty kitapty jazǵan Murat Telibekovty emes, odan úzindi keltirgen Serikjan Mámbetalın men Ermek Narymbaevty aıypty dep otyr. Bul degen sóz, «aıran ishken qutylyp, shelek jalaǵan tutyldynyń» keri bolyp turǵan sıaqty. Óıtkeni, Telibekovtyń kitabyn saıttardan emin-erkin taýyp alýǵa bolady. Eger atalǵan kitap shynymen de ultaralyq arazdyqty týdyratyn bolsa nege ony saıttardan alyp tastamaıdy? Bul jaǵy belgisiz. Biraq, bizge bir belgilisi, áldekim Serikjan Mámbetalın men Ermek Narymbaevty qaıtken kúnde de aıypty etip shyǵarǵysy kelgen sıaqty. Áıtpese, sot zalynda olar emes kitap avtory retinde Murat Telibekov otyrar edi ǵoı.
Belgili zańger Abzal Quspannyń aıtýynsha «Telibekov emes, Serikjan men Ermek nege isti boldy?» degen suraqqa jaýap berý úshin mindetti túrde zańger bolý qajet emes. Sondyqtan da, zańger Mámbetalın men Narymbaevtyń isti bolýyn aqymaqtyq dep baǵalap otyr.
– Negizi biz "Áleýmettik, ulttyq, rýlyq, násildik, taptyq nemese dinı alaýyzdyq týdyrý" degen 174-bapqa osydan 4-5 jyl buryn tap kelgen bolatynbyz. Naqtyraq aıtsaq, atyshýly «sopylar sotynda» Saıat Ybyraı 12 jylǵa sottaldy. Mine, osy sottan keıin biz qazaq jáne orys tildi jýrnalıserdiń basyn qosyp, baspasóz máslıhatyn ótkizgen bolatynbyz. Atalǵan jıynda «Bolashaqta 174-bappen sottaý tájirıbesi qalyptasaıyn dep otyr. Bul bap qalyptasatyn bolsa munyń quqyqtyq saldary qaýipti bolady. Sebebi, sopylyq pen ýahabımz óz aldyna bir din emes, ol ıslamnyń bir tarmaqtary. Alaıda, sot osyny dinaralyq alaýyzdyq dep baǵalap otyr» dep aıtqanbyz. Bul týraly abaı.kz syndy saıttar jazdy. Sondaı-aq, atalǵan jıynda jýrnalıserge «erteń bul bapty sizdergede qoldanady» dep eskertken bolatynmyn. Meniń oıymsha, bul bapty qylmysttyq kodekstan alyp tastaý kerek nemese bul bapty naqytalaý kerek. Óıtkeni 174-shi bap óte túsiniksiz bap. Aıtalyq, sot Serikjan men Ermekke ultaralyq arazdyqty týdyrdy dep aıyp taǵyp otyr. Olar naqty qaı ulttyń arasyzda ultaralyq arazdyqty týdyryp otyr? Bul jaǵy belgisiz. Sondyqtan da, bul bappen azamattardy aıyptaý baryp turǵan aqymaqtyq, – deıdi Abzal Quspan.
Keshe alaýyzdyq týdyrdy dep aıyptalǵan Bolatbek Bilálovty sot bas bostandyǵyn úsh jylǵa shektep, ony sot zalynan bosatty. Onyń bostandyqqa shyǵýyna «qylmystyq isimdi saıası maqsatta jáne ózin jarnamalaý úshin paıdalanýǵa tyıym salamyn» degen sózi túrtki boldy. Al, Serikjan Mámbetalın men Ermek Narymbaevtyń soty nemen aıaqtalýy múmkin? Olar da Bolatbek Bilálov sıaqty óz kinásin moıyndap, jazasyn jeńildete me, joq álde, birneshe jylǵa túrmege jata ma? Bul jaǵy belgisiz. Biraq bizge bir belgilisi, 174-shi baptyń saldary áli de talaı adamnyń túrmege jatýyna sebepker bolatyn sıaqty.
Serik JOLDASBAI
Astana
