م.تايجان بەينەۇندەۋىندە ايگىلى تاريحشى-ەتنولوگ، شىعىستانۋشى ليەۆ گۋميليەۆتىڭ «جەردىڭ ەتنوگەنەزى مەن بيوسفەراسى» اتتى ەڭبەگىنە سۇيەنگەن، دەپ حابارلايدى caravan.kz. پىكىر يەسى ەتنولوگتىڭ كىتاپتارىن مەكتەپتە جۇرگەندە-اق وقىعانىن، ءتىپتى اۆتوردىڭ وزىمەن اڭگىمەلەسكەنىن ايتادى.

«ول (ل.گۋميليەۆ – رەد.) ەتنوس جويىلمايدى، ەتنوس جاڭا ۇلتتاردى، ياعني بالالارىن، نەمەرەلەرىن، جالپى ۇرپاعىن دۇنيەگە اكەلەدى دەپ جازعان. مىسالى، ءبىز، قازاقتار دا ماڭگىلىك ەمەسپىز. ءبىراق تۇگىمىز قالماي جويىلىپ تا كەتپەيمىز. ءبىزدىڭ دە بالالارىمىز، ۇرپاقتارىمىز قالادى. سولاردان ءبىزدىڭ نەگىزىمىزدەگى جاڭا ۇلت تۇزىلەدى. قازاق حاندىعىنا دەيىن، ياعني 15ء-شى عاسىرعا دەيىن جەرىمىزدە ءتۇرلى تايپالار ءومىر ءسۇردى. كەيىن ولار ءبىرتۇتاس قازاق ۇلتى بوپ بىرىكتى. 1465 جىلى «ءبىز قازاقپىز» دەپ جار سالدى. ال ولاردان بۇرىن تۇرىك قاعاناتى، ۇيسىندەر، ساقتار، ماسساگەتتەر بولدى. بىرنەشە مىڭ جىل بۇرىن اندرونوۆ مادەنيەتى بولدى. كەيىن ءبارى جاڭا ۇلتتارعا ءسىڭىسىپ كەتتى. سوندىقتان ەتنوستار ءجۇز جىلدان كەيىن، مىڭ جىلدان كەيىن مۇلدەم جويىلىپ كەتەدى دەگەن دۇرىس ەمەس» دەيدى مۇحتار تايجان بەينەۇندەۋىندە.

ايتا كەتەيىك، ءانۋار نۇرپەيىسوۆ جاقىندا اتىراۋدا وتكەن بلوگەرلەر قۇرىلتايىندا «قازاقتار 500 نەمەسە 1000 جىلدان كەيىن ۇلت رەتىندە جويىلۋى مۇمكىن. جەر بەتىندە ءبىر عانا ەتنوس قالادى» دەگەن پىكىر ايتقان بولاتىن. ونىڭ بۇل ءسوزى قوعامدا ۇلكەن داۋ تۋدىردى.