ءبىزدىڭ وسكەلەڭ ۇرپاعىمىز قازاقتىڭ ءتىلى مەن دىنىنەن، بارشا ۇلتتىق قۇندىلىقتارىنان بەزگەندەر، تازا قازاقتى مەنسىنبەيتىندەر بولىپ وسۋدە. ءححى عاسىردىڭ العاشقى ون جىلدىعىندا ءومىر ءسۇرىپ وتىرعان بۇگىنگى ۇرپاق ورىس تىلىندە وقىپ، ءبىلىم الادى. بۇلار ەشقاشان دا قازاق بولمايدى. بيلىك باسىنداعىلار  دا سوندايلار. رەسەي مەن ۋكراينا اراسىنداعى تەكەتىرەستە بۇل ورىسشىلدار رەسەيدىڭ جاعىنا شىعىپ كەتتى. ويتكەنى ولار بارلىق جان-تانىمەن ورەكەڭدەرگە «ادال» قىزمەت جاساعىلارى كەلەدى. تۋراسىن ايتقاندا، ولار قايتادان وىرسقا بودان  بولعىسى كەلەدى. بودان بولۋ – ولاردىڭ گەنەتيكالىق قانىندا ساقتالىپ كەلە جاتقان اسا ءقاۋىپتى دەرت.

بىزدەگى «140 ۇلت» جانە «قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى» دەگەن ءسوز تىركەستەرىن  وزدەرىنىڭ قازاق ۇلتى الدىنداعى قىلمىستارىن بۇركەمەلەۋ ءۇشىن ادەيى ويدان شىعارىپ العان وتىرىكتەرى. مىنە، ولار وسى جاساندى «140 ۇلت» پەن «اسسامبلەيانىڭ» ارقاسىندا، تازا قازاق ۇلتىن قورلاپ كەلەدى. سىرتتان كەلەتىن قازاق كوشىن زاڭدى تۇرعىدان توقتاتىپ وتىرعاندار دا سولار. بۇلارعا قازاق ۇلتىنىڭ تۇككە دە قاجەتى جوق! ولار بۇل ويلارىن جاسىرمايدى دا.

ءبىر عانا مىسال، تاياۋدا عانا «اڭىز ادام» جۋرنالى توڭىرەگىندەگى داۋ-دامايدى قوزدىرىپ وتىرعاندار ەڭ الدىمەن ءوزىمىزدىڭ ورىسشىلداردىڭ بولىپ وتىرعانى قانداي ايانىشتى ەدى! ورىس وسى باسىلىمعا بايلانىستى بىردەڭە دەپ ەدى، ءبىزدىڭ تاراپ شۋلاپ شىعا كەلدى.  ال ولار  قازاق باسىلىمىنىڭ تۇبىنە جەتپەي تىنبايتىندارىن  ىستەرىمەن دە، سوزدەرىمەن دە جانتالاسا دالەلدەپ جاتىر...ولاردا  ۇلتتىق نامىس، ۇيات دەگەن تۇسىنىك، ۇلتتىق ار، ۇلتتىق قاناعات سەزىمى دەگەن بولمايدى. قازاقستان تاۋەلسىزدىگىن العان 23 جىلدىڭ ىشىندە تەك ۇرلىقپەن، توناۋمەن اينالىسىپ كەلدى. وسى جىلدار ىشىندە قولدى بولعان 150 ملرد اقش دوللارىن ۇرلاپ كەتكەندەر - ەڭ الدىمەن بيلىكتە وتىرعانداردىڭ وزدەرى  ەكەنىن جۇرتتىڭ ءبارى بىلەدى.

ولار بۇل ۇرلىقتارىن تاياۋدا مەملەكەت دەڭگەيىندە مويىندادى. مويىنداماي ەمەي نەمەنە، مەملەكەت باسشىسىنىڭ ءوزى ولارعا  وفشورداعى اقشالارىڭدى شىعارىپ، ەلگە اكەلىڭدەر، ءبىز سەندەردىڭ ول قىلمىستارىڭدى زاڭداستىرامىز دەگەن سىڭايدا ايتىپ سالدى عوي!

 ويتكەنى، بۇل ۇرى-قارىلار رەسەيدىڭ باسقىنشىلىق ساياساتىن اۋىزدىقتاۋ ماقساتىندا اقش پەن باتىس مەملەكەتتەرى ونداعى ۇرىلارعا ەكونوميكالىق سانكسيا جاريالاپ، سونداعى ولاردىڭ ەسەپ-شوتتارىن بۇعاۋلادى ەمەس پە؟ كوپ ۇزاماي بۇل كۇننىڭ بىزدەگى ۇرىلاردىڭ دا باسىنا ءتۇسۋى عاجاپ ەمەس. قازاق «ۇرىنىڭ قۇيرىعى – ءبىر-اق تۇتام» دەگەن.تۋمىسىنان تەكسىزدەر - قاشان دا كۇشتىدەن قورقادى. ول كۇشتى – مىنا كورشىمىزدىڭ قوجايىنى بولىپ تۇر. «ەۋرازيالىق وداق» دەگەن – بىزدەگى جەمقورلاردىڭ ۋاقىتشا بولسا دا جان ساقتاي تۇراتىن جەرلەرى. سوندىقتان دا ولار قازاقستاننىڭ تاۋەلسىزدىگىن تارك ەتۋ ارقىلى وزدەرىنىڭ «ومىرشەڭدىگىن» دالەلدەمەك.

جۇماش كەنەباي